Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

III SA/Łd 127/26

III SA/Łd 127/26 - Wyrok WSA w Łodzi z 2026-07-02

Wynik

Oddalono skargę

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia
2 lipca 2026
Prawomocne
nie

Treść rozstrzygnięcia

Dnia 2 lipca 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Ceglarska-Piłat (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Kowalska Sędzia NSA Teresa Rutkowska Protokolant Sekretarz sądowy Paulina Kutkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lipca 2026 roku sprawy ze skargi G. B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 29 grudnia 2025 roku nr 1001-IUOD-2.4811.7846.2025.2 w przedmiocie odmowy uwzględnienia sprzeciwu od wezwania do wniesienia opłaty dodatkowej za przejazd autostradą oddala skargę.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Decyzją z 29 grudnia 2025 r. znak: 1001-IUOD-2.4811.7846.2025.2 Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi (dalej: "organ" lub "DIAS w Łodzi") odmówił uwzględnienia sprzeciwu G. B. (dalej: "strona", "skarżący") od wezwania z 30 października 2025 r. nr 1001-IUOD-1.4810.4134.2023.2 do wniesienia opłaty dodatkowej za naruszenie obowiązku wniesienia opłaty za przejazd autostradą. Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w następującym stanie faktycznym i prawnym. Pismem z 30 października 2025 r. nr 1001-IUOD-1.4810.4134.2023.2 DIAS w Łodzi wezwał G. B. do uiszczenia opłaty dodatkowej w wysokości 500 zł na podstawie art. 37ge ustawy z dnia 27 października 1994 roku o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym, w brzmieniu obowiązującym do 30 czerwca 2023 roku (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2483 ze zm., dalej: "ustawa o autostradach"). Wezwanie miało związek ze stwierdzeniem naruszenia obowiązku wniesienia opłaty za przejazd na płatnym odcinku autostrady A2 węzeł Stryków w dniu 2 marca 2023 r. o godzinie 20:24 pojazdu Mitshubishi Lancer o nr. rej. [...], którego właścicielem w dniu odnotowania naruszenia był ww. Wezwanie zostało doręczone stronie 5 listopada 2025 r. Od ww. wezwania 14 listopada 2025 r. G. B. wniósł sprzeciw, podnosząc, że dokonał opłaty za przejazd o godzinie 20:26. Wyjaśnił, że przed wjazdem na autostradę na węźle EMILIA uruchomił aplikację i zmienił pojazd z [...] na [...] jednak aplikacja z niewiadomego powodu zawiesiła się. Po ruszeniu pojazdem okazało się, że aplikacja nie zmieniła pojazdu i skarżący zmuszony został do kontynuowania jazdy na numerze [...]. Na węźle Stryków aplikacja Autopay pobrała opłatę w czasie, który został wskazany w wezwaniu do wniesienia opłaty dodatkowej. Wnoszący sprzeciw podkreślił, że to administracja rządowa dokonała wyboru systemu pobierania opłat i nie może teraz przerzucać winy za jej błędne działanie na obywatela. Do sprzeciwu dołączone zostało potwierdzenie opłaty za bilet nr [...] z 2 marca 2023 r. na kwotę 1,60 zł (dotyczącego pojazdu o nr rej. [...]) oraz potwierdzenie dokonania opłaty dodatkowej z dnia 10 listopada 2025 r. na kwotę 400,00 zł. Decyzją z 29 grudnia 2025 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi odmówił uwzględnienia sprzeciwu od wezwania z 30 października 2025 r. do wniesienia opłaty dodatkowej. