I SA/Wa 223/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Durzyńska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Joanna Skiba Sędzia WSA Przemysław Żmich Protokolant starszy specjalista Joanna Pleszczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi Województwa [...] na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji oddala skargę.

Decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2018 roku wydaną na skutek wznowienia postępowania Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej jako : minister/organ) odmówił uchylenia decyzji Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] czerwca 2013 roku nr [...], utrzymującej w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2013 nr [...]. W ww. decyzji Wojewoda odmówił stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 roku przez Województwo [...] (dalej jako skarżący) mienia stanowiącego nieruchomość gruntową zajętą pod drogę wojewódzką nr [...] relacji : [...] – [...] – [...] – [...] (dawna droga krajowa nr [...]), położoną w obrębie ewidencyjnym [...], jednostce ewidencyjnej [...], oznaczoną w ewidencji gruntów i budynków jako działki : nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, dla której Sąd Rejonowy w [...] IV Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...]. Zaskarżoną do tut. Sądu decyzją z dnia [...] grudnia 2018 roku nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096, dalej jako : kpa) Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej jako minister/organ) utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] stycznia 2018 roku. W uzasadnieniu decyzji organ orzekający wskazał na brak dokumentów potwierdzających w stosunku do ww nieruchomości własność Skarbu Państwa w dniu 31 grudnia 1998 roku, co również poprzednio stanowiło podstawę odmowy stwierdzenia nabycia przez skarżącego z dniem 1 stycznia 1999 roku prawa własności ww nieruchomości. Organ wyjaśnił ponownie, że księga wieczysta dla tej nieruchomości została założona na podstawie decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] lutego 2011 roku o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, natomiast w toku postępowania wznowieniowego zainicjowanego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa nie zdołano wykazać, że Skarb Państwa był właścicielem przedmiotowego mienia w dniu 31 grudnia 1998 roku. Minister za bezsporne uznał, iż działki nr [...],[...] i [...] w dniu 31 grudnia 1998 roku stanowiły fragment drogi krajowej nr [...] relacji : [...] – [...] – [...] – [...]. Kwestię sporną według organu stanowiło natomiast - czy Skarb Państwa w dniu 31 grudnia 1998 roku był ich właścicielem. W tym zakresie organ nie uznał jako dowodu potwierdzającego prawo własności dokumentów z ewidencji gruntów i budynków, stanowiących w opinii wnioskodawcy nowe dowody na tę okoliczność. Organ wskazał, że tytułu prawnego nie wykazały ani dokumenty przesłane przez Sąd z księgi wieczystej nr [...] ani ujawniona w księdze wieczystej nr [...] decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2011 roku nr [...] o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. Jak wskazał organ owa decyzja reguluje inną kwestię i nie może stanowić okoliczności potwierdzającej prawo własności Skarbu Państwa do ww. działek. Ponadto Minister podał, iż wpisu do KW na rzecz Skarbu Państwa dokonano po dniu 31 grudnia 1998 roku, a zebrany materiał nie potwierdza, żeby działki nr [...],[...] i [...] położone w obrębie ewidencyjnym [...] stanowiły jego własność w dniu 31 grudnia 1998 roku. Podniósł, iż potwierdzeniem tego jest w szczególności treść ogłoszenia Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] sierpnia 2003 roku o wszczęciu postępowania o założenie księgi wieczystej dla szeregu nieruchomości. Skargę do WSA na powyższą decyzję złożył w imieniu województwa Zarząd Województwa [...]. Zarzucił w niej: 1. naruszenie przepisów art. 60 ust. 1 w związku z art. 103 ust. 5 ustawy z dnia 13 października 1998 roku – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm. dalej jako ustawa) poprzez nieuznanie własności mienia Skarbu Państwa; 2. naruszenie art. 7, art. 77, art. 11, art. 80, art. 12 § 1 kpa poprzez zaniechanie w części przeprowadzenia czynności wyjaśniających, oraz odmowę wnikliwej analizy zgromadzonych dowodów, brak zgromadzenia wyczerpującego materiału dowodowego. Mając na uwadze powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji poprzedzającej oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Decyzja Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2013 r., znak: [...] została wydana na podstawie art. 60 ust. 1 ustawy. Stanowi on, że mienie Skarbu Państwa będące we władaniu instytucji i państwowych jednostek organizacyjnych przejmowanych z dniem 1 stycznia 1999 r. przez jednostki samorządu terytorialnego na podstawie przepisów ustawy kompetencyjnej oraz przepisów ustawy z tym dniem staje się z mocy prawa mieniem właściwych jednostek samorządu terytorialnego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zasadnie w ocenie Sądu wskazał minister, iż przepisy ustawy mają zastosowanie jedynie do nieruchomości o uregulowanym stanie prawnym. Innymi słowy "komunalizacja" mienia nie może służyć do regulacji stanów prawnych nieruchomości. Mienie, do którego mają zastosowanie ww przepisy, musi być własnością Skarbu Państwa (por. wyrok NSA z dnia 16 lutego 2017 r., sygn. akt I OSK 988/15). Brak dowodów na ww okoliczność, a więc i brak przesłanek do zastosowania ww przepisów, przesądził WSA w Warszawie w sprawie prowadzonej pod sygnaturą I SA/Wa 2019/13. W postępowaniu wznowieniowym, powołując się na nowe dowody wnioskodawca winien w takiej sytuacji wykazać w sposób nie budzący wątpliwości, iż sporna nieruchomość stanowiła własność SP, co ostatecznie nie miało miejsca w tej sprawie, a organ swoje stanowisko w tym zakresie rzeczowo uzasadnił. Podkreślić przy tym należy, iż organ, nie będąc do tego zobowiązanym w postępowaniu nadzwyczajnym, prowadził z urzędu dodatkowe postępowanie dowodowe (wyjaśniające), a to również nie przyniosło oczekiwanych przez stronę skarżącą rezultatów. Minister wyjaśnił, że wg dołączonych do wniosku dawnych dokumentów katastralnych: w 1936 r ww. parcele katastralne (z których częściowo powstały obecne działki nr: [...],[...] i [...]) o numerach: [...].[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] - stanowiły własność [...] Wojewódzkiego Związku Komunalnego, zaś parcele katastralne (z których częściowo powstały obecne działki nr: [...],[...] i [...]) o numerach: [...],[...],[...],[...].[...],[...],[...] i [...] - stanowiły własność Powiatowego Związku Samorządowego. Zauważył także, że nieruchomości o tożsamych oznaczeniach, tj. jako działki nr [...],[...] i [...], a uregulowane w dwóch różnych księgach wieczystych: [...] oraz [...], powstały z innych parceli katastralnych. Ostatecznie organ przyjął, iż ww. dowody pozyskane z dawnej ewidencji katastralnej - nie stanowią podstawy do jednoznacznego stwierdzenia, że to Skarb Państwa był właścicielem spornych nieruchomości w dniu 31 grudnia 1998 r. A to skutkowało odmową uchylenia decyzji Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] czerwca 2013 r., znak: [...], utrzymującej w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2013 r., znak: [...] na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa. Ocena dowodów zgłoszonych w trybie art. 145 § 1 pkt 5 kpa, opisanych szeroko w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i w decyzji organu I instancji - nie budzi wątpliwości Sądu. W tym stanie rzeczy nie sposób uznać, by zarzuty skargi były zasadne. Rację ma bowiem organ podnosząc, iż wznowienie postępowania jako instytucja procesowa, ma na celu stworzenie prawnej możliwości ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, która zakończona została decyzją ostateczną i w stosunku, do której zaistniała jedna ze wskazanych w art. 145 § 1 kpa przesłanek. Granice rozpoznania sprawy po wznowieniu postępowania administracyjnego wyznacza art. 149 § 2 kpa, według którego postanowienie o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy a nie, jak zdaje się wymaga tego skarżący, przeprowadzenia od nowa postępowania dowodowego w pełnym zakresie. Przede wszystkim organ jest związany zawartymi we wniosku podstawami wznowieniowymi, jak i dowodami przedstawionymi przez wnioskodawcę. Wbrew zarzutom skargi, w postępowaniu wznowieniowym prowadzonym na skutek sformułowania przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 kpa organ nie ma obowiązku poszukiwania nowych dowodów. Jego zadaniem jest jedynie ocena dowodu przedstawionego przez wnioskodawcę. Inna interpretacja opisywanej procedury w prostej drodze prowadziłaby do obejścia prawa i ponownego rozpoznania od początku sprawy już zakończonej ostateczną decyzją administracyjną. Oceny dowodów dokonanej przez organ nie zmienia zarzut skarżącego co do tego, że w postępowaniu nie uwzględniono dowodu w postaci oświadczenia Starosty [...] złożonego przed Sądem Rejonowym w [...], zapewniającego, że wymienione grunty są własnością Skarbu Państwa. Własności nieruchomości nie nabywa się bowiem na podstawie oświadczenia osoby fizycznej (bez stosownej formy) czy też osoby pełniącej funkcję publiczną. Potwierdzeniem racji skarżącego nie jest też powołanie się na sprawozdanie [...] Wydziału Wojewódzkiego z administracji [...] Wojewódzkiego Związku Komunalnego za rok administracyjny [...], gdzie (jak wskazano) w rozdziale IV: Działalność [...] Wojewódzkiego Związku Komunalnego Sprawozdanie z działalności wydziału drogowo - budowlanego, w literze A - Zarząd drogowy przedstawiono zestawienie sieci dróg państwowych oraz sieci dróg wojewódzkich. Okoliczność, że ww droga stanowiła i stanowi drogę publiczną nie jest kwestionowana w sprawie. Kwestią sporną pozostawała bowiem własność działek stanowiących jej część. A ta nie została udokumentowana na datę wymaganą ustawą. Powyższe skutkowało oddaleniem skargi ( art. 151 ppsa). Sąd nie dopatrzył się w działaniu organu ani naruszenia norm prawa procesowego ani naruszenia prawa materialnego.