II OZ 789/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 2 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. P. i D. K. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 marca 2025 r., sygn. akt VII SA/Wa 2527/24 wzywające D. K.1 do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi K. P., D. K. i D. K.1 na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 lipca 2024 r. nr 861/2024 w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: odrzucić zażalenie.

K. P., D. K. i D. K.1 (dalej jako Skarżący) wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 lipca 2024 r. nr 861/2024 w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego. Skarga ta nie została opłacona. Skarżący złożyli wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Prawomocnym postanowieniem z 6 marca 2025 r., sygn. akt VII SPP/Wa 734/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił przyznania K. P. prawa pomocy w zakresie całkowitym z uwagi na oczywistą bezzasadność skargi. Prawomocnym postanowieniem z 12 marca 2025 r., sygn. akt VII SPP/Wa 736/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie utrzymał w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z 22 stycznia 2025 r., którym odmówiono przyznania D. K. prawa pomocy w zakresie całkowitym. Prawomocnym postanowieniem z 13 marca 2025 r., sygn. akt VII SPP/Wa 735/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie utrzymał w mocy zarządzenie starszego referendarza sądowego z 22 stycznia 2025 r., którym pozostawiono wniosek D. K.1 o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym bez rozpoznania. Zarządzeniem z 13 marca 2025 r. Przewodniczący Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej P.p.s.a.) oraz § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r., poz. 535, dalej jako rozporządzenie) wezwał D. K.1 do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 lipca 2024 r. nr 861/2024 w wysokości 100 zł w terminie 7 dni od doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie powyższe przesłano na adres D. K.1 26 marca 2025 r. a doręczono 7 kwietnia 2025 r. (zpo k. 72 akt). W piśmie datowanym na dzień 4 kwietnia 2025 r. (data nadania 7 kwietnia 2025 r.) zażalenie na powyższe zarządzenie wniosły K. P. i D. K., wskazując, że nie są w stanie ponieść "opłaty łącznej 74.000 zł lub legalizacji na kwotę na 3.650.000 zł, gdyż nie ma w Polsce takiej osoby, która mogłaby ponieść takie koszty procesowe. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie podlega odrzuceniu. Na wstępie należy zauważyć, że zażalenie na powyższe zarządzenie Przewodniczącego Wydziału wzywające do uiszczenia wpisu od skargi było adresowane do D. K.1 i to on był wyłącznie uprawniony do jego kwestionowania. Natomiast jak wynika z akt sprawy zażalenie wniosła K. P. i D. K.. Wobec wniesienia środka odwoławczego przez osoby nieposiadające interesu prawnego w zaskarżeniu zarządzenia o wpisie, bowiem zarządzenie to ich nie dotyczyło, należało wniesione zażalenie odrzucić jako niedopuszczalne. Zgodnie z art. 197 § 2 P.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2. W art. 178 P.p.s.a przewidziano zaś odrzucenie skargi kasacyjnej wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej, jak również skargi kasacyjnej, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Zażalenie złożone w niniejszej sprawie przez K. P.i D. K. było niedopuszczalne, ponieważ osoby te (pomimo tego, że są skarżącymi w tej sprawie) nie były adresatem tego zarządzenia o wpisie. Był nim wyłącznie D. K.1. Należy zauważyć, że niedopuszczalność może wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą w szczególności wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę nie będącą adresatem zarządzenia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego zarządzenia. Taka właśnie sytuacja zachodziła w niniejszej sprawie odnośnie rozpatrywanego zażalenia. Na marginesie należy zauważyć, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie była decyzja umarzająca postępowanie odwoławcze zainicjowane wspólnie przez D. K. i D. K.1 odwołaniem od decyzji PINB dla m.st. Warszawy z 18 stycznia 2024 r. nr IIWT/57/2024 nakazującej K. P. rozbiórkę obiektu budowlanego nietrwale związanego z gruntem. Zatem z zaskarżonej decyzji wynikają przede wszystkim uprawnienia i obowiązki dla jej adresatów, czyli przede wszystkim podmiotów, którym na skutek wniesionego wspólnie odwołania umorzono postępowanie, przy czym dla D. K. i D. K.1 te uprawnienia i obowiązki są wspólne m.in. z racji tego, że są oni małżeństwem i wspólnie wnieśli odwołanie od decyzji nakazującej innemu podmiotowi rozbiórkę obiektu budowlanego. Dlatego też w okolicznościach tej sprawy D. K. i D. K.1, na podstawie art. 214 § 2 P.p.s.a., powinni być wezwani do solidarnego uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 500 zł, a nie wyłącznie D. K.1 o cały wpis 500 zł. W związku z powyższym NSA na podstawie art. 197 § 2 w zw. z art. 178 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.