I OZ 724/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jolanta Rudnicka po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 22 lipca 2025 r., sygn. akt III SA/Kr 1823/23 w sprawie ze skargi J. J. na postępowanie Starosty Oświęcimskiego z dnia [...] października 2023 r., nr [...], znak: [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z 22 lipca 2025 r., sygn. akt: III SA/Kr 1823/23, w sprawie ze skargi J. J. na postępowanie Starosty Oświęcimskiego z dnia [...] października 2023 r., nr [...], znak: [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia odrzucił zażalenie J. J. na postanowienie tego Sądu z dnia 25 marca 2025 r. o odrzuceniu zażalenia na zarządzenie z dnia 25 lutego 2025 r. (k. 132). W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że zażalenie skarżącego z dnia 11 kwietnia 2025 r. zawierało braki formalne polegające na niedołączeniu do niego odpisu zażalenia oraz braku zwięzłego uzasadnienia zażalenia. Wobec tego zarządzeniem z dnia 29 maja 2025 r. wezwano skarżącego do usunięcia ww. braków formalnych zażalenia. Sąd I instancji uznał, że skarżący uzupełnił jedynie brak formalny w postaci złożenia jednego odpisu zażalenia, nie przedstawił jednak zwięzłego uzasadnienia zażalenia zgodnie z art. 194 § 3 in fine ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. – dalej: "p.p.s.a."), co było przyczyną odrzucenia zażalenia. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył J. J., zaskarżając je w całości. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 194 § 3 p.p.s.a. zażalenie powinno czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać wskazanie zaskarżonego postanowienia i wniosek o jego zmianę lub uchylenie, jak również zwięzłe uzasadnienie zażalenia. Braki pisma w tym zakresie stanowią tzw. braki formalne usuwalne w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a. Natomiast nie usunięcie ich, pomimo kierowanego wezwania, powoduje konieczność odrzucenia tego środka zaskarżenia, gdyż zgodnie z art. 178 p.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Przepis ten, na zasadzie art. 197 § 2 p.p.s.a. znajduje zastosowanie do postępowania toczącego się na skutek zażalenia. W niniejszej sprawie J. J. pismem z dnia 11 kwietnia 2025 r. wniósł zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 marca 2025 r., które uzasadnił w następujący sposób "Ustawa zasadnicza, ratyfikowane konwencje, inne Ustawy." (k. 123 verte). Sąd I instancji uznał, że tak sformułowane uzasadnienie zażalenia w istocie nie spełnia wymogu zwięzłego uzasadnienia wynikającego z art. 194 § 3 in fine p.p.s.a. Z tego względu skarżący pismem z dnia 30 maja 2025 r. został wezwany m.in. do przedstawienia zwięzłego uzasadnienia zażalenia odnoszącego się ściśle do treści zaskarżonego postanowienia w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia zażalenia (k. 127). Wezwanie to doręczono skarżącemu 14 czerwca 2025 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru – k. 128), co oznacza, że siedmiotonowy termin na uzupełnienie tego braku upłynął w dniu 23 czerwca 2025 r. W piśmie z 20 czerwca 2025 r. skarżący odnosząc się do wezwania z 30 maja 2025 r. wskazał: "Ustawa zasadnicza, ratyfikowane konwencje, inne Ustawy." (k. 130). Istota problemu w zakresie rozpatrywanego zażalenia sprowadza się zatem do tego, czy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie prawidłowo ocenił, że zażalenie skarżącego z dnia 11 kwietnia 2025 r. obarczone jest brakiem w postaci zwięzłego uzasadnienia, a wobec nieuzupełnienia tego braku wskutek stosowanego wezwania, Sąd I instancji zasadnie odrzucił to zażalenie. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowisko Sądu I instancji jest prawidłowe. Zauważyć należy, że jednym z podstawowych wymogów formalnych zażalenia wynikających z art. 194 § 3 in fine p.p.s.a. jest zwięzłe uzasadnienie zażalenia. Ustawodawca, co prawda, nie zdefiniował i nie określił dokładnych kryteriów, jakim powinno odpowiadać uzasadnienie zażalenia, jednakże dokonując wykładni celowościowej ww. przepisu przyjąć trzeba, że uzasadnienie zażalenia powinno przedstawiać stanowisko wnoszącego zażalenie co do uchybień postępowania, które w jego ocenie uzasadniają zmianę lub uchylenie zaskarżonego postanowienia lub zarządzenia. Istota zatem wymogu z art. 194 § 3 in fine p.p.s.a. w postaci zwięzłego uzasadnienia zażalenia sprowadza się do nałożenia na wnoszącego zażalenia obowiązku przedstawienia zwięzłego zbioru argumentów, motywów i ewentualnie dowodów z dokumentów uzasadniających jego działanie wyrażone w zaskarżeniu orzeczenia sądowego oraz własnego stanowiska w zakresie negatywnej oceny takiego orzeczenia. Wskazany zbiór zapatrywań wnoszącego zażalenie musi odnosić się wprost do kwestionowanego orzeczenia sądowego, a nie jedynie wyrażać ogólnikowe stwierdzenia mogące przystawać do dowolnej sprawy. Zwrot zatem "zwięzłe uzasadnienie zażalenia", użyty w art. 194 § 3 in fine p.p.s.a., co do zasady nie może być rozumiany w ten sposób, że sprowadza się do przedstawienia jednozdaniowej informacji o występowaniu w systemie prawnym "ustawy zasadniczej, ratyfikowanych konwencji i innych ustaw" – jak to uczynił skarżący w przedmiotowym zażaleniu z dnia 11 kwietnia 2025 r., a następnie w piśmie z 20 czerwca 2025 r. To zaś implikowało prawidłową ocenę Sądu I instancji o konieczności wezwania skarżącego do usunięcia ww. braku zażalenia w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia zażalenia. Skoro skarżący braku tego nie usunął, a więc nie przedstawił zwięzłego uzasadniania zażalenia, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zobligowany był odrzucić zażalenie skarżącego z dnia 11 kwietnia 2025 r. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 i art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.