Sygnatura
II SA/Gd 69/26
II SA/Gd 69/26 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2026-05-20
Wynik
Uchylono zaskarżoną decyzję
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
- Data orzeczenia
- 20 maja 2026
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (spr.) Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Sędzia WSA Wojciech Wycichowski po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 maja 2026 r. sprawy ze skargi K. R. i D. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 20 października 2025 r. nr SKO Gd/3044/24 w przedmiocie zagospodarowania nieruchomości w sposób niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku solidarnie na rzecz skarżących K. R. i D. R. kwotę 997 (czterysta dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
D. R. i K. R., reprezentowani przez adwokata, wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku w przedmiocie zagospodarowania nieruchomości w sposób niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Skargę wniesiono w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: W dniu 5 lutego 2024 r. do Wójta Gminy K. wpłynęło pismo informujące o podjętych pracach na działkach nr [..] i [..], położonych w obrębie K., w zakresie wycinki drzew i krzewów oraz prowadzenia prac budowlanych polegających na podwyższeniu gruntu poprzez nawiezienie dużej ilości żwiru, wykonania zbiorników na nieczystości ciekłe, doprowadzenie wody ze studni głębinowej oraz budowie dwóch/trzech budynków letniskowych. W dniu 15 lutego 2024 r., działając na podstawie art. 35a ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. 2023 r. poz. 977 ze zm.), dalej jako u.p.z.p., zostało wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie zmiany zagospodarowania terenu w sposób sprzeczny z obowiązującym planem miejscowym przyjętym uchwałą nr XLVII/478/2022 z dnia 31 marca 2022 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Karwieńskie Błota I i II w gminie Krokowa (Dz. Urz. Woj. Pom. z 25 maja 2022 r. poz. 2024), terenu działek o nr ewid. [..] i [..] położonych w obrębie K., gmina K., których właścicielami są D. R. i K. R. Podczas oględzin w dniu 5 marca 2024 r., które odbyły się w obecności pracowników Urzędu Gminy K., właściciela działek nr [..] i [..], obręb K. D. R. oraz pełnomocnika właścicieli stwierdzono, że na całej powierzchni działki wykonano utwardzenie kruszywem naturalnym (żwir, piasek). Na fundamentach punktowych usytuowano cztery obiekty budowlane typu kontener mieszkalny. Działka ogrodzona ogrodzeniem stałym w postaci słupków stalowych z przęsłami stalowymi i obrzeżami betonowymi. W ogrodzeniu, od frontu znajdowała się brama wjazdowa i furtka. Wykonano wyprowadzenie rur wodociągowych ponad teren. Na działce widoczny był wyłaz i odpowietrzenie szamba. Na terenie działki składowane były krawężniki oraz palety z obrzeżami betonowymi oraz materiałami budowlanymi - cement. Działka wyposażona w przyłącze elektroenergetyczne. Właściciel podkreślił, że domki są mobilne i posiada dokumenty potwierdzające ich zakup. Pismem z 18 marca 2024 r. N. Park Krajobrazowy poinformował o samowolnym wykonaniu dalszych prac budowlanych na działkach nr [..] i [..], obręb K. Dokumentacja zdjęciowa załączona do ww. pisma jednoznacznie potwierdza sukcesywne dalsze przekształcanie działki w sposób sprzeczny z obowiązującym na terenie przedmiotowych działek miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Decyzją z 23 kwietnia 2024 r. nr ZPGN.6731.3.2024.EZ Wójt Gminy K. zakazał D. R. i K. R. zagospodarowania terenu działek nr ewid. [..] i [..], obręb K., w sposób sprzeczny z obowiązującym ww. miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że zgodnie z ww. planem miejscowym przedmiotowe działki znajdują się na terenie oznaczonym symbolem 1.26.R – "Tereny rolnicze". Zgodnie z ustaleniami szczegółowymi na tym terenie nie dopuszcza się tymczasowego zagospodarowania, urządzania i użytkowania terenu oraz obowiązuje zakaz zabudowy. Ponadto przedmiotowa działka znajduje się w obrębie układu ruralistycznego wsi K. i K. wraz z otoczeniem, wpisanego do rejestru zabytków pod nr [...] decyzją z 17 czerwca 2005 r. W strefie A-2 - strefa ochrony pól i polderów - oznaczonej na schemacie na rysunku planu, ochronie poddaje się: charakterystyczne cechy krajobrazu urządzonego i naturalnego o walorach kulturowych, która obejmuje między innymi: poldery, kanały z roślinnością, historyczny układ komunikacyjny oraz przebieg historycznych podziałów i rozłogu pól, w tym podkreślających te podziały rowów melioracyjnych, gdzie m.in. "obowiązuje nakaz rekompozycji krajobrazu rolniczego poprzez usunięcie elementów szpecących i dysharmonijnych, w tym obiektów substandardowych i nie posiadających pozwolenia na budowę " - § 7 ust. 3 pkt 2 ppkt d; "ustala się zakaz grodzenia za wyjątkiem ogrodzeń o lekkiej ażurowej konstrukcji, związanych z prowadzoną działalnością rolniczą lub hodowlaną" - § 7 ust. 3 pkt 2 ppkt e oraz "obowiązuje zakaz lokalizowania zabudowy tymczasowej (w tym na 120 dni). Wszelkie działania, w tym podziały i scalenia oraz gospodarka zielenią wysoką, na terenach rolniczych położonych w obrębie układu ruralistycznego wsi K. wymagają zgody Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w postaci decyzji administracyjnej " - § 7 ust. 3 pkt 2 ppkt f. Organ przypomniał, że w wyniku przeprowadzenia kontroli zagospodarowania terenu objętego planem miejscowym dla obszaru działek nr [..] i [..], obręb K., stwierdzono, że K. R. i D. R. podjęli działania polegające m.in. na utwardzeniu działki na całej jej powierzchni, zagospodarowaniu jej czterema obiektami nietrwale związanymi z gruntem typu kontener mieszkalny oraz wykonaniem infrastruktury technicznej, co doprowadziło do zmiany zagospodarowania terenu i sprawiło, że jest ono niezgodne z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Z dowodów zebranych w sprawie jednoznacznie wynika, że na działkach nr [..] i [..], obręb K., która stanowi tereny rolnicze - grunty rolne klasy V "RV", doszło do samowolnej zmiany funkcjonalnej przeznaczenia terenu rolniczego na teren o funkcji innej niż rolnicza. W konsekwencji organ ocenił, że sposób zagospodarowania działek nr ewid. [..] i [..], obręb K., jest sprzeczny z obowiązującym na tym terenie miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Po rozpatrzeniu odwołania Inwestorów decyzją z 20 października 2025 r. sygn. akt SKO Gd/3044/24 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy przypomniał stan sprawy i wskazał, że podziela stanowisko organu I instancji, iż w niniejszej sprawie teren rolniczy został przekształcony w sposób sprzeczny z obowiązującym planem miejscowym. Natomiast odnosząc się do argumentacji zawartej w uzasadnieniu środka zaskarżenia Kolegium stwierdziło, że jest ona bezzasadna. Organ administracji nie ma obowiązku "odnoszenia się do ewentualnych okoliczności działających na korzyść strony" zaś stan faktyczny sprawy został ustalony w toku oględzin, na których strona i jej pełnomocnik byli obecni i z których podpisali protokół. W skardze na powyższą decyzję Inwestorzy zarzucili naruszenie: - art. 7 w zw. z 77 w z w. z 80 k.p.a w związku z art. 35a u.p.z.p. poprzez: a) niewłaściwe zastosowanie powyższej normy prawnej w sytuacji, gdy nie zachodzą przesłanki do zakazania Skarżącym zagospodarowania ich terenu, albowiem b) organ zaniechał dokonania rzetelnej oraz dogłębnej weryfikacji okoliczności, co doprowadziło do błędnych wniosków, iż doszło zmiany zagospodarowania terenu w sposób sprzeczny z obowiązującym planem miejscowym, co w realiach niniejszej sprawy nie występuje; - art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 35a u.p.z.p. poprzez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego i niezasadnego przyjęcia, że doszło do zmiany zagospodarowania terenu tj. działek [..] i [..] w obrębie K. w sposób sprzeczny z obowiązującym planem miejscowym podczas, gdy organ powyższej okoliczności w żaden sposób nie wykazał; - art. 7, 77, 80 k.p.a. poprzez dowolną a nie swobodną oceną materiału dowodowego, skutkującą błędnym ustaleniem stanu faktycznego, co przejawiło się błędnym ustaleniem, iż doszło do zmiany zagospodarowania terenu w sposób sprzeczny z obowiązującym planem miejscowym, co w realiach niniejszej sprawy nie zostało przez organ wykazane, a czynności jakie zostały określone przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie mają charakteru trwałego, są odwracalne oraz mieszczą się w ramach funkcji pierwotnego przeznaczenia przedmiotowego terenu. Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz rozważenie przez Sąd uchylenia decyzji ją poprzedzającej, tj. decyzji Wójta Gminy K. z 23 kwietnia 2024 r., a także o zasądzenie kosztów postępowania i wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji w całości przez organ, a w przypadku braku uwzględnienia ww. wniosku - o wstrzymanie zaskarżonej decyzji przez Sąd, jako że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W uzasadnieniu Skarżący wskazali, że nie można zgodzić się z argumentacją organu, iż utwardzenie kruszywem naturalnym czy umiejscowienie czterech mobilnych obiektów typu kontener, jak również umiejscowienie ogrodzenia może stanowić naruszenie skutkujące sankcją określoną w art. 35a u.p.z.p. Organ bowiem błędnie ustalił, iż powyższe czynności w jakikolwiek sposób doprowadziły do zmiany zagospodarowania terenu, co rzekomo sprawiło, że jest ono niezgodne z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Innym słowy, powyższe w istocie nieinwazyjne czynności nie doprowadziły w żaden sposób do samowolnej zmiany funkcjonalnej przeznaczenia terenu rolniczego na teren o funkcji innej niż rolna, a w konsekwencji sposób zagospodarowania działek nr ewid. [..] i [..], obręb K., w ocenie Skarżących nie jest sprzeczny z obowiązującym na tym terenie miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Skarżący wskazali, iż w ich ocenie organ w sposób dowolny, a nie swobodny, ustalił stan faktyczny w przedmiotowej sprawie przyjmując, że wskazane powyżej czynności doprowadziły do zmiany zagospodarowania terenu z funkcji rolnej na inną, bliżej nieokreśloną. Takie stanowisko nie znajduje oparcia ani w zgromadzonym materiale dowodowym, ani w obowiązujących przepisach prawa. Utwardzenie terenu kruszywem naturalnym nie stanowi zmiany sposobu zagospodarowania terenu w rozumieniu przepisów u.p.z.p. Jest to czynność o charakterze technicznym, odwracalnym i nietrwale ingerującym w grunt, która nie prowadzi do wyłączenia nieruchomości z produkcji rolnej ani do nadania jej nowej funkcji. Kruszywo naturalne nie tworzy trwałej nawierzchni budowlanej, a jego usunięcie nie wymaga robót budowlanych o charakterze zasadniczym. W orzecznictwie konsekwentnie wskazuje się, że o zmianie zagospodarowania terenu można mówić wyłącznie wówczas, gdy dochodzi do rzeczywistej i trwałej zmiany funkcji nieruchomości, a nie jedynie do czasowego lub pomocniczego jej użytkowania. Podobnie, bezzasadne jest stanowisko organu w zakresie posadowienia czterech mobilnych obiektów typu kontener. Obiekty te nie są trwale związane z gruntem - organ powyższego nie zakwestionował. Brak fundamentów oraz możliwość ich swobodnego przemieszczenia przesądzają o tym, że nie można ich uznać ani za obiekty budowlane w rozumieniu Prawa budowlanego, ani za elementy trwale zmieniające sposób zagospodarowania terenu. Ich tymczasowy charakter wyklucza przyjęcie, że doszło do przekształcenia funkcji terenu rolnego na inną, zwłaszcza że organ nie wskazał, jaka konkretnie funkcja miałaby rzekomo zastąpić funkcję rolną. Również wykonanie ogrodzenia nie może być uznane za okoliczność przesądzającą o zmianie zagospodarowania terenu. Ogrodzenie pełni funkcję porządkową i zabezpieczającą, a jego istnienie nie determinuje ani sposobu użytkowania nieruchomości, ani jej przeznaczenia, Teren ogrodzony w dalszym ciągu może być użytkowany celem wykonania funkcji rolniczej. W istocie (co kluczowe) organ pominął wspomnianą wyżej kwestię nie wskazując zmiany przeznaczenia. W konsekwencji Skarżący stwierdzili, że organ nie wykazał, aby doszło do zmiany zagospodarowania terenu w rozumieniu ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Brak jest zatem podstaw do zastosowania sankcji administracyjnej przewidzianej w art. 35a u.p.z.p. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku wniosło o jej oddalenie oraz o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym. Postanowieniem z 23 lutego 2026 r. sygn. akt II SA/Gd 69/26 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143), dalej jako p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.). Z kolei z art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. W tak zakreślonych granicach przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z 20 października 2025 r., którą utrzymano w mocy decyzję Wójta Gminy K. z 23 kwietnia 2024 r. zakazującą Skarżącym zagospodarowania terenu działek nr [..] i [..] obr. K. w sposób sprzeczny z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego przyjętym uchwałą nr XLVII/478/2022 z dnia 31 marca 2022 r. (Dz. Urz. Woj. Pom. z 2022 r. poz. 2024). Materialnoprawną podstawą zaskarżonych decyzji jest art. 35a ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1130 z późn. zm.), dalej jako u.p.z.p., w myśl którego w przypadku zmiany zagospodarowania terenu w sposób sprzeczny z obowiązującym planem miejscowym wójt, burmistrz albo prezydent miasta może, w drodze decyzji, zakazać właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu nieruchomości zagospodarowania terenu w sposób sprzeczny z obowiązującym planem miejscowym. Wskazany przepis został dodany do ustawy u.p.z.p. na mocy art. 1 pkt 34 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r. poz. 1688), który wszedł w życie z dniem 24 września 2023 r. Należy podkreślić, że wprowadzona regulacja może mieć zastosowanie tylko do stanów faktycznych, które zaistniały po dacie wejścia w życie tego przepisu, czyli od 24 września 2023 r. Obecnie zatem kwestia sprzeczności zagospodarowania terenu w razie, gdy teren ten objęty jest planem miejscowym, może skutkować zgodnie z art. 35a u.p.z.p. zakazem zagospodarowania tego terenu w sposób sprzeczny z zamierzeniem planistycznym. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że sankcja administracyjna przewidziana ww. przepisem ma charakter wyjątkowy, chroniąc ład przestrzenny przed bezprawnym ignorowaniem ustaleń planu miejscowego (zob. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 29 października 2025 r. sygn. akt II SA/Go 356/25, orzeczenia.nsa.gov.pl). Przepis art. 35a u.p.z.p. odnosi się do przypadku samowolnej zmiany zagospodarowania terenu, który objęty jest uregulowaniami planu miejscowego. Na gruncie omawianej regulacji nie zarysowała się jeszcze utrwalona praktyka, brak jest również wskazówek dotyczących wykładni tego przepisu w uzasadnieniu projektu nowelizacji. W tym względzie pomocne może okazać się odwołanie w drodze analogii do art. 59 ust. 3 u.p.z.p., który również posługuje się pojęciem zmiany zagospodarowania terenu. Zgodnie z tym ostatnim przepisem w przypadku zmiany zagospodarowania terenu, która nie wymaga pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, o którym mowa w art. 30 ust. 1b ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, z wyjątkiem zmian zagospodarowania terenu, o których mowa w ust. 2 i 2a, bez uzyskania decyzji o warunkach zabudowy wójt, burmistrz albo prezydent miasta może, w drodze decyzji, nakazać właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu nieruchomości: 1) wstrzymanie użytkowania terenu, wyznaczając termin, w którym należy wystąpić z wnioskiem o wydanie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, albo 2) przywrócenie poprzedniego sposobu zagospodarowania. Należy jednak wyraźnie podkreślić, że art. 35a u.p.z.p. stanowi odrębną regulację, niezależną od art. 59 ust. 3 tej ustawy, a dorobek piśmiennictwa i orzecznictwa zgromadzony na tle stosowania art. 59 ust. 3 u.p.z.p. można wykorzystywać jedynie częściowo odnośnie art. 35a u.p.z.p. W doktrynie zwraca się uwagę, że samowolna zmiana zagospodarowania terenu to faktyczna, funkcjonalna zmiana wykorzystywania terenu w sposób niezgodny z jego przeznaczeniem. W przypadku nieruchomości objętej m.p.z.p. samowolna zmiana zagospodarowania terenu to wykorzystywanie terenu w inny sposób niż wskazany w miejscowym planie. Chodzi zatem o sytuacje, gdy wbrew wynikającym z obowiązującego planu miejscowego zakazom lub nakazom określonego rodzaju działań dochodzi do ich złamania i bezprawnego zagospodarowania terenu. Podstawowe znaczenie ma w tym przypadku zatem, czy doszło do funkcjonalnego przekształcenia terenu, a oceny tej dokonywać należy w każdym przypadku indywidualnie. Analiza treści art. 35a u.p.z.p. prowadzi do wniosku, że w zakresie możliwej do zastosowania sankcji różni się on od art. 59 ust. 3 u.p.z.p. (tak: T. Filipowicz, komentarz do art. 35a [w:] Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne. Komentarz, wyd. IV, red. A. Plucińska-Filipowicz, M. Wierzbowski, Warszawa 2024). Należy przy tym zwrócić uwagę, że ustawodawca w treści art. 35a u.p.z.p. w żaden sposób nie odsyła w zakresie stosowania do art. 59 ust. 3 tej ustawy, w tym w zakresie przewidywanych sankcji, zatem przy stwierdzeniu spełnienia przesłanek z art. 35a u.p.z.p. może być nałożona na podmiot wyłącznie sankcja, o której mowa w tej regulacji. Jak wynika z akt niniejszej sprawy, pismem z 15 lutego 2024 r. Wójt Gminy K. zawiadomił Skarżących o wszczęciu postępowania na podstawie art. 35a u.p.z.p. Ponadto, odrębnym pismem z tego samego dnia Wójt zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Pucku (dalej jako PINB) z prośbą o interwencję i weryfikację zakresu przeprowadzonych prac na przedmiotowych działkach nr [..] i [..]. W dniu 5 marca 2024 r. odbyły się oględziny, w których uczestniczył Skarżący wraz ze swoim pełnomocnikiem. Jak wynika z protokołu oględzin (k. nr 47-46 akt organu I instancji), działka została w całości utwardzona kruszywem naturalnym (żwir, piasek); na fundamentach punktowych usytuowano cztery obiekty budowlane typu kontener mieszkaniowy; działkę ogrodzono ogrodzeniem stałym, tj. słupki stalowe, przęsła stalowe i obrzeża betonowe; od frontu znajduje się brama wjazdowa i furtka; ponad teren zostały wyprowadzone rury wodociągowe; na działce znajduje się wyłaz oraz odpowietrzenie szamba; działka jest wyposażona w przyłącze elektroenergetyczne; na terenie działki są składowane krawężniki betonowe oraz palety z obrzeżami betonowymi i materiałami budowlanymi (cement). Obecni nie wnieśli uwag. Do protokołu załączono dokumentację zdjęciową. W rozstrzygnięciu decyzji organu I instancji wskazano, że "zakazuje się [...] zagospodarowania terenu działek [...] w sposób sprzeczny z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego [...]". W uzasadnieniu decyzji Wójt wskazał na konkretne przepisy planu miejscowego, z których wynika m.in. całkowity zakaz zabudowy i nie dopuszcza się tymczasowego zagospodarowania. Dalej Wójt stwierdził, że: "Z dowodów zebranych w sprawie, jednoznacznie wynika, że na działkach [...] doszło do samowolnej zmiany funkcjonalnej przeznaczenia terenu rolniczego na teren o funkcji innej niż rolnicza." Jednakże w żadnym miejscu organ I instancji nie wyjaśnił, na czym polega orzeczony zakaz. Organ odwoławczy zaś utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję również nie pochylając się na treścią nakazanego zachowania. W ocenie Sądu, ze względu na to, że zastosowanie wobec właściciela lub użytkowania wieczystego art. 35a u.p.z.p. stanowi ograniczenie prawa własności, poprzez uniemożliwienie prowadzenia pewnych działań na stanowiącej jego własność nieruchomości, zakaz musi być konkretny. Zatem organ w pierwszej kolejności musi ustalić, jaki jest sposób zagospodarowania nieruchomości, a następnie – po stwierdzeniu jego sprzeczności z planem – zakazać tego konkretnego sposobu zagospodarowania. Sformułowanie "zakazać zagospodarowania w sposób sprzeczny z obowiązującym planem miejscowym" nie jest, zdaniem składu orzekającego, wystarczające (konkretne), gdyż nie wiadomo czego w istocie organ stronie zabrania, jakiego działania lub jakich konkretnie działań właściciel lub użytkownik wieczysty nie może na nieruchomości wykonywać. Nie ulega natomiast wątpliwości, że ograniczenia prawa własności muszą wynikać wprost z przepisów prawa (powszechnego lub lokalnego), i w tej sprawie wynikają, lecz nie mogą być stosowane rozszerzająco. Przedmiotowy zakaz niewątpliwie prowadzi do ograniczenia wykonywania prawa własności (lub prawa użytkowania wieczystego), zatem jego adresat powinien być ograniczony w tych prawach tylko w takim zakresie, jaki odpowiada dyspozycji art. 35a u.p.z.p. Dodatkowo należy wskazać, że każdy obowiązek (zakaz) nakładany decyzją administracyjną musi nadawać się do egzekucji, zatem również z tego względu treść decyzji powinna być precyzyjna. Należy w tym miejscu podkreślić, że rozstrzygnięcie zawarte w sentencji decyzji jest jednym z najistotniejszych elementów każdej decyzji administracyjnej. Musi więc ono być tak sformułowane, aby wynikało z niego w sposób jednoznaczny, jaki obowiązek zostaje nałożony na stronę lub jakie prawo zostało jej tą decyzją przyznawane. Obowiązek lub prawo powinny być wyrażone precyzyjnie, bez niedomówień i możliwości różnej interpretacji (zob. wyrok NSA z 2 września 1999 r. sygn. akt IV SA 1418/97, LEX nr 47875). W ocenie Sądu, niewątpliwie tego warunku nie spełnia rozstrzygnięcie organu II instancji, bowiem nie wynika z niego jakich konkretnie działań, uznanych przez organ za zagospodarowywanie nieruchomości w sposób sprzeczny z obowiązującym planem miejscowym, Kolegium zabrania. Wobec tego, w ocenie Sądu, organ odwoławczy naruszył art. 107 § 1 pkt 5 oraz § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1691). Biorąc pod uwagę powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy będzie związany oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w niniejszym orzeczeniu stosownie do art. 153 p.p.s.a., a w szczególności doprecyzuje rozstrzygnięcie, na podstawie którego Skarżący będą zobowiązani do zaprzestania naruszania przepisów obowiązującego planu miejscowego. Zgodnie z art. 200 oraz art. 205 § 2 p.p.s.a. Sąd zasądził na rzecz Skarżących kwotę 997 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, na co składają się wpis od skargi (500 zł), wynagrodzenie pełnomocnika będącego adwokatem (480 zł) oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa (17 zł). Sprawę rozpoznano w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a. zgodnie z wnioskiem organu zawartym w odpowiedzi na skargę oraz wobec braku żądania przeprowadzenia rozprawy przez Skarżących.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 20 stycznia 2026
- Symbol z opisem
- 6159 Inne o symbolu podstawowym 615
- Skarżony organ
- Samorządowe Kolegium Odwoławcze
- Sędziowie
- Dariusz Kurkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/ Katarzyna Krzysztofowicz Wojciech Wycichowski
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny