III FZ 367/25

Dnia 1 sierpnia 2025 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Stanisław Bogucki po rozpoznaniu w dniu 1 sierpnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 12 czerwca 2025 r., sygn. akt I SA/Po 8/25 w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi S. K. i R. K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z dnia 31 października 2024 r., nr 3001-IOV-13.4104.90.2024 w przedmiocie podatku od czynności cywilnoprawnych postanawia oddalić zażalenie.

1. Wyrokiem z 11.03.2025 r. o sygn. I SA/Po 8/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w sprawie ze skargi S. K. i R. K. (dalej: skarżący) uchylił decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z 31.10.2024 r. o nr 3001-IOV-13.4104.90.2024, wydaną w przedmiocie podatku od czynności cywilnoprawnych. 2. Pismem z 28.04.2025 r. pełnomocnik organu wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku, załączając jeden odpis skargi kasacyjnej. Zarządzeniem z 29.04.2025 r. wezwano pełnomocnika wnoszącego skargę kasacyjną organu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w kwocie 750 zł oraz złożenia dodatkowego odpisu skargi kasacyjnej dla drugiego skarżącego, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. Dyrektor IAS w Poznaniu uiścił wpis sądowy od skargi kasacyjnej, jednak nie nadesłał odpisu skargi kasacyjnej w terminie określonym w wezwaniu, tj. do 14.05.2025 r. 3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wskazał, że stosownie do art. 47 § 1 w związku z art. 57 § 1 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.), do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom. Zgodnie z art. 47 § 2 p.p.s.a., odpisami w rozumieniu § 1 mogą być także uwierzytelnione fotokopie, bądź uwierzytelnione wydruki poczty elektronicznej. Wobec powyższego Sąd ten uznał, że skarga kasacyjna, jako pismo procesowe czynić powinna zadość wymaganiom przewidzianym dla pism w postępowaniu sądowym, zatem brak odpisów skargi kasacyjnej - w prawidłowej liczbie egzemplarzy - jest jej brakiem formalnym, którego nieuzupełnienie w terminie skutkuje odrzuceniem skargi kasacyjnej. Uwzględniając ww. regulację prawną WSA w Poznaniu wezwał pełnomocnika organu do złożenia dodatkowego odpisu skargi kasacyjnej dla drugiego skarżącego, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. Z uwagi na to, że pełnomocnik Dyrektora IAS w Poznaniu nie uzupełnił w terminie wskazanego braku formalnego skargi kasacyjnej, więc w konsekwencji Sąd pierwszej instancji, na podstawie art. 178 p.p.s.a, odrzucił wniesioną skargę kasacyjną. 4. Stanowisko Dyrektora IAS w Poznaniu w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. 4.1. W zażaleniu od ww. postanowienia z 12.06.2025 r. pełnomocnik Dyrektora IAS w Poznaniu zaskarżył opisane postanowienie w całości, domagając się jego uchylenia w całości i skierowania skargi kasacyjnej do rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 194 § 1 pkt 1a w związku z art. 177a p.p.s.a. oraz § 33 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z 5.08.2015 r. - Regulamin wewnętrznego urzędowania wojewódzkich sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 779, ze zm.; dalej: Regulamin). W ocenie pełnomocnika organu nie spełnia wymogów z art. 177a p.p.s.a. w związku z § 33 Regulaminu wezwanie do usunięcia braków formalnych przez pracownika sekretariatu Wydziału I WSA w Poznaniu bez załączenia do pisma zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I WSA w Poznaniu z 29.04.2025 r. 5. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. 5.1. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z § 33 ust. 1 Regulaminu, po wniesieniu skargi do sądu przewodniczący wydziału orzeczniczego niezwłocznie bada, czy skarga czyni zadość wymaganiom formalnym i czy został uiszczony wpis, a w razie potrzeby wzywa do usunięcia braków formalnych oraz do uiszczenia wpisu, chyba że został złożony wniosek o przyznanie prawa pomocy. Paragraf 33 ust. 2 tego Regulaminu stanowi, że wezwanie do uiszczenia wpisu należy połączyć z wezwaniem do usunięcia braków formalnych skargi. W § 33 ust. 3 Regulaminu wskazano, że przewodniczący wydziału orzeczniczego może powierzyć referendarzowi sądowemu ustalenie, czy skarga czyni zadość wymaganiom formalnym, a w razie potrzeby wezwanie do usunięcia braków formalnych oraz wykonywanie innych czynności, o których mowa w art. 49 § 4 p.p.s.a. Wezwanie do usunięcia braków formalnych pisma formułowane jest na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału. Zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a., rolą Przewodniczącego Wydziału jest stwierdzenie niezachowania warunków formalnych pisma strony i wezwanie strony do uzupełnienia lub poprawienia pisma (w niniejszej sprawie – skargi kasacyjnej). Działanie to jest podejmowane w drodze zarządzenia, które później jest wykonywane przez sekretariat sądu. Wykonanie zarządzenia o wezwaniu do usunięcia braków formalnych zażalenia ma jedynie charakter techniczny, natomiast art. 49 p.p.s.a. nie wskazuje, że istnieje obowiązek doręczenia stronie odpisu tego zarządzenia. Również § 33 Regulaminu nie obliguje pracowników sekretariatu do tego, aby w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału o wezwaniu do usunięcia braków formalnych pisma (w sprawie rozpoznawanej – skargi kasacyjnej) konieczne było załączenie do wezwania odpisów zarządzenia. Odpis takiego zarządzenia był natomiast konieczny w przypadku wezwania do uiszczenia wpisu sądowego, ponieważ na zarządzenie do uiszczenia wpisu sądowego przysługuje zażalenie, zgodnie z art. 198 p.p.s.a. Artykuł 227 § 1 p.p.s.a. stanowi, że zażalenie przysługuje na zarządzenie przewodniczącego oraz postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów sądowych, jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy. W rozpoznawanej sprawie Przewodniczący Wydziału I, po wniesieniu skargi kasacyjnej zbadał, czy skarga ta czyni zadość wymaganiom formalnym i czy został uiszczony od niej wpis. Skutkiem powyższego było wydanie 29.04.2025 r. (k. 78 akt sądowych) przez Przewodniczącego Wydziału zarządzenia, w którym stwierdził między innymi, że skarga kasacyjna wniesiona została w terminie, jednak nie został od niej uiszczony wpis w kwocie 750 zł, jak również że należy wezwać także o dodatkowy odpis skargi kasacyjnej dla drugiego skarżącego w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Następnie 5.05.2025 r. Przewodniczący Wydziału na podstawie art. 220 § 1 i 3 p.p.s.a. wezwał Dyrektora IAS w Poznaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w kwocie 750 zł. W wykonaniu zarządzeń Przewodniczącego Wydziału I WSA w Poznaniu z 29.04.2025 r., pracownik sekretariatu wezwał pełnomocnika organu do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej z 28.04.2025 r. w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej (art. 178 p.p.s.a.) przez złożenie odpisu skargi kasacyjnej dla drugiego skarżącego. Jednocześnie załączony został odpis zarządzenia z 5.05.2025 r. Przewodniczącego Wydziału I o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego WSA w Poznaniu prawidłowo ustalił, że skarga kasacyjna wniesiona przez organ obarczona była brakiem formalnym, jak również, że mimo doręczenia Dyrektorowi IAS w Poznaniu wezwania oraz określenia konsekwencji niewypełnienia w terminie sformułowanego w nim obowiązku, organ do niego się nie zastosował i nie uzupełnił formalnego braku skargi kasacyjnej. W tych okolicznościach zastosowanie znajdował art. 178 p.p.s.a., zgodnie z którym wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Ponieważ taka sytuacja zaistniała w kontrolowanej sprawie, a WSA w Poznaniu wydał rozstrzygnięcie zgodne z dyspozycją przytoczonych przepisów, zaskarżone postanowienie należy ocenić jako odpowiadające prawu. 5.2. Z uwagi na przedstawione powyżej okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. oddalił zażalenie Dyrektora IAS w Poznaniu. Sędzia NSA Stanisław Bogucki