II SA/Kr 241/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Darmoń (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Magda Froncisz Sędzia WSA Monika Niedźwiedź Protokolant: starszy referent sądowy Paulina Filipek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w W., K. K., M. K., D. W. i D. Ż. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 17 grudnia 2025 r., znak: SKO.PW/4171/38/2025 w przedmiocie zobowiązania do wykonania urządzeń zapobiegających szkodom I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie solidarnie na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w W. , K. K., M. K., D. W. i D. Ż. kwotę 780 (siedemset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pismem z dnia 14 stycznia 2026 r. Wspólnota Mieszkaniowa [...] w W., K. K., M. K., D. W. i D. Ż. (dalej: skarżący), wszyscy reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie (dalej: organ II instancji, organ odwoławczy, kolegium) z dnia 17 grudnia 2025 r., nr SKO.PW/4171/38/2025, utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy Wieliczka (dalej: organ I instancji, burmistrz) z dnia 13 marca 2025 r., nr WGK-Ś.6331.4.2022.AD, którą organ I instancji orzekł nakazać R. z siedzibą w R. , M. K., K. K., R. K., M. K., M. O., D. W., O. P., I. P., G. P., K. P., S. S., D. W. i D. Ż. obowiązkowe wykonanie kanalizacji deszczowej zbierającej wody opadowe z całego dachu budynku mieszkalnego oraz terenu utwardzonego znajdującego się na działce nr [...] do zbiornika retencyjnego (bądź zbiorników retencyjnych), jako urządzenia zapobiegającego szkodom na działkach nr [...] i [...] obręb [...] W.. Minimalna objętość zbiornika retencyjnego (bądź zbiorników retencyjnych) wynosi 19 m3. Nie dopuszcza się wylewania wody ze zbiornika na teren zielony w ilości powodującej przelewanie się wody na grunty sąsiednie oraz zlikwidowanie instalacji rozprowadzającej wody opadowe ze zbiornika po obszarze terenu zielonego w północnej części działki nr [...] (pkt 1); prace należy wykonać w terminie do trzech miesięcy po tym, jak niniejsza decyzja stanie się ostateczna (pkt 2) i powiadomić Wydział Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska Urzędu Miasta i Gminy w W. o wykonaniu powyższych prac w terminie 7 dni od ich wykonania (pkt 3). Rozstrzygnięcie zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy: I. J., właścicielka działki nr [...] i [...], przy ul. [...] obręb [...] w W. pismem z dnia 1 października 2022 r. złożyła do organu I instancji wniosek w sprawie zmiany stanu wody na gruncie działki nr [...]. Wiązał się on z zalewaniem jej działek przez wody opadowe, spływające z działki nr [...] w związku z wybudowaniem na niej nowych budynków. Po wszczęciu postępowania, organ I instancji przeprowadził wizję lokalną, w trakcie której zidentyfikował szkody powstałe na działce wnioskodawcy, w tym usychające tuje i podmokły teren. Stwierdził, że na działce nr [...] znajduje się zabudowa szeregowa. Droga wewnętrzna i parkingi zostały wykonane z kostki betonowej, wykonano odwodnienia liniowe, woda deszczowa z dachów od strony południowej i drogi odprowadzana jest do szczelnego zbiornika. Z kolei, woda z dachów od strony północnej odprowadzana jest na teren zielony. Po przepełnieniu zbiornika woda wpływa na działki położone poniżej nr [...] i [...]. Następnie, decyzją z dnia 30 listopada 2022 r., znak: WGK-Ś.6331.4.2022 burmistrz ustalił obowiązki stron postępowania w celu zapobiegnięcia powstawania szkód na działkach nr [...] i [...]. Na skutek odwołania, kolegium decyzją z dnia 27 czerwca 2023 r., znak: SKO.PW/4171/1/2023 uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Zdaniem organu odwoławczego konieczne było przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego, czy poprzez powstanie nowej zabudowy doszło do zmiany stanu wody na gruncie. Postanowieniem z dnia 22 stycznia 2024 r., znak: WGK-Ś.6331.4.2022 powołał biegłego w zakresie hydrologii, hydrogeologii i zmian stosunków wodnych w celu wzięcia udziału w oględzinach terenu i wydania pisemnej opinii dotyczącej zmiany stanu wody na gruncie działki nr [...] ze szkodą dla działek nr [...] i [...]. Wizja lokalna z udziałem biegłego odbyła się w dniu 15 lutego 2025 r. Następnie, biegły sporządził opinię z dnia 12 marca 2024 r. Biegły stwierdził, że stosunki wodne uległy pogorszeniu. Położenie działek nr [...] oraz [...] na nieznacznie nachylonym stoku, jednak powyżej lokalnego zagłębienia terenu (płytkiej doliny), wyklucza powstanie na nich podmokłości w warunkach naturalnych. Podmokłości na powierzchni działki nr [...] w jej południowo-zachodnim rogu powstały w pobliżu granicy z działką nr [...] na terenie położonym wyżej niż reszta działki. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, organ I instancji decyzją z dnia 13 marca 2025 r., nr WGK-Ś.6331.4.2022.AD orzekł w sposób opisany na wstępie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia, organ I instancji przedstawił szczegółowo motywy faktyczne decyzji. Podniósł, że działka nr [...] zlokalizowana jest po wschodniej części ul. [...]. Znajduje się na stoku o łagodnym nachyleniu i ekspozycji północno-wschodniej. Otaczający teren wykazuje charakter pagórkowaty. Teren działki przed zabudową opadał lekko w kierunku wschodnio-północnym. Nachylenie terenu wynosiło średnio 7%. Podłoże gruntowe jest zbudowane ze słabo przepuszczalnych średnioplastycznych glin. Przed zabudową woda po opadach lub roztopach częściowo wsiąkała w grunt, a jej nadmiar spływał po powierzchni stoku w sposób rozproszony i zgodnie z pierwotnym ukształtowaniem terenu w kierunku północnym do osi lokalnego systemu drenażu. W warunkach naturalnych część wody opadowej z obszaru obecnie zajętego przez podjazd i budynek docierała na teren działki wnioskodawców w formie spływu podskórnego i powierzchniowego w trakcie intensywnych opadów. Zanim woda dotarła na teren działki Wnioskodawcy zgodnie ze spadkiem terenu w warunkach naturalnych ulegała infiltracji, zaś roślinność trawiasta ograniczała spływ po powierzchni. Działka nr [...] położona jest powyżej działek nr [...] oraz [...]. Na północ od nich, znajduje się obniżenie terenu w postaci płytkiej doliny prowadzącej w kierunku wschodnim, której dno jest zajęte ogrodzonymi posesjami i zabudowane domami jednorodzinnymi. Około 50 metrów na południe od działki nr [...] znajduje się lokalne wypłaszczenie terenu, który dalej opada już łagodnie w kierunku południowym. Działki nr [...] oraz [...] z zachodniej strony graniczą z asfaltową drogą (ul. [...] ograniczoną krawężnikami oraz wyposażoną w kanalizację burzową. Na działce nr [...], w jej środkowej części znajdują się cztery budynki mieszkalne w zabudowie szeregowej, południową część działki zajmuje brukowany podjazd, a północną, niewielką część - trawnik. Brukowanym podjazdem pokryta jest niemal cała południowa część działki. Podjazd nachylony jest zgodnie z ogólnym kierