II SA/Sz 33/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Szydłowski Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.) Protokolant referent - stażysta Anna Koester po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 2 lipca 2026 r. sprawy ze skargi E. G. na decyzję Wójta Gminy Kołobrzeg z dnia 29 października 2025 r., nr GNP-II.6831.44.2025 w przedmiocie zatwierdzenia projektu podziału działki uchyla zaskarżoną decyzję

W dniu 7 października 2025 r. E. G. (dalej "skarżąca") złożyła do Wójta Gminy wniosek z 23 września 2025 r. o wydanie decyzji zatwierdzającej projekt podziału działki nr [...] na podstawie art. 95 pkt 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2024 r. poz. 1145; dalej "u.g.n."). Do wniosku dołączono: 5 egzemplarzy projektu podziału opracowanego przez firmę [...] M. L. w K. – geodeta uprawniony B. K., protokół przyjęcia granic nieruchomości, szkic przyjęcia granic, wykaz zmian danych ewidencyjnych działki, wypis z RG, mapę ewidencyjną. Wójt Gminy (dalej "organ"), działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572; dalej "k.p.a."), art. 95 pkt 7 u.g.n., § 2 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu i trybu dokonywania podziałów nieruchomości (Dz. U. nr 758, poz. 2663), po rozpoznaniu wniosku skarżącej wydał w dniu 29 października 2025 r. decyzję nr [...]), w której: 1. zatwierdził projekt podziału działki nr [...] o pow. [...] ha położonej w obrębie ewidencyjnym B. , księga wieczysta nr [...] na działki nr: - [...] o pow. [...] ha – zabudowana budynkiem mieszkalnym wraz z niezbędnym gruntem do prawidłowego korzystania z budynku; - [...] o pow. [...] ha – dotychczasowy sposób użytkowania; 2. stwierdził, że w wyniku podziału powstaną odrębnie położone i oznaczone w ewidencji gruntów działki mające bezpośredni dostęp do drogi publicznej wojewódzkiej nr [...] (działka nr [...]); 3. decyzja ostateczna stanowi podstawę do dokonania stosownych wpisów w księdze wieczystej nr [...] oraz w operacie ewidencji gruntów. W decyzji zawarto pouczenie, że jest ona ostateczna. Na podstawie art. 127 §1a k.p.a. organ odstąpił od uzasadnienia decyzji, gdyż w całości uwzględniła ona żądanie strony. Organ podał, że strona ma prawo złożyć skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, wskazując tryb i termin do jej złożenia. Decyzja została doręczona skarżącej w dniu 10 listopada 2025 r. W dniu 5 grudnia 2025 r. skarżąca złożyła za pośrednictwem Poczty Polskiej skargę na ww. decyzję bezpośrednio na adres WSA w Szczecinie. Zdaniem skarżącej, ww. decyzja narusza jej interes, gdyż w wyniku podziału działki nr [...] powstałe działki nr [...] i [...] nie spełniają wymogu wielkości 1.300 m˛ dla działki budowanej, co uniemożliwia jej swobodne dysponowanie jej własnością, gdyż nikt nie kupi działki nr [...]. Według skarżącej, podział wykonano niezgodnie z jej wolą, gdyż zleciła geodecie podział działki nr [...] o pow. [...] ha na dwie działki każda po [...] m˛. Wskazała, że zleciła wykonanie usługi M. L., gdy tymczasem prace sporządził geodeta B. K. , który w jej ocenie, działa na rzecz Gminy i Starostwa Powiatowego przez sporządzenie dokumentacji odbiegającej od stanu rzeczywistego. Ponadto decyzja nie definiuje statusu ziemi jako przekształconego pod budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Skarżąca wyjaśniła, że działka nr [...] od początku jej istnienia obarczona jest błędami w zapisach geodezyjnych, kartograficznych, wieczystoksięgowych. Skarżąca szczegółowo przedstawiła historię należących do niej gruntów, załączając do skargi szereg dokumentów. Wobec złożenia przez skarżącą skargi na ww. decyzję, organ sporządził na podstawie art. 54 § 2a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej "p.p.s.a") uzasadnienie do ww. decyzji. W uzasadnieniu do decyzji organ wskazał, że skarżąca wystąpiła z wnioskiem o wydanie decyzji zatwierdzającej projekt podziału działki nr [...] na podstawie art. 95 pkt 7 u.g.n., tj. w celu wydzielenia działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego. Do wniosku dołączyła: 5 egzemplarzy mapy z projektem podziału nieruchomości w skali 1:500, wykaz zmian danych ewidencyjnych działki, protokół z przyjęcia granic nieruchomości, szkic przyjęcia granic, protokół badania ksiąg wieczystych dla nieruchomości gruntowych, uproszczony wypis z rejestru gruntów, mapę ewidencyjną działki nr [...]