II OZ 1219/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 2 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy [...] w [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 3123/24 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi P. K. i Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy [...] w [...] na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 3 października 2024 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 3 kwietnia 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 3123/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy [...]w [...] na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 3 października 2024 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd wskazał, że zarządzeniem z dnia 14 stycznia 2025 r. doręczonym przy piśmie z dnia 21 stycznia 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zwrócił się do skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej, za pośrednictwem profesjonalnego pełnomocnika, pod rygorem odrzucenia skargi, do złożenia dokumentów określających umocowanie do reprezentowania strony skarżącej (uchwała w sprawie wyboru zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej). Skarżąca otrzymała ww. wezwanie Sądu w dniu 23 stycznia 2025 r., ustawowy termin na dokonanie ww. czynności upływał zatem z dniem 30 stycznia 2025 r. Skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa w odpowiedzi na ww. wezwanie nadesłała pełnomocnictwo udzielone adwokatowi K, G, do reprezentowania ww. Wspólnoty. Pełnomocnictwo podpisał członek zarządu Wspólnoty P.K. Ponadto nadesłano kopię uchwały nr [...] w sprawie powołania zarządu nieruchomością wspólną ww. Wspólnoty, z której wynika, że zarząd jest trzyosobowy. Uzasadniając odrzucenie skargi Wspólnoty Sąd podniósł, że skarga ta została sporządzona i podpisana przez adwokata, działającego na podstawie pełnomocnictwa procesowego z dnia 21 listopada 2024 r. podpisanego przez P.K. – członka zarządu skarżącej wspólnoty mieszkaniowej. Zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy o własności lokali, jeżeli liczba lokali wyodrębnionych i lokali niewyodrębnionych jest większa niż trzy, właściciele lokali są obowiązani podjąć uchwałę o wyborze jednoosobowego lub kilkuosobowego zarządu. Członkiem zarządu może być wyłącznie osoba fizyczna. W art. 21 ust. 1 tej ustawy przewidziano, że zarząd kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą, a poszczególnymi właścicielami lokali. Zatem to zarząd jest organem wspólnoty kompetentnym do działania w jej imieniu w postępowaniu sądowym. Sąd zauważył, że z nadesłanej dokumentacji, tj. uchwały nr [...] wynika, że skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa wybrała zarząd kilkuosobowy, składający się z trzech członków, tj. M.G., A. C. i P. K. Skoro zatem skarżąca Wspólnota nie przedłożyła uchwały wspólnoty mieszkaniowej o wyborze jednoosobowego zarządu, to Sąd uznał, że w mocy pozostaje udostępniona Sądowi uchwała [...], z której wynika, że zarząd Wspólnoty jest trzyosobowy. Zgodnie natomiast z art. 21 ust. 2 ustawy o własności lokali, gdy zarząd jest kilkuosobowy, oświadczenia woli za wspólnotę mieszkaniową składają przynajmniej dwaj jego członkowie. Tymczasem pełnomocnictwo, na podstawie którego została wniesiona skarga, zostało podpisane tylko przez jednego członka zarządu – P.K., zatem niezgodnie z ustawową zasadą reprezentacji wspólnoty mieszkaniowej posiadającej kilkuosobowy zarząd. W tym stanie rzeczy należało zdaniem Sądu uznać, że skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa nie uzupełniła wykazanego braku formalnego skargi. Nie nadesłano bowiem żadnego dokumentu, który uprawniałby P.K. do jednoosobowego działania w imieniu skarżącej Wspólnoty. Zażaleniem Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości przy [...] w [...]zaskarżyła powyższe postanowienie, zarzucając mu naruszenie: I. przepisów prawa procesowego: 1) art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a, w zw. z art 49 § 1 p.p.s.a. przez odrzucenie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, mimo nieprawidłowego wezwania skarżącej do uzupełnienia braków formalnych skargi, tj.: (a) niewezwanie bezpośrednio zarządu wspólnoty mieszkaniowej do potwierdzenia czynności dokonanych przez jej pełnomocnika oraz członka jej zarządu; (b) niewezwanie pełnomocnika do przedłożenia dokumentu, potwierdzającego reprezentację wspólnoty mieszkaniowej; 2) art. 103 § 1 i 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 roku - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2024 roku, poz. 1061; dalej: k.c.) w zw. z art. 40 p.p.s.a. przez niewezwanie zarządu wspólnoty mieszkaniowej, względnie pozostałych członków zarządu, do potwierdzenia czynności dokonanych przez pełnomocnika wspólnoty mieszkaniowej oraz członka jej zarządu, mimo prawnej możliwości konwalidacji czynności podejmowanych w imieniu wspólnoty; II. przepisów prawa materialnego, tj.: 3) art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 49 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 209 k.c. w zw. z art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 roku o własności lokali (Dz. U. z 2021 roku, poz. 1048; dalej: u.w.l) przez odrzucenie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego ze względu na nieprawidłowe uzupełnienie przez skarżącą braków formalnych w sytuacji, gdy skierowanie skargi do WSA w sprawie zgody na ustalenie lokalizacji linii kolejowej w bezpośrednim sąsiedztwie nieruchomości stanowi czynność zmierzającą do zachowania wspólnego prawa w rozumieniu art. 209 k.c., stosowanego do zarządu wspólnotą mieszkaniową na mocy art. 1 u.w.l., a zatem przedłożenie pełnomocnictwa podpisanego przez jednego członka zarządu pozostawało wystarczające. Z uwagi na powyższe w zażaleniu wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania niezbędnych do ochrony jej praw, w tym kosztów zastępstwa procesowego, wedle norm prawem przepisanych. Wraz z zażaleniem przedłożono: oświadczenie o potwierdzeniu czynności pełnomocnika, złożone przez M.G.; oświadczenie o potwierdzeniu czynności pełnomocnika, złożone przez P.K.; pełnomocnictwo podpisane przez dwóch członków zarządu, tj. M. G.i P. K. - dla stwierdzenia faktu: potwierdzenia przez członków zarządu czynności podejmowanych przez pełnomocnika w niniejszej sprawie, uzupełnienia przez skarżącą braków formalnych w terminie, sanowania przez skarżącą ewentualnych braków formalnych skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935; dalej: p.p.s.a.) sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Natomiast w myśl art. 46 § 3 p.p.s.a. do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który w danej sprawie nie złożył jeszcze tych dokumentów przed sądem. W przedmiotowej sprawie, w związku z okolicznością, że skarga Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy [...]w [...] została wniesiona przez profesjonalnego pełnomocnika w oparciu o pełnomocnictwo udzielone przez członka zarządu P. K., zasadnie w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 14 stycznia 2025 r. wezwano tego pełnomocnika do usunięcia - w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi - braków formalnych skargi przez złożenie dokumentów określających umocowanie do reprezentowania strony skarżącej (uchwały w sprawie wyboru zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej). W odpowiedzi na powyższe wezwanie pełnomocnik Wspólnoty ponownie nadesłał pełnomocnictwo procesowe umocowujące go do występowania i reprezentowania skarżącej Wspólnoty przed sądami administracyjnymi, podpisane przez jednego członka zarządu Wspólnoty P.K. Do pełnomocnictwa załączono uchwałę Wspólnoty nr [...] w sprawie zmiany sposobu zarządu nieruchomością wspólną, z której wynikało, że zarząd skarżącej Wspólnoty jest 3-osobowy. W tych okolicznościach zasadnie Sąd pierwszej instancji uznał, że pełnomocnik skarżącej Wspólnoty nie uzupełnił braku formalnego skargi poprzez wykazanie umocowania do wniesienia skargi w imieniu Wspólnoty. Przedłożone na wezwanie pełnomocnictwo zostało bowiem podpisane przez jednego członka Zarządu Wspólnoty w sytuacji, gdy zgodnie z treścią art. 21 ust. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali, gdy zarząd jest kilkuosobowy, oświadczenia woli za wspólnotę mieszkaniową składają przynajmniej dwaj jego członkowie. Odrzucenie w tych okolicznościach przedmiotowej skargi, której -pomimo wezwania – braków formalnych nie uzupełniono w wyznaczonym terminie, było zgodne z obowiązującymi przepisami. Nie mógł odnieść zamierzonego skutku podniesiony w zażaleniu zarzut, że Sąd pierwszej instancji powinien wezwać samą Wspólnotę do uzupełnienia braku formalnego skargi bądź do potwierdzenia czynności dokonanych przez jej pełnomocnika oraz członka jej zarządu. Skoro skarga została sporządzona i wniesiona przez profesjonalnego pełnomocnika w osobie radcy prawnego, który wskazał w skardze, że reprezentuje skarżącą Wspólnotę, to Sąd pierwszej instancji, w świetle art. 37 § 1 w zw. z art. 46 § 3 i art. 49 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. prawidłowo wezwał pełnomocnika do wykazania umocowania do działania w imieniu Wspólnoty i nie był zobowiązany z uwagi na nieusunięcie przez niego w wyznaczonym terminie braku formalnego skargi, do wzywania samej skarżącej do jego uzupełnienia. Wezwanie bezpośrednio dodatkowo Wspólnoty do wykazania umocowania pełnomocnika do działania w jej imieniu bądź do potwierdzenia czynności przez niego dokonanych prowadziłoby w tych okolicznościach do uprzywilejowania stron korzystających z usług profesjonalnych pełnomocników względem stron, które z takiej możliwości nie korzystają. W przypadku stron, które występują przed sądem administracyjnym bez pełnomocnika profesjonalnego, skarga, której brak formalny (np. w postaci braku podpisu pod skargą) nie zostanie uzupełniony w wyznaczonym terminie, zostanie odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. bez ponownego wezwania. Posiadanie profesjonalnego pełnomocnika ma być dla strony korzyścią ze względu na posiadaną przez tego pełnomocnika wiedzę i doświadczenie zawodowe, a nie dlatego, że stwarza dla sądu dodatkowe obowiązki względem obowiązków wobec stron, które takiego pełnomocnika nie mają (zob. postanowienie NSA z 5 lipca 2022 r., sygn. akt II OZ 403/22 oraz postanowienia z 23 maja 2017 r., sygn. akt II GZ 367/17 i z 28 lipca 2021 r., sygn. akt II OZ 422/21). Podniesione zatem w tym zakresie zarzuty są nieusprawiedliwione. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.