II OZ 632/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M.S. i R.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 8 marca 2018 r. sygn. akt II SA/Sz 1397/17 zawieszające postępowanie sądowe do czasu ostatecznego zakończenia postępowania administracyjnego w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości należących do skarżących w sprawie ze skargi M.S. i R.S. na decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: oddalić zażalenie

Postanowieniem z dnia 8 marca 2018 r. sygn. akt II SA/Sz 1397/17, w sprawie ze skargi M.S. i R.S. na decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia [...] listopada 2017 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, zawiesił postępowanie sądowe do czasu ostatecznego zakończenia postępowania administracyjnego w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości należących do skarżących. W uzasadnieniu Sąd wyjaśnił, iż w toku postępowania ustalił, że wyrokiem z dnia 10 sierpnia 2017 r. sygn. akt II SA/Sz 534/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia [...] marca 2017r. nr [...]. Wskazaną decyzją Wojewoda, ponownie rozpatrując sprawę, utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r. znak: [...], w sprawie ograniczenia sposobu korzystania z części nieruchomości stanowiących działki oznaczone nr [...]o pow. 3,3336 ha, obręb [...]m. [...], dla której prowadzona jest księga wieczysta KW nr [...] oraz nr [...] o pow. 0,5701 ha obręb [...], m. [...], dla której prowadzona jest księga wieczysta KW nr [...], poprzez udzielenie zezwolenia na założenie i przeprowadzenie przez część przedmiotowych nieruchomości napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji [...], w tym na działce nr [...]: podwieszenie napowietrznych przewodów linii o długości 130 m oraz na działce nr [...] podwieszenie napowietrznych przewodów linii o długości 50 m, a także na funkcjonowanie linii po wybudowaniu na części nieruchomości w pasie technologicznym o szerokości 2x4,2 m (8,4 m) i powierzchni odpowiednio dla działek 1084,4 m² i 414,2 m². Sąd ustalił również, że dnia 4 października 2017 r. wniesiona została skarga kasacyjna od wyroku tut. Sądu z dnia 10 sierpnia 2017 r. sygn. akt II SA/Sz 534/17. Skarga kasacyjna zastała przekazana Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu w dniu 15 listopada 2017 r. i nie została do tej pory rozpoznana. Dalej Sąd przytoczył przepis art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) i wskazał, że w przedmiotowej sprawie, tj. zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, inwestor wykazując się prawem do dysponowania na cele budowlane nieruchomościami należącymi do skarżących powołał się na decyzję w sprawie ograniczenia sposobu korzystania z tych nieruchomości. Jednakże decyzja w tym przedmiocie nadal nie posiada przymiotu ostateczności. W tej sytuacji Sąd uznał, że skoro od prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości zależy ustalenie, czy istnieje akt prawny wymagany do funkcjonowania w obrocie prawnym rozstrzygnięć dotyczących zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, to zaszły podstawy do zawieszenia postępowania sądowego do czasu uzyskania ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli skarżący, zarzucając Sądowi naruszenie art. 7 p.p.s.a. oraz art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe skarżący wnieśli o uchylenie skarżonego postanowienia w całości oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania wg norm przepisanych. W uzasadnieniu skarżący podnieśli, że inwestor nie dysponuje i nie dysponował w dniu wydania skarżonej decyzji prawem do nieruchomości skarżących na cele budowlane. Rozstrzygnięcie Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości (dotyczące sprawy o sygn. II SA/Sz 534/17) nie da inwestorowi prawa do nieruchomości skarżących z datą wsteczną, tylko pozwoli ewentualnie w przyszłości po zakończeniu postępowania sądowo-administracyjnego pozyskać mu takie prawo. Tak więc postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym dotyczące orzeczenia Sądu o sygn. II SA/Sz 534/17 nie jest rozstrzygnięciem zależnym w stosunku do prowadzonego w tej sprawie postępowania. Nie ma więc podstaw do zastosowania art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Z normy art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. wynika, że sąd może zawiesić postępowanie z urzędu w sytuacji gdy od wyniku innego toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego zależy rozstrzygnięcie sprawy. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego i w doktrynie trafnie wskazuje się, że fakultatywne zawieszenie postępowania na podstawie komentowanego przepisu zależy od uznania sądu, który winien rozważyć, czy w danym wypadku jest celowe wstrzymywanie biegu sprawy z uwagi na opisane okoliczności i czy nie naruszy ono praw gwarantowanych w ustawie zasadniczej. W orzecznictwie podkreśla się, że uznanie przewidziane w tym przepisie nie może mieć dowolnego charakteru. Obowiązkiem sądu jest rozważenie, a w konsekwencji wyjaśnienie w uzasadnieniu postanowienia przesłanek uzasadniających zawieszenie postępowania w sprawie (porównaj: wyrok NSA z 25.01.2018 r. I OSK 689/16; zobacz także postanowienia NSA z: 25 marca 2005 r. I FZ 134/05, LEX 847392; 2 kwietnia 2012 r. II FZ 182/12, LEX 1137696; 15 marca 2012 r. I GZ 35/12, LEX 1136617). Nadto sąd musi rozważyć przesłanki umożliwiające zawieszenie postępowania w świetle nakazu rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) i zasady szybkości postępowania wynikającej z art. 7 p.p.s.a. (postanowienie NSA z: 24 sierpnia 2011 r. II FZ 390/11, LEX 896353; 17 listopada 2011 r. II FZ 673/11, LEX 1070136; 12 stycznia 2012 r. II FZ 832/11, LEX 1104148, aprobowane przez M. Niezgódkę-Medek w: B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wolters Kluwer 2016, uw. 1 do art. 125; postanowienie NSA z 27 stycznia 2015 r. II OZ 34/15). Zagadnienie wstępne (prejudycjalne) występuje w sytuacji, w której uprzednie rozstrzygnięcie określonego zagadnienia, które występuje w sprawie, może wpływać na wynik toczącego się postępowania, co w rezultacie uzasadnia celowość wstrzymania czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym do czasu rozstrzygnięcia tej istotnej kwestii. Z zagadnieniem wstępnym mamy jednak do czynienia jedynie wówczas, gdy rozstrzygnięcie sprawy uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem kwestii prawnej. Nie powstaje w przypadku, gdy na rozpatrzenie i wydanie decyzji mogą mieć wpływ jedynie ustalenia faktyczne dokonane przez wskazany w przepisie inny organ lub sąd (porównaj: motywy do wyroku NSA z dnia 15.09.2017 r. I GSK 613/17, LEX nr 2353675). Aby dokonać oceny, czy zaistniały przesłanki do zawieszenia postępowania z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w pierwszej kolejności należy dokonać analizy przepisów ustawy Prawo budowlane. Zgodnie z treścią art. 33 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć m.in. oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Przez prawo dysponowania nieruchomością na cele budowlane (art. 3 pkt 11 ww. ustawy) należy rozumieć tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych. W niniejszej sprawie jako tytuł prawny do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, w zakresie dotyczącym działek będących własnością skarżących, inwestor wskazał ostateczną decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia [...] marca 2017 r., na mocy której ograniczono sposób korzystania z części nieruchomości nr [...] i [...]. Decyzja ta została uchylona, na skutek skargi skarżących, wyrokiem WSA w Szczecinie z dnia 10 sierpnia 2017 r. sygn. akt II SA/Sz 534/17, jednakże wyrok ten nie jest prawomocny. Od tego orzeczenia została wywiedziona skarga kasacyjna, która nie została jeszcze rozpoznana. Mając zatem na uwadze powyższe stwierdzić trzeba, że zasadnie Sąd pierwszej instancji zawiesił postępowanie w sprawie niniejszej, dotyczące zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Bowiem od wyniku toczącego się postępowania sądowego w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 534/17 zależy wynik postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie niniejszej. W tej sytuacji, za niezasadne Sąd uznał zażalenie skarżących. Dlatego też, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.