. We wniosku skarżąca podała, że projekt podziału działki został opracowany przez firmę [...] M. L. , zaś uprawnionym geodetą jest B. K. o wskazanych uprawnieniach zawodowych. Wniosek został złożony w oryginale i podpisany przez skarżącą. Organ, po przeanalizowaniu wniosku oraz załączonych dokumentów wydał decyzję, w której zatwierdził podział działki nr [...] o pow. [...] ha na działki: nr [...] o pow. [...] ha i [...] o pow. [...] ha. Organ wskazał, że decyzja została wydana zgodnie z żądaniem strony i na podstawie art. 127 § 1a k.p.a. odstąpił od jej uzasadnienia. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie, ustosunkowując się do zarzutów skargi. Organ przytoczył treść art. 93 ust. 1 i 2, ust. 4 oraz art. 95 u.g.n. Podał, że skarżąca sama wniosła o podział działki art. 95 pkt 7 u.g.n., który może nastąpić niezależnie od ustaleń planu miejscowego w celu wydzielenia działki budowalnej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego. Ponadto dołączone do wniosku dokumenty zostały podpisane zarówno przez M. L. , jak i B. K. – osoby wymienione przez skarżącą we wniosku, które opracowały projekt podziału działki. Organ wskazał, że dokumenty dołączone do wniosku spełniały wszystkie wymogi art. 97 ust. 1a u.g.n. Organ wyjaśnił, że cel podany w art. 95 pkt 7 u.g.n. to wydzielenie działki budowalnej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego i następuje to m.in. w przypadku gdy istniejący budynek posadowiony jest na zbyt dużej działce, podczas gdy do prawidłowego korzystania z budynku wystarczy działka mniejsza, która spełnia wymogi dla działki budowalnej. Powyższe czynniki zaistniały również w niniejszej sprawie i zostały przez organ przeanalizowane na etapie rozpatrywania sprawy. Organ wskazał, że działka nr [...] znajduje się na terenie objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (uchwała Rady Gminy K. nr [...] z dnia 5 listopada 2021 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy K. dla części obrębu B. – Dz. Urz. Woj. Z. z 2021 r. poz. [...]) i posiada symbole: 5.5.MN – przeznaczenie: teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i 8.7.RZ – przeznaczenie: tereny rolnicze łąki i pastwiska. Organ podał, że zapisy planu nie miały wpływu na rozpoznanie sprawy. Organ wskazał, że złożony przez skarżącą wniosek nie budził wątpliwości i organ wydał decyzję, uwzględniając żądanie strony zawarte we wniosku i odstąpił od uzasadnienia decyzji na podstawie art. 127 § 1a k.p.a. Organ odniósł się do zarzutów związanych z dokumentami, znajdującymi się w zasobie geodezyjnym i kartograficznym i podał, że kwestie te analizował Zachodniopomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego i Wojewódzka Inspekcja Geodezji i Kartografii. Pisma tych organów skarżąca dołączyła do skargi. W pismach wraz z szeregiem załączników, które wpłynęły do Sądu w dniach: 4 marca 2026 r., 5 marca 2026 r., 17 marca 2026 r., 20 kwietnia 2026 r., 25 maja 2026 r., 26 maja 2026 r., 29 maja 2026 r., 10 czerwca 2026 r., 17 czerwca 2026 r. skarżąca przedstawiła swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wskazał co następuje: Spór w sprawie dotyczy prawidłowości decyzji o podziale działki nr [...]. Zgodnie z art. 97 ust. 1 u.g.n., podziału nieruchomości dokonuje się na wniosek i koszt osoby, która ma w tym interes prawny. Dokumenty, które należy dołączyć do wniosku wymienia art. 97 ust. 2 u.g.n. Podziału nieruchomości dokonuje się na podstawie decyzji wójta, burmistrza albo prezydenta miasta zatwierdzającej podział (art. 96 ust. 1 u.g.n.). Warunki podziału nieruchomości zawarte zostały w art. 93 i art. 94 u.g.n., w zależności czy nieruchomość objęta jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego czy też nie. Niezależnie od ustaleń planu miejscowego, a w przypadku braku planu niezależnie od decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, podział nieruchomości może nastąpić w celu m.in. wydzielenia działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego (art. 95 pkt 7 u.g.n.). Bezspornie przedmiotowa działka objęta jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. W niniejszej sprawie wniosek o podział przedmiotowej działki złożyła skarżąca wraz z niezbędną dokumentacją. We wniosku wskazano jako powód, wnioskowanego podziału art. 95 pkt 7 u.g.n. Organ wydał zaskarżoną decyzję, uznając, że uwzględnia ona w całości żądanie strony. Z tego też powodu organ, przy wydaniu zaskarżonej decyzji nie sporządził jej uzasadnienia i tym samym ww. decyzja stała się ostateczna. Organ zastosował się do regulacji wynikającej z art. 127 § 1a k.p.a. Powyższy przepis obowiązuje od 12 maja 2023 r. i jest przewidzianym przez ustawodawcę odstępstwem od zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, wprowadzonym przez przepisy ustawy z dnia z dnia 26 stycznia 2023 r. o zmianie ustaw w celu likwidowania zbędnych barier administracyjnych i prawnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 803). Podkreślić należy, że zbadanie prawidłowości wydanej decyzji na podstawie art. 127 § 1a k.p.a. możliwe jest poprzez złożenie skargi przez stronę do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego. Z uwagi na fakt, że zaskarżona do sądu administracyjnego decyzja, wydana na podstawie art. 127 § 1a k.p.a. nie zawiera uzasadnienia, ustawodawca przewidział dla organu obowiązek sporządzenia jej uzasadnienia, wyrażony w art. 54 § 2a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej "p.p.s.a."). W niniejszej sprawie organ sporządził uzasadnienie decyzji na mocy ww. przepisu. Wskazać należy, że uzasadnienie decyzji sporządzone przez organ na podstawie art. 54 § 2a p.p.s.a. musi odpowiadać przesłankom zawartym w art. 107 k.p.a. Zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a., uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Tym samym, w ocenie Sądu, samo stwierdzenie w uzasadnieniu decyzji przez organ, że orzekł on zgodnie z żądaniem strony jest niewystarczające, gdyż organ winien przeprowadzić analizę wniosku skarżącej pod kątem możliwości podziału przedmiotowej działki zgodnie z przepisami prawa, zwłaszcza, iż oparty był on o art. 95 pkt 7 u.g.n., tj. o wyjątek od ograniczeń w podziale nieruchomości. Zdaniem Sądu, brak właściwego uzasadnienia zaskarżonej decyzji uniemożliwił Sądowi jej kontrolę, przez zapoznanie się z przesłankami rozstrzygnięcia, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uzasadnienie faktyczne i prawne w konkretnej sprawie winno być zawarte w decyzji organu, a nie wynikać z innych pism takich jak odpowiedź na skargę. Powyższe uchybienie zostało wzięte przez Sąd pod uwagę wobec brzmienia art. 134 § 1 p.p.s.a. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ zobowiązany jest dokonać ponownej analizy wniosku skarżącej, przy czym przed wydaniem decyzji winien zapoznać stronę z zebranym materiałem dowodowym w celu umożliwienia wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego. Jest to istotne wobec twierdzeń strony zawartych w skardze i jej uzupełnieniach, że wnioskowany podział przedmiotowej nieruchomości nie odpowiada jej intencjom. Skarżącej zwrócić uwagę należy, że wobec uchylenia przez Sąd zaskarżonej decyzji, może ona cofnąć złożony wniosek do czasu jego rozpoznania przez organ, w sytuacji gdy nie akceptuje jego założeń. Złożenie przez stronę wniosku o określonej treści do organu, zobowiązuje organ do jego rozpoznania, uwzględniającego treść wniosku, bowiem ustawodawca zakłada racjonalność w działaniach wnioskodawcy. Podkreślić należy, że w ramach niniejszego postępowania organ zobowiązany jest oprzeć się na danych, wynikających z urzędowych rejestrów, w tym m.in. ewidencji gruntów i budynków, map z zasobów kartograficznych, ksiąg wieczystych. Postępowanie o podział nieruchomości wszczęte na wniosek strony nie służy celowi w postaci ustalenia granic i powierzchni dzielonej działki, w tym kwestionowania danych, wynikających z urzędowych rejestrów. Skarżącej wyjaśnić należy również, że przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie była wyłączenie zaskarżona decyzja. Sąd administracyjny nie jest uprawniony do kompleksowego kontrolowania działalności organów administracyjnych, lecz jedynie w zakresie wynikającym z art. 3 p.p.s.a. Sąd administracyjny nie sprawuje również nadzoru nad sądami powszechnymi, prokuraturą, ani policją. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję.