VI SA/Wa 1440/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Wegner (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 sierpnia 2021 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] w przedmiocie powołania na stanowisko komornika oddala skargę

Zaskarżoną decyzją z "(...)" stycznia 2021 r. Minister Sprawiedliwości utrzymał w mocy zaskarżoną wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy decyzję tego samego organu z "(...)" sierpnia 2020 r. o powołaniu J. C. na stanowisko Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w G. po J. D. i odmawiającą powołania M. W., W. R., K. J., W. –M., M. B., I..K. i K. K.. Podstawę prawną uchwały stanowił art. 11 i art. 12 ust. 1 ustawy z 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 121). Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następujących okolicznościach sprawy. W odpowiedzi na ogłoszenie Ministra Sprawiedliwości o wolnym stanowisku komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w G. po Komorniku Sądowym J. D. wnioski o powołanie zgłosili M. W., W. R., K. J., W. M., M. B., I. K., K. K. i J. C.. W uzasadnieniu decyzji z "(...)" sierpnia 2020 r. organ wyjaśnił, że wszyscy wnioskodawcy spełniali warunki formalne, o których mowa w art. 11 ustawy o komornikach sądowych. Wskazał, że wszyscy ukończyli studia prawnicze z bardzo dobrymi, dobrymi plus bądź dobrymi ocenami, troje z nich ukończyło studia podyplomowe. Egzamin komorniczy zdali K. J., J. C. (w innym stanie prawnym niż ten, obowiązujący obecnie i uzyskując jedną tylko ocenę, odpowiednio bardzo dobrą i dobrą) oraz M. W., W. R., W. M., I. K. i K. K..uzyskując po dwie oceny z tego egzaminu). Skarżący nie zdawał egzaminu komorniczego, lecz zdał egzamin prokuratorski z oceną dobrą, a decyzją Prezesa Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z [...] marca 2008 r. został powołany na stanowisko asesora komorniczego. Z kolei J.C. i K. J. zostały powołane na stanowisko zastępcy komornika decyzjami z "(...)" lutego 2008 r., W. K. R. decyzją z "(...)" czerwca 2014 r., M. W. decyzją z "(...)" lipca 2014 r., I. M. K. i K. K. decyzjami z "(...)" czerwca 2015 r., a W. .M. decyzją z "(...)"maja 2016 r. Jeżeli chodzi o staż, to najdłuższym, bo dwunastoletnim legitymowały się J. M. C., K. E. J. i M.B., sześcioletnim – W. K. R. i M. W., pięcioletnim – I. M. K. i K.K., a czteroletnim – W. –M.. Za wyjątkiem M. W. wszyscy pełnili obowiązki zastępcy komornika sądowego, przy czym W. K. R. 7 dni, K. J. 165 dni, W. .-M. 271 dni, M. P. B. 61 dni, I. K. 114 dni, K.K. 303 dni, J. M. C.195 dni. Organ ocenił, że największe doświadczenie w samodzielnym prowadzeniu kancelarii komorniczej zdobyli J. C., K. J. i skarżący, akcentując to, że skarżący sprawował funkcję komornika od 18 lipca 2013 r. do 14 stycznia 2019 r., gdy zrezygnował ze stanowiska Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w G. i wygasło jego powołanie. Wskazał także na to, że J. C. posiada dwudziestosiedmioletni staż pracy w kancelariach komorniczych, na różnych stanowiskach pracy, a K. J. siedemnastoletni staż pracy. Dodał, że samorząd komorniczy rekomendował J. C. na stanowisko komornika sądowego, wskazując na jej najdłuższy staż pracy oraz przedstawienie spójnej koncepcji prowadzenia kancelarii, dającą rękojmię prawidłowego, skutecznego i etycznego wykonywania zawodu. Zaznaczył, że J. C. oraz K. J. jako jedyne z grona wnioskodawców poznały specyfikę rewiru w G., bo tam odbywały staż na stanowisku asesora komorniczego. Ponadto J. C. związana jest z rewirem przy Sądzie Rejonowym w Gdyni już od 1993 r., a od listopada 2013 r. pracuje na stanowisku asesora komorniczego w kancelarii komorniczej przy Sądzie Rejonowym w Gdyni. Organ uznał, że o stopień wyższe oceny ze studiów i egzaminu komorniczego nie mogły przeważyć aż o dziesięć lat dłuższego doświadczenia J. M. C. oraz pełnienie większej ilości zastępstw. Wydając zaskarżoną decyzję organ poczynił tożsame ustalenia i wyraził analogiczną jak uprzednio ocenę prawną. Przyjął, że spośród wszystkich kandydatów, to J. C.jest najlepszym kandydatem na wolne stanowisko komornika sądowego. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzki Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł M. B., zarzucając jej naruszenie art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256, ze zm.), zwanej dalej "k.p.a." polegające na przeprowadzenie bez jego obecności istotnej czynności wysłuchania przez Radę Izby Komorniczej w G. i wydanie w ten sposób opinii, art. 75 § 1 k.p.a. poprzez dopuszczenie jako dowód sporządzonej z naruszeniem art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. i art. 10 § 1 k.p.a. opinii Rady Izby Komorniczej, art. 77 § 1 k.p.a. poprzez pominięcie przez organ doświadczenia skarżącego na stanowisku komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w G., przyjęcie, że nie dokonał on archiwizacji akt komorniczych i z tego powodu zdyskwalifikowanie go w postępowaniu oraz potratowanie jako przeszkody w powołaniu skarżącego na stanowisko komornika faktu złożenia wniosku o powołanie na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w W.. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sprawa niniejsza została rozpoznana na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.). Aktualnie w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie nie ma możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość, co czyniło uzasadnionym procedowanie na posiedzeniu niejawnym. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Wyjaśnić należy, że podejmowana na podstawie art. 11 i 12 ustawy o komornikach sądowych decyzja Ministra Sprawiedliwości o powołaniu na stanowisko komornika jest decyzją uznaniową. Oznacza to, że organowi przysługuje pewna swoboda co do ustalenia konsekwencji prawnych ustalonych faktów. Granice tej swobody wytyczają określone we wspomnianych przepisach prawa materialnego przesłanki oraz reguły procesowe normujące czynności postępowania administracyjnego. Szczególnego znaczenia nabierają w tego rodzaju rozstrzygnięciach te zasady ogólne postępowania administracyjnego, które odnoszą się także do materialnych aspektów wydawanej decyzji, to jest wymienione w art. 8 § 1 k.p.a. zasady równości, proporcjonalności i bezstronności. Wszyscy, którzy zgłosili się na wolne stanowisko komornika sądowego w kontrolowanym przez Sąd postępowaniu spełniali unormowane w art. 11 ustawy o komornikach sądowych warunki formalne. W takiej sytuacji rozstrzygająca powinna być ocena tych przesłanek ustawowych, które mają charakter minimalny, to znaczy mogą być spełnione w różnym stopniu przez poszczególnych kandydatów. Ustawodawca odwołuje się bowiem wprawdzie art. 11 ust. 1 pkt 6, 9, 10 ustawy o komornikach sądowych do konieczności legitymowania się dyplomem studiów prawniczych, egzaminem komorniczym (ewentualnie innym egzaminem prawniczym, o którym mowa w art. 11 ust. 3 ustawy o komornikach) oraz stażem pracy, ale przesłanki te mogą być spełnione na różnym poziomie. Na wolne stanowisko komornika powinna być wskazany ten spośród kandydatów, który spełnia je w najwyższym stopniu. Z tego obowiązku organ wywiązał się należycie, bo w zaskarżonej decyzji wykazano, że wskazana J. C. okazała się najlepszym – w świetle prawidłowo dobranych i zastosowanych kryteriów – kandydatem. Zdała ona bowiem egzamin komorniczy na ocenę dobrą, posiada aż dwudziestosiedmioletni staż pracy w kancelariach komorniczych, najdłużej, bo już od 2008 r. pełni bez przerwy obowiązki asesora, a od dłuższego czasu ma to miejsce w rewirze w G.. Najdłużej też zastępowała komornika i uzyskała pozytywną opinię samorządu komorniczego. Pozostałe osoby biorące udział w tym postępowaniu nie mogły wylegitymować się tak bogatym i skoncentrowanym na rewirze w G. doświadczeniem zawodowym. Uwaga ta dotyczy także skarżącego, który wprawdzie wykonywał już ponad pięć lat zawód komornika, jednak okoliczność ta sama w sobie nie czyni go lepszym kandydatem. Sam fakt wykonywania uprzednio zawodu nie stanowi bowiem o obowiązku organu wskazania tego kandydata na wolne stanowisko komornika. Przeciwnie, jego kandydatura podlega ocenie na podstawie takich samych, równo traktowanych wobec wszystkich stron postępowania reguł. Organ stosujący prawo w sposób przekonujący wykazał, że w tym postępowaniu konkursowym to J. C., mimo że nie wykonywała wcześniej samodzielnie zawodu komornika, jest kandydatem najlepszym. W ramach wspomnianej swobody decyzyjnej organ rozstrzygnął konkurs bez uszczerbku dla normujących go reguł. W odróżnieniu od J.C., skarżący nie legitymował się znajomością rewiru w G., ani pozytywną opinią samorządu. Nie posiadał także nawet zbliżonego do J. C. stażu pracy nie tylko pod względem długości, ale też zróżnicowania. Warto bowiem zaakcentować, że pracowała ona na różnych stanowiskach, wszechstronnie poznając zawód komornika i specyfikę prowadzenia kancelarii. Jak wynika z opinii samorządu, przedstawiła klarowną i przekonującą co do skuteczności koncepcję wykonywania zawodu. Wbrew zarzutom skargi, w tej sprawie nie doszło do naruszenia przepisów normujących prowadzenie postępowania wyjaśniającego, to jest art. 7, art. 77 § 1 czy art. 80 k.p.a. Organ z obowiązków zgromadzenia dowodów i ich oceny wywiązał się należycie. Nie można także skutecznie zarzucić organowi, że dopuścił się nieprawidłowości przy uzyskaniu opinii Rady Izby Komorniczej w G., w szczególności by doszło do naruszenia art. 75 § 1 k.p.a., art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. lub art. 10 § 1 k.p.a. Opinia ta bowiem, choć nie jest dla podejmującego decyzję organu wiążąca, stanowi obligatoryjny w świetle art. 12 ust. 1 ustawy o komornikach akt współdziałania organów, ale do jej wydania nie jest konieczne wysłuchanie stron postępowania. Dlatego zarzut naruszenia prawa do czynnego udziału w postępowaniu nie jest uzasadniony. Skarżący miał zapewniony dostęp do postępowania, był informowany o poszczególnych jego etapach. O naruszeniu art. 10 § 1 k.p.a. nie może być zatem mowy. Z kolei przepis art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. zawiera podstawę wznowienia postępowania w przypadku bezprawnego pominięcia strony w procesie. Skoro do takiego naruszenia nie doszło, ziszczenie się tej przesłanki również nie nastąpiło. Nie można także zgodzić się ze skarżącym, że jego doświadczenie zostało przez organ zignorowane, bo w zaskarżonej decyzji, zgodnie z wymaganiami stawianymi przez art. 107 § 3 k.p.a. wymieniono przekonująco motywy, którymi kierowano się przy jej wydaniu. Omówiono także kwestię doświadczenia skarżącego w kontekście tego samego przymiotu J. C., dając prymat tej ostatniej. Ocena ta – jak już wskazano – nie wykracza poza przysługującą organowi swobodę decyzyjną. Z treści zaskarżonej decyzji nie wynika także, by przyczyną wyboru innej niż skarżący osoby było podnoszone w skardze uchybienie w wykonywaniu przez skarżącego zawodu, a dotyczące archiwizacji akt komorniczych bądź fakt złożenia wniosku o powołanie na stanowisko komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w W.. Dlatego i w tym zakresie zarzuty skargi pozostają nieuzasadnione. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) oddalił skargę.