I GZ 331/19

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Lidia Ciechomska-Florek po rozpoznaniu w dniu 8 października 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia P. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 lipca 2019 r., sygn. akt V SA/Wa 902/19 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi P. C. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie rozłożenia na raty zapłaty zobowiązania z tytułu zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej postanawia: oddalić zażalenie NSA/post.1 – postanowienie "ogólne"

Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 4 lipca 2019 r., sygn. akt V SA/Wa 902/19 odmówił wstrzymania wykonania decyzji Ministra Finansów z dnia [...] marca 2019 r., nr [...] w przedmiocie rozłożenia na raty zapłaty zobowiązania z tytułu zwrotu nienależnie uzyskanej części oświatowej subwencji. Sąd I instancji wskazał, że skarżący Powiat złożył wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Do wniosku dołączył dokumentację potwierdzającą jego trudną sytuację finansową. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ wstrzymanie jej wykonania pogorszyłoby sytuację skarżacego Powiatu. Sąd I instancji podkreślił, że wstrzymanie wykoannia decyzji o systemie ratalnym powoduje powrót do sytuacji, w której wymagalne stałyby się należności wynikające z decyzji Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 2016 r. zobowiązujących do zwrotu nienależnie uzyskanej części kwoty oświatowej subwencji ogólnej 2012 r. Sam wniosek o rozłożenie na raty należności, do których stosuje się art. 67a § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800 ze zm., dalej: O.p.) nie powoduje wstrzymania płatności nienależnie pobranych subwencji. Sąd I instancji wskazał, że na skutek ewentualnego uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji o rozłożeniu na raty należności uzyskanej przez Powiat C. kwoty części subwencji oświatowej, mogłoby dojść do pogorszenia sytuacji procesowej jednostki samorządu terytorialnego. Nie byłoby bowiem wówczas przeszkód do przymusowego egzekwowania wobec niej należności z ostatecznych decyzji o zwrocie nienależnie uzyskanych kwot w całości. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył Powiat C. wnosząc o zmianę zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonania w całości zaskarżonej decyzji, ewentualnie uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania i orzeczenie o kosztach postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu zażalenia skarżący Powiat wskazał, że powołany przez Sąd I instancji wyrok NSA o sygn. akt II FSK 1316/11 dotyczy sytuacji odmiennej, a mianowicie procedury wszczęcia postępowania o rozłożenie zaległości na raty, co zdniem skarżącego jest nieistotne przy rozpatrywaniu wniosku skarżącego w sprawie. Zdaniem Powiatu uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji o rozłożeniu na raty w żaden sposób nie doprowadzi do pogorszenia sytuacji procesowej skarżącej. Zdaniem skarżącego, Sąd I instancji winien ograniczyć się do zbadania czy zachodzą przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji o systemie ratalnym, opisane w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. z 2018 r., poz. 1302, dalej: p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zauważyć należy, że art. 61 § 3 p.p.s.a. przewiduje możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności na wniosek strony, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W niniejszej sprawie, z uwagi na treść objętego skargą aktu, wymaga podkreślenia, że prawidłowo Sąd I instancji wskazał, że wstrzymanie wykonania decyzji o rozłożeniu na raty należności głównej powodowałoby powrót do sytuacji, w której wymagalne stałyby się należności wynikające z decyzji Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2016 r. zobowiązującej do zwrotu nienależnie uzyskanej części oświatowej subwencji ogólnej za 2012 r. Trzeba mieć na uwadze, że wniosek o rozłożenie należności na raty nie powoduje wstrzymania płatności nienależnie pobranych subwencji, zaś procedura wszczęcia postępowania o rozłożenie zaległości na raty nie obliguje organów egzekucyjnych do wstrzymania postępowania egzekucyjnego (por. NSA w postanowieniu z dnia 10 lutego 2015 r., sygn. akt II FZ 47/15; por. post. NSA z dnia 25 stycznia 2017 r. o sygn. akt II GZ 26/17). Wbrew twierdzeniu skarżącego Powiatu nie sposób bowiem przyjąć, że wykonanie zaskarżonego postanowienia mogłoby spowodować nieodwracalną szkodę w jego mieniu bądź też spowodować trudne do odwrócenia skutki w kontekście jego sytuacji materialnej. Taką możliwość wyklucza bowiem już samo rozstrzygnięcie zaskarżonej decyzji, które w istocie – uwzględniając wniosek skarżącego o rozłożenia na raty zapłaty należności, do której zwrotu jest on zobowiązany – jest w istocie dla skarżącego Powiatu korzystne, niezależnie od faktu, że skarżący kwestionuje wysokość ustalonych rat. Rozłożenie spłaty należności pieniężnych w czasie powoduje ten skutek, że strona ma możliwość takiego dysponowania środkami lub majątkiem, aby uniknąć trudnych do odwrócenia skutków lub poniesienia znacznej szkody, a więc przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego ewentualne wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia skutkowałoby natomiast tym, że aktualny pozostawałby ciążący na skarżącym obowiązek zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za 2012 rok w wysokości [...] zł w całości. Tym samym na skutek ewentualnego uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, mogłoby dojść do pogorszenia sytuacji procesowej skarżącego Powiatu. Nie byłoby bowiem wówczas przeszkód do przymusowego egzekwowania wobec skarżącego należności z ostatecznych decyzji o zwrocie subwencji Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.