III OZ 267/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Piotr Korzeniowski po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Burmistrza P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 marca 2023 r., sygn. akt II SAB/Kr 227/22 o wymierzeniu grzywny Burmistrzowi P. za nieprzekazanie do Sądu skargi złożonej drogą elektroniczną postanawia oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 9 marca 2023 r., sygn. akt II SAB/Kr 227/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wymierzył Burmistrzowi P. (dalej: "Burmistrz") grzywnę w wysokości 1000 złotych za nieprzekazanie do Sądu złożonej drogą elektroniczną skargi na bezczynność w przedmiocie udostepnienia informacji publicznej. W uzasadnieniu orzeczenia Sądu I instancji wskazano, że w dniu 18 października 2022 r. (data nadania przesyłki poleconej) Burmistrz przesłał do WSA w Krakowie wydruk skargi J.M. (dalej: "Skarżący") na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z 13 września 2022 r., a także odpowiedź na skargę wraz z załącznikami. Pismem z 27 października 2022 r. wezwano Burmistrza do nadesłania skargi złożonej drogą elektroniczną (zaznaczając, że przesłana skarga nie jest opatrzona podpisem elektronicznym, jest to wydruk dokumentu) oraz odpowiedzi na skargę zgodnie z art. 54 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 3 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 27 maja 2019 r. w sprawie szczegółowego sposobu oraz szczegółowych warunków przekazywania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę do sądu administracyjnego (Dz. U. z 2019 r., poz. 1003) – w terminie 7 dni, pod rygorem nałożenia grzywny. W odpowiedzi na wezwanie, organ przesłał do sądu drogą elektroniczną zeskanowane dokumenty: skargi (wraz z załącznikami), odpowiedzi na skargę oraz dokumentację sprawy. Postanowieniem z 30 grudnia 2023 r., sygn. akt II SAB/Kr 227/22 WSA w Krakowie wymierzył organowi grzywnę za nieprzekazanie skargi złożonej drogą elektroniczną w kwocie 100 zł. W uzasadnieniu postanowienia powołano obowiązujące przepisy w zakresie przekazywania sądowi dokumentów w formie elektronicznej i wyjaśniono jakie obowiązki w tym zakresie spoczywają na organie. Następnie pismem z dnia 7 lutego 2023 r. ponownie wezwano organ o nadesłanie skargi wniesionej drogą elektroniczną – w terminie 7 dni, pod rygorem nałożenia kolejnej grzywny. W odpowiedzi na wezwanie organ przesłał plik zawierający odpowiedź na skargę i akta elektroniczne, jednakże w dalszym ciągu nie przesłał oryginału skargi. Pismem z 21 marca 2023 r. Burmistrz wywiódł zażalenie na postanowienie WSA z 9 marca 2023 r. W uzasadnieniu zażalenia wskazano, że organ wypełnił wezwanie odpowiadając na wezwanie Sądu w dniu 13 lutego 2023 roku i przesyłając do WSA w Krakowie wszystkie dokumenty na adres skrzynki ePuap w sposób wymagany powołanymi przepisami. W ocenie skarżącego ukaranie grzywną organu jest bezzasadne, gdyż Burmistrz wykonał w całości wezwanie Sądu z 27 października 2022 r. oraz ponowne z 7 lutego 2023 r. załączając zarówno odpowiedź na skargę, jak i skargę wraz z załącznikami – wszystko zaopatrzone podpisem elektronicznym – w sposób przewidziany prawem. To skarżący jest autorem skargi i on składając skargę ten dokument podpisał. Organ jedynie przekazuje tą skargę i zrobił to - najpierw w zwykłej formie papierowej, a następnie w formie elektronicznej, załączając również dowód podpisania skargi przez skarżącego. Odnośnie zaś załączników to nie jest możliwym również podpisywać każdy z nich osobno. Część z nich jest bowiem autorstwa skarżącego, a część jedynie potwierdzeniem złożenia podpisu elektronicznego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 54 § 1 P.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Organ przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (art. 54 § 2 P.p.s.a.). Zgodnie natomiast z art. 21 pkt 1 u.d.i.p. do skarg rozpatrywanych w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z tym, że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. Skarga wraz z odpowiedzią na skargę winna zostać przekazana zgodnie z § 3 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 27 maja 2019 r. w sprawie szczegółowego sposobu oraz szczegółowych warunków przekazywania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę do sądu administracyjnego (DZ. U. 2019 poz. 1003). Oznacza to, że organ jest obowiązany do przekazania sporządzonej w formie dokumentu elektronicznego skargi. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że dotychczas przesłane egzemplarze skargi (wydruk, a następnie skan) nie pozwalały Sądowi na zweryfikowanie prawidłowości złożonych pod nimi podpisów elektronicznych oraz daty ich wniesienia. Do pisma przewodniego stanowiącego odpowiedź na wezwanie Sądu powinien zostać załączony zawierający skargę plik z dokumentem skargi przesłany przez stronę skarżącą wraz z urzędowym poświadczeniem jej przedłożenia oraz skan sporządzonej odpowiedzi na skargę uwierzytelniony kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo kwalifikowaną pieczęcią elektroniczną. Odnosząc się zaś do twierdzeń w zakresie podpisywania załączników, NSA stwierdza, że platforma ePUAP nie pozwala technicznie na podpisywanie załączników do wysyłanej korespondencji. W tym celu należy skorzystać z zewnętrznego narzędzia (tzw. "Podpisywarka"). W sensie informatycznym ePUAP posługuje się określonym formatem pisma (pismo ogólne – w realiach niniejszej sprawy odpowiednik pisma przewodniego). Użytkownik może w takim piśmie zawrzeć swoje stanowisko i z poziomu ePUAP podpisać to pismo podpisem zaufanym czy podpisem kwalifikowanym. W przypadku dodania do tego pisma załącznika, z poziomu platformy ePUAP nie da się tego załącznika podpisać – należy wcześniej skorzystać ze wskazanego rozwiązania, czyli "Podpisywarki". Wystarczy prosta próba – jeżeli wysłane zostało pismo ogólne, do którego dołożony został załącznik (np. skarga) po czym podpisane zostanie pismo ogólne to "wyciągnięcie" (wyodrębnienie) załącznika – np. przez jego zapisanie na dysku w celu przesłania dalej – pokaże, że nie jest on podpisany. Stąd też ustawodawca w art. 46 § 2b P.p.s.a. nałożył obowiązek podpisywania załączników. Innymi słowy, do podpisanego przez siebie pisma ogólnego organ powinien załączyć podpisaną np. w "Podpisywarce" odpowiedź na skargę wraz z pozostałymi jej załącznikami oraz powinien załączyć obejmujący skargę plik, podpisany i przesłany przez stronę skarżącą, a także załączyć urzędowe poświadczenie jej przedłożenia, tak aby Sąd mógł zweryfikować podpisy zarówno pod dokumentami wytworzonymi przez Organ, jak i przez stronę skarżącą W tym stanie rzeczy nie sposób uznać, że Burmistrz przekazał skargę do WSA, zgodnie z procedurą przepisaną prawem. Tym samym ukaranie Organu grzywną w kwocie 1000 złotych było w pełni zasadne. W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.