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ powołał treść przepisów materialnoprawnych stanowiących podstawę wydanego rozstrzygnięcia, tj. art. 37a ust. 7-13 i 28 oraz art. 37ge ust. 1, 5 i 6 ustawy o autostradach w brzmieniu obowiązującym do 30 czerwca 2023 r. i wyjaśnił, że regulacje te mają zastosowanie w przypadku przejazdu autostradą rozpoczętego przed dniem 1 lipca 2023 r., na mocy art. 9 ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o zmianie ustawy o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r. poz. 1193, dalej: "ustawa zmieniająca"). Od 1 grudnia 2021 r. do 30 czerwca 2023 r. manualny system poboru opłat za przejazd odcinkami państwowych autostrad płatnych A2 Konin – Stryków i A4 Bielany Wrocławskie – Sośnica zarządzanych przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad (GDDKiA), został zastąpiony elektronicznym systemem poboru opłat e-TOLL. Opłaty za przejazd można było dokonać za pomocą: - e-biletu autostradowego – wydawanego elektronicznie w aplikacji e-TOLL PL BILET lub w aplikacji partnerów systemu e-TOLL (lista partnerów dostępna na stronie etoll.gov.pl/lekkie/ w zakładce Partnerzy – Sieć dystrybucji e-biletu autostradowego) albo wydawanego w punktach stacjonarnych (bilet papierowy) u partnerów systemu e-TOLL (na stacjach paliw PKN Orlen S.A. oraz GRUPY LOTOS SA); - przez aplikację e-TOLL oraz urządzenia pokładowe ZSL lub OBU – opłata naliczana była na podstawie danych geolokalizacyjnych pojazdu, które transmitowane były do systemu e-TOLL. Wprowadzeniu systemu e-TOLL towarzyszyła kampania informacyjna, która prowadzona była od marca 2021 roku. Wszystkie informacje na temat wdrożenia systemu e-TOLL były i są umieszczane na dedykowanej stronie: etoll.gov.pl. Ponadto przed wjazdem na płatny odcinek autostrady był umieszczony znak T-28 "Płatna" informujący o konieczności uiszczenia opłaty. Znak ten usytuowany był wraz ze znakiem D-9 "Autostrada". Znajomość tych znaków, podobnie jak przepisów o ruchu drogowym, jest obowiązkiem kierującego pojazdem. DIAS w Łodzi wskazał, że jedną z form wniesienia opłaty za przejazd płatnym odcinkiem autostrady od 1 grudnia 2021 r. do 30 czerwca 2023 r. było wykupienie biletu autostradowego. Bilet ten stanowił potwierdzenie wniesienia opłaty za przejazd autostradą i uprawniał do przejazdu autostradą tylko gdy spełnione są warunki określone w art. 37a ust. 12 ustawy o autostradach. W celu zakupu e-biletu autostradowego kierujący pojazdem powinien podać numer rejestracyjny pojazdu, kategorię pojazdu, wskazanie węzła początkowego i końcowego lub całej autostrady gdzie będzie odbywał się przejazd, a także datę i godzinę początku oraz końca okresu ważności e-biletu autostradowego (czyli datę i godzinę planowanego rozpoczęcia i zakończenia przejazdu przejazdu). Każdy wydany e-bilet autostradowy powinien zawierać co najmniej ww. dane oraz datę i godzinę końca okresu ważności e-biletu autostradowego (okres ważności trwa 48 godzin od planowanej daty i godziny rozpoczęcia podróży), liczbę kilometrów oraz kwotę opłaty za przejazd, numer indywidualny e-biletu autostradowego. Organ podkreślił, że prawidłowe uruchomienie aplikacji i wybranie właściwego pojazdu, którym był wykonywany przejazd, należało do obowiązków użytkownika i zapewniało poprawny zakup biletu za przejechany odcinek autostradą wybranym pojazdem. Na stronie internetowej www.autopay.pl, przedstawiono schemat działania aplikacji Autopay w usłudze e – TOLL, mający zastosowanie w przypadku przejazdu autostradą A2 na odcinku Konin – Stryków i A4 na odcinku Wrocław – Sośnica w okresie od 1 grudnia 2021 r. do 30 czerwca 2023 r. Na podstawie danych w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców (CEPIK) ujawniono że właścicielem pojazdu o nr. rej. [...] w dniu zarejestrowania przejazdu był G. B.., a zatem to on był zobowiązany do wniesienia należnej opłaty za przejazd płatnym odcinkiem autostrady A2. W systemie info-ebilet.etoll.gov.pl na podstawie przedłożonego potwierdzenia zakupu biletu autostradowego z 2 marca 2023 r. ustalono, że zakupiony bilet autostradowy [...] ważny od 2 marca 2023 r. od godz. 20:15 do 4 marca 2023 r. do godz. 20:15 dotyczył przejazdu pojazdem [...] na trasie Emilia – Stryków za kwotę 1,60 zł. Wystosowane do strony wezwanie dotyczy nieopłaconego przejazdu z 2 marca 2023 r. o godzinie 20:24 pojazdem o numerze rejestracyjnym [...] na płatnym odcinku autostrady A2 węzeł wyjazdowy Stryków. Zatem bilet autostradowy nr [...] był zakupiony na pojazd o nr rejestracyjnym [...], natomiast naruszenie dotyczyło pojazdu o nr rejestracyjnym [...]. Organ stwierdził, że przejazd z 2 marca 2023 r. o godzinie 20:24 na odcinku autostrady A2: węzeł wyjazdowy Stryków nie został opłacony przez G. B., bowiem nie został wykupiony przed wjazdem na ten odcinek właściwy bilet autostradowy. Przejazd autostradą pojazdem o innym numerze rejestracyjnym niż wskazany na bilecie, jest traktowany jak przejazd bez wniesienia opłaty za przejazd. Bilet upoważnia do jednorazowego przejazdu danego pojazdu na trasie i w terminie ściśle wskazanym na bilecie. Zatem nie może on stanowić potwierdzenia prawidłowego opłacenia przejazdu, o którym mowa ww. wezwaniu. Bilet autostradowy zgodnie z art. 37a ust. 12 ustawy o autostradach musi być prawidłowo zakupiony. Tym samym załączony zrzut ekranu z informacją o zakupionym bilecie autostradowym nr [...] nie potwierdza prawidłowego opłacenia przejazdu z 2 marca 2023 r. o godzinie 20:24 pojazdem o numerze rejestracyjnym [...]. DIAS w Łodzi podkreślił, że za poprawność informacji podawanych w momencie zakupu biletu autostradowego odpowiada osoba, która ten bilet nabywa. Wskazując błędny numer rejestracyjny pojazdu, jakim kierujący się poruszał po płatnym odcinku autostrady, nie dochował on należytej staranności przy jego zakupie. Pojazd strony nie powinien poruszać się płatnym odcinkiem autostrady A2, w przypadku braku prawidłowo wykupionego biletu autostradowego. Decydując się jednak na taki przejazd, użytkownik naraził się na odpowiedzialność administracyjnoprawną za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty za przejazd autostradą płatną, której można było uniknąć, starannie weryfikując dane zawarte na zakupionym bilecie. Powołując się na wyrok WSA w Łodzi z 2 kwietnia 2025 r., sygn. akt III SA/Łd 36/25, DIAS stwierdził, że nie był uprawniony do badania przyczyn nieuiszczenia należnej opłaty za przejazd autostradą, bowiem obowiązujące przepisy prawa nie uzależniają naliczenia opłaty dodatkowej od powodów nieuiszczenia ww. opłaty. Tym samym przejazd pojazdem o nr. rej. [...] 2 marca 2023 r. o godz. 20:24 zarejestrowanym przez urządzenie kontrolne Systemu Poboru Opłaty Elektronicznej Krajowej Administracji Skarbowej (SPOE KAS) na węźle Stryków jest traktowany jak przejazd bez uiszczonej opłaty za przejazd autostradą. Przejazd autostradą powinien być opłacony przed jego rozpoczęciem i okoliczność niewniesienia wymaganej opłaty skutkowała nałożeniem opłaty dodatkowej w wysokości 500 zł. Odnosząc się do sprzeciwu organ wyjaśnił, że możliwość nienaliczenia opłaty dodatkowej występowała wyłącznie w przypadku, gdy opłata za przejazd autostradą została wniesiona w terminie 3 dni od dnia zakończenia przejazdu. Opłata za przejazd z 2 marca 2023 r. mogła zostać uiszczona po zakończeniu przejazdu, najdalej do 5 marca 2023 r., co można było zrealizować na stacjach benzynowych oraz poprzez aplikacje partnerów systemu e-TOLL, jednak z powyższej możliwości nie skorzystano. Powierzenie podmiotowi trzeciemu obsługi w zakresie opłat elektronicznych nie zwalniało strony z odpowiedzialności za przejazdy płatnymi odcinkami dróg publicznych (autostrady A2 i A4) bez uiszczenia należnej opłaty elektronicznej. W trakcie przejazdu nie wystąpiła okoliczność nałożenia na stronę mandatu karnego za brak biletu autostradowego, która uwolniłaby z opłaty dodatkowej zatem nałożenie na stronę opłaty dodatkowej na podstawie art. 37a ust.7 pkt1 i art. 37ge ustawy o autostradach było zasadne. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższą decyzję DIAS w Łodzi z 29 grudnia 2025 r. G. B. podniósł zarzuty: 1. naruszenia art. 2 Konstytucji RP (zasada zaufania do państwa i stanowionego prawa), bowiem obywatel, działając w dobrej wierze, nie może ponosić konsekwencji wadliwego działania narzędzia wskazanego przez państwo jako właściwe do poboru opłat; 2. naruszenia art. 76 Konstytucji RP (obowiązek ochrony konsumentów), mając na uwadze, że obowiązek ochrony konsumenta obejmuje również sytuacje, w których państwo dopuszcza prywatny podmiot do realizacji zadania publicznego. Autopay, jako element systemu poboru opłat, jest narzędziem, którego prawidłowe działanie powinno być gwarantowane przez państwo; 3. naruszenia art. 45 ust. 1 Konstytucji RP (prawo do rzetelnej procedury), bowiem organ nie zbadał działania systemu Autopay, nie odniósł się do przedstawionych dowodów i nie wyjaśnił, dlaczego obywatel miałby płacić dwukrotnie za ten sam przejazd; 4. naruszenia art. 32 Konstytucji RP (zasada równości), bowiem kierowcy na A-1 korzystali z kamer ANPR, zaś kierowcy na A-2 zostali pozbawieni tej ochrony, a błędy systemu obciążają wyłącznie obywatela; 5. naruszenia art. 84 Konstytucji RP (zakaz nakładania danin bez podstawy ustawowej), ponieważ organ żąda zapłaty opłaty dodatkowej, pomimo że opłata za przejazd została już pobrana, brak podstawy prawnej do jej ponownego pobrania, jak również brak podstawy prawnej do zwrotu opłaty pobranej przez Autopay, co prowadzi do podwójnego obciążenia za ten sam przejazd, co jest niedopuszczalne; 6. naruszenia art. 7, 8, 77 § 1 i 80 k.p.a. (zasada prawdy obiektywnej, obowiązek wyjaśnienia sprawy); 7. naruszenia zasady bezstronności – bowiem lAS (Izba Administracji Skarbowej) jako strukturalna część KAS (Krajowej Administracji Skarbowej) występuje w sprawie jako strona sporu; 8. błędu w ustaleniach faktycznych – przez przyjęcie, że skarżący nie uiścił opłaty, mimo że została pobrana przez Autopay. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i wezwania do wniesienia opłaty dodatkowej z 30 października 2025 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Do skargi załączone zostały następujące dokumenty: wydruk z aplikacji Autopay potwierdzający pobranie opłaty, bankowe potwierdzenie dokonania płatności opłaty dodatkowej, wezwanie do wniesienia opłaty dodatkowej z 30 października 2025 r., sprzeciw od wezwania, decyzja lAS z 29 grudnia.2025 r. oraz interpelacja poselska z 14 marca 2025 r. dotycząca problemów z Autopay. W odpowiedzi na skargę DIAS w Łodzi wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje. Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej: "p.p.s.a."), sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. W przypadku gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a. skarga, zgodnie z art. 151 p.p.s.a., podlega oddaleniu w całości albo w części. Z powołanych przepisów wynika, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Przeprowadzona przez Sąd w niniejszej sprawie kontrola według powyższych kryteriów nie wykazała, aby zaskarżona decyzja została podjęta z naruszeniem przepisów prawa uzasadniającym uwzględnienie skargi. Przedmiotem sądowej kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z 29 grudnia 2025 r. odmawiająca uwzględnienia sprzeciwu skarżącego od wezwania do wniesienia opłaty dodatkowej w wysokości 500 zł za naruszenie obowiązku wniesienia opłaty za przejazd autostradą. Wskazać należy, że stan faktyczny w niniejszej sprawie odnoszący się do okoliczności związanych z wymierzeniem opłaty dodatkowej za przejazd autostradą płatną nie jest sporny, w tym sensie, że przejazd taki miał miejsce i nie został prawidłowo opłacony (okoliczność przyznana przez skarżącego). Strona skarżąca stanęła jednak na stanowisku, że nie powinna zostać obciążony opłatą, gdyż to przez błąd w aplikacji (jej zawieszenie) dokonała płatności za przejazd pojazdem o nr rejestracyjnym widniejącym na bilecie autostradowym zamiast pojazdem, którym poruszała się po płatnym odcinku autostrady, tj. pojazdem o nr. rej. [...] . Jak stanowi art. 9 ustawy zmieniającej w przypadku przejazdu autostradą na zasadach określonych w ustawie zmienianej w art. 1 rozpoczętego przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. Z przepisu tego w sposób nie budzący wynika, że z woli ustawodawcy do stanu faktycznego zaistniałego w rozpoznawanej sprawie zastosowanie mają przepisy powołanej ustawy o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym w brzmieniu obowiązującym w dniu dokonania przejazdu wskazanym pojazdem bez uiszczenia należnej opłaty. Zgodnie z art. 37a ust. 1 ustawy o autostradach, w brzmieniu obowiązującym w dniu dokonania spornego przejazdu za przejazd autostradą były pobierane opłaty. Jak stanowi art. 37a ust. 7 ustawy o autostradach do wniesienia opłaty za przejazd autostradą, pobieranej przez Szefa KAS, jest zobowiązany: 1) właściciel pojazdu albo 2) posiadacz pojazdu, o którym mowa w art. 73 ust. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2021 r. poz. 450 ze zm.), albo 3) użytkownik pojazdu, o którym mowa w art. 80b ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym – zwany dalej "wnoszącym opłatę". Stosownie do art. 37a ust. 8 ustawy o autostradach opłata za przejazd autostradą, o której mowa w ust. 7, może być wniesiona: 1) w sposób przewidziany dla opłaty elektronicznej na podstawie danych geolokalizacyjnych przekazanych z urządzeń lub systemów, o których mowa w art. 13i ust. 3a ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych; 2) z wykorzystaniem usługi EETS w rozumieniu art. 4 pkt 41 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, na zasadach określonych w tej ustawie. Przejazd autostradą, na której jest pobierana opłata, o której mowa w ust. 7, może być wykonywany na podstawie biletu na jeden przejazd autostradą lub jej odcinkiem, zwanego dalej "biletem autostradowym", wydanego przed rozpoczęciem tego przejazdu. Opłata za przejazd autostradą, o której mowa w ust. 7, jest pobierana w momencie wydania biletu autostradowego (art. 37a ust. 9 ustawy o autostradach). W myśl art. 37a ust. 28 ustawy o autostradach kierujący pojazdem: 1) nie rozpoczyna przejazdu autostradą lub jej odcinkiem w przypadku braku: a) ważnego biletu autostradowego lub b) prawidłowo funkcjonującego urządzenia lub systemu, o których mowa w art. 13i ust. 3a ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, zapewniających przekazywanie danych geolokalizacyjnych do Systemu Poboru Opłaty Elektronicznej KAS. W myśl art. 37ge ust. 1 ustawy o autostradach za niewniesienie opłaty za przejazd autostradą, o której mowa w art. 37a ust. 7, w tym za kontynuację przejazdu autostradą lub jej odcinkiem po upływie daty i godziny końca okresu ważności wskazanych na bilecie autostradowym, od wnoszącego opłatę pobiera się opłatę dodatkową w wysokości 500 zł. Art. 37ge ust. 6 ustawy o autostradach płatnych stanowi z kolei, że opłaty dodatkowej nie pobiera się od wnoszącego opłatę, jeżeli na kierującego pojazdem została nałożona kara grzywny, o której mowa w art. 37gi, w drodze mandatu karnego. Stosownie do art. 37ge ust. 5 ustawy o autostradach opłaty dodatkowej nie pobiera się, jeżeli w terminie 3 dni od dnia zakończenia przejazdu autostradą lub jej odcinkiem zostanie wniesiona opłata za ten przejazd, w sposób określony w art. 37a ust. 9. Przepis art. 37a ust. 12 stosuje się, przy czym na bilecie autostradowym wskazuje się datę i godzinę przejazdu oraz autostradę lub jej odcinek, za który nie została wniesiona opłata za przejazd autostradą, o której mowa w art. 37a ust. 7. W świetle powyższego podkreślić należy że opłata za przejazd autostradą płatną została powiązana przez ustawodawcę nie tylko z konkretnym pojazdem, ale również czasem tego przejazdu, a więc konkretną datą i godziną. Przepisy ustawy o autostradach płatnych nie przewidują możliwości zaliczenia na poczet opłaty za przejazd, opłaty dokonanej w innym okresie czasu. Bilet autostradowy zawiera bowiem nie tylko datę początku i końca okresu jego ważności, ale również godzinę początku i końca okresu jego ważności (art. 37a ust. 12 pkt 7 i 8 ustawy o autostradach). To na wykonującym przejazd spoczywa obowiązek dołożenia należytej staranności uczynienia zadość wymogom wykonywania tego przejazdu tak, aby zapewnić efektywne uiszczenie opłaty należnej za ten przejazd, co nie jest przecież, ani niemożliwe, ani też nadmiernie utrudnione, ani też nieproporcjonalne, gdy chodzi o sposób wykonania obowiązku, o którym mowa w przywołanych przepisach prawa (por. wyrok NSA z 26 kwietnia 2022 r., sygn. II GSK 1856/18). Z art. 37a ust. 28 pkt 1 ustawy o autostradach wyraźnie wynika, że to na kierującym pojazdem ciąży obowiązek wykupienia ważnego biletu autostradowego lub prawidłowego działania urządzenia lub systemu, o których mowa w art. 13i ust. 3a ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, zapewniających przekazywanie danych geolokalizacyjnych do Systemu Poboru Opłaty Elektronicznej KAS lub urządzenia, o którym mowa w art. 16l ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, spełniającego wymagania określone w art. 16o ust. 1 pkt 2 tej ustawy. W art. 37a ust. 15 ustawy o autostradach ustawodawca połączył wydawanie przez przedsiębiorcę biletów autostradowych za pomocą aplikacji mobilnej wykorzystującej funkcję pozycjonowania satelitarnego z przetwarzaniem danych geolokalizacyjnych na podstawie zgody osoby, której dotyczą. W toku postępowania przed organem administracji skarżący nie wykazał, że uiścił należną opłatę za przejazd autostradą 2 marca 2023 r. o godzinie 20:24 pojazdem o numerze rejestracyjnym [...] na płatnym odcinku autostrady A2 węzeł wyjazdowy Stryków. Z okoliczności przedstawianych przez G. B. wynika, że skarżący przed wjechaniem na autostradę pojazdem o nr. rejestracyjnym [...] zatrzymał się w zatoce i po włączeniu aplikacji podjął próbę zamiany samochodu nr rej. [...] na nr rej. [...], która zakończyła się niepowodzeniem wobec faktu, że zakładka nie chciała się, mimo resetu telefonu, otworzyć. Wjeżdżając na autostradę drogą dojazdową jednokierunkową ww. "poddał się", miał zatem świadomość, że uiścił opłatę za przejazd innym pojazdem, jednak tłumaczy to brakiem możliwości zawrócenia. Jednocześnie kwestionując poprawność działania aplikacji (jej zawieszenie) przy próbie zmiany nr. rej. nie wykazał, aby w terminie 3 dni od tego przejazdu, kiedy możliwe było jeszcze uiszczenie opłaty za przejazd autostradą na podstawie art. 37ge ust. 5 ustawy o autostradach uiścił opłatę za przejazd pojazdem, którym faktycznie się poruszał, ewentualnie wskazując na błędy lub wadliwość działania aplikacji zwracał się do operatora aplikacji z reklamacją. Świadczy to o braku podjęcia przez skarżącego jakichkolwiek starań mających na celu wniesienie należnej opłaty za przejazd, którego dotyczy zaskarżona decyzja i o jej nieuiszczeniu w terminie 3 dni od dnia zakończenia przejazdu na podstawie art. 37ge ust. 5 ustawy o autostradach. Natomiast zgodnie z art. 37ge ust. 1 ustawy o autostradach płatnych za niewniesienie opłaty za przejazd autostradą, o której mowa w art. 37a ust. 7, w tym za kontynuację przejazdu autostradą lub jej odcinkiem po upływie daty i godziny końca okresu ważności wskazanych na bilecie autostradowym, od wnoszącego opłatę pobiera się opłatę dodatkową w wysokości 500 zł. W świetle powyższego podkreślić trzeba, że opłata za przejazd autostradą płatną została powiązana przez ustawodawcę z konkretnym pojazdem, którym wykonywany jest przejazd. Przepisy ustawy o autostradach płatnych nie przewidują możliwości zaliczenia na poczet opłaty za przejazd, opłaty dokonanej za przejazd innym pojazdem – bilet autostradowy zawiera bowiem numer rejestracyjny pojazdu (art. 37a ust. 12 ww. ustawy). O ile w ocenie Sądu przejawem nadmiernego formalizmu jest uznanie, że do uiszczenia opłaty autostradowej nie dochodzi w sytuacji gdy bilet autostradowy zawiera np. błąd w numerze rej. pojazdu, którym przejazd opłacono (możliwości technologiczne związane z rejestrowaniem ruchu pojazdów na autostradzie pozwalają na powiązanie konkretnego przejazdu z dowodem jego opłacenia), to sytuacja taka w realiach kontrolowanej sprawy nie miała miejsca. Skarżący miał świadomość, że uiścił opłatę za zupełnie inny pojazd, uznając nadto, że "zawieszenie" się aplikacji Autopay (którego nie wykazał, składając np. reklamację) niejako zwalniało go od konieczności opłacenia przejazdu, którego dotyczyło wezwanie DIAS. W tym miejscu wymaga zaakcentowania, że to na wykonującym przejazd spoczywa obowiązek dołożenia należytej staranności odnośnie do uczynienia zadość wymogom wykonywania tego przejazdu tak, aby zapewnić efektywne uiszczenie opłaty należnej za ten przejazd, co nie jest przecież, ani niemożliwe, ani też nadmiernie utrudnione, ani też nieproporcjonalne, gdy chodzi o sposób wykonania obowiązku, o którym mowa w przywołanych przepisach prawa (por. wyrok NSA z 26 kwietnia 2022 r., sygn. akt II GSK 1856/18). Końcowo odnosząc się do stanowiska strony prezentowanego w toku postępowania oraz w skardze do sądu administracyjnego wskazującego na wadliwe działanie aplikacji bankowej, z której korzystał skarżący, jako na przyczynę nieopłacenia biletu autostradowego na sporny przejazd, wskazać należy, że skoro okoliczności tej strona w żaden sposób nie wykazała, niezasadne jest powoływanie przez nią na na zarzut naruszenia art. 2, 32, 46 ust. 1 76 i 84 Konstytucji RP. Wbrew twierdzeniom G. B. zarzut, że bezprawnie nałożono na niego obowiązek uiszczenia opłaty dodatkowej za niewniesienie opłaty za przejazd autostradą, nie zasługuje na akceptację i nie ma oparcia w przepisach prawa. Organ będąc związany zasadą praworządności (będącą zarówno zasadą konstytucyjną, jak również zasadą ogólną postępowania administracyjnego) ma obowiązek działać jedynie na podstawie i w granicach obowiązującego prawa. Reasumując wskazać należy, że skoro w kontrolowanej sprawie strona nie uiściła stosownej opłaty za przejazd, zastosowanie przez organ prawa materialnego, tj. art. 37 ge ust. 1 ustawy o autostradach płatnych było prawidłowe. Stwierdzenie powyższego oznacza, że zarzuty skargi przedstawiają się jako bezzasadne, co obligowało Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi do jej oddalenia na podstawie art. 151 p.p.s.a. R.T-M.

Informacje o sprawie

Data wpływu
25 lutego 2026
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Sędziowie
Katarzyna Ceglarska-Piłat /przewodniczący sprawozdawca/ Małgorzata Kowalska Teresa Rutkowska

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny