II OZ 587/20

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 18 sierpnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia G. w [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 kwietnia 2020 r. sygn. akt VII SA/Wa 432/20 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi G. w [...] na decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] grudnia 2019 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: oddalić zażalenie

Postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2020 r. sygn. akt VII SA/Wa 432/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w sprawie ze skargi G. w [...] na decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] grudnia 2019 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. Podstawę prawną wydanego postanowienia stanowił art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.". W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż skarżąca nie uzasadniła swojego żądania. Nie zostało ono oparte na wykazaniu zaistnienia w sprawie określonych uwarunkowań faktycznych istotnych z punktu widzenia treści art. 61 § 3 p.p.s.a. Ewentualna wadliwość zaskarżonego rozstrzygnięcia nie może być traktowana jako samoistna przesłanka wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, wobec czego uznawanie przez wnioskodawczynię objętej skargą decyzji za naruszające prawo i jej interes prawny pozostaje z punktu widzenia zastosowania ochrony tymczasowej niewystarczające. Jakkolwiek Sąd jest zobowiązany wziąć z urzędu pod uwagę ramy faktyczne i prawne sprawy, w której został zgłoszony wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, tym niemniej nie może samodzielnie poszukiwać szczegółowego uzasadnienia dla zastosowania ochrony tymczasowej, zastępując swoją oceną brakujące rozważania, które zobowiązana była w tym zakresie sformułować strona składająca wniosek, żądając wstrzymania działania podjętego przez organ. Zażalenie na powyższe postanowienia wniosła skarżąca, zarzucając Sądowi pierwszej instancji naruszenie: - art. 195 § 2 p.p.s.a. poprzez bezzasadne przyjęcie, że złożony wniosek o wstrzymanie zaskarżonej decyzji nie ma charakteru oczywiście uzasadnionego, - art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez jego błędne niezastosowanie w sprawie; W związku z powyższym skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] października 2019 r., ewentualne przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że z treści skargi wprost wynika, iż nie ma możliwości faktycznych wykonania decyzji, bowiem chcąc wykonać drogę pożarową do budynku na Osiedlu [...] w [...] skarżąca musiałby nabyć teren od osób trzecich i ewentualnie wyburzyć inny budynek mieszkalny. Zdaniem skarżącej uzasadnienie skargi jest jednocześnie uzasadnieniem wniosku o wstrzymanie wykonania. Rozstrzygając w przedmiocie wniosku Sąd pierwszej instancji winien wziąć pod uwagę: możliwość nabycia cudzej nieruchomości, ewentualnego wyburzenia innych budynków, w tym mieszkalnych, zapewnienie mieszkań lokatorom z wyburzanego budynku oraz pokrycia ewentualnych szkód. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżanego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanką wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu jest zatem zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie chodzi przy tym o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu. Zauważyć należy, że sąd administracyjny, wydając orzeczenie w omawianym przedmiocie, powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć zarówno o wniosek skarżącego, jak i materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy i ocenić, czy występują wymienione przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2019 r. Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej utrzymał w mocy decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] października 2019 r., którą odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2007 r. Tą ostatnią decyzją nakazano Spółdzielni wykonanie na terenie Osiedla [...] w [...] – do bloku nr [...] doprowadzenie drogi pożarowej w terminie do [...] grudnia 2008 r. W sprawie niniejszej wniosek o zastosowanie ochrony tymczasowej w stosunku do zaskarżonego postanowienia był elementem skargi, a więc uzasadnienie w niej zawarte mogło służyć również do oceny wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, co trafnie zauważyła skarżąca. Wbrew jednak zarzutowi podniesionemu w zażaleniu przedstawiona w skardze argumentacja nie wskazywała na zaistnienie przesłanek mogących uzasadniać wstrzymanie wykonania zaskarżonej w tej sprawie decyzji. Zgodzić się bowiem należało z Sądem pierwszej instancji, że strona nie przedstawiła okoliczności, które wskazywałyby, że wykonanie decyzji mogłoby wyrządzić znaczną szkodę lub wywołać trudne do odwrócenia skutki. Okoliczności tej nie podważa wniesione zażalenie. Zarówno w skardze, jak i w obszernym uzasadnieniu zażalenia skarżąca skupia się bowiem na wykazywaniu wadliwości zaskarżonej decyzji, w tym wykazaniu niewykonalności decyzji objętej wnioskiem o stwierdzenie nieważności (decyzji z dnia [...] listopada 2007 r. nakazującej doprowadzenie do budynku wielorodzinnego drogi pożarowej), a nie kwestii ewentualnego zaistnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Tymczasem, w orzecznictwie sądów administracyjnych zgodnie wskazuje się, że okoliczności dotyczące merytorycznego rozpoznania sprawy, a takie są przez skarżącą podnoszone, nie mogą uzasadniać wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Celem instytucji wstrzymania wykonania aktu administracyjnego jest ukształtowanie stosunków do czasu prawomocnego rozpoznania sprawy w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom, a nie ocena legalności tego aktu (por. postanowienia NSA: z 25.05.2018 r. II OZ 522/18; z 5.10.2013 r. II OSK 2619/13; 24.09.2013 r. II OSK 2064/13; 22.11.2012 r. II OSK 2628/12). Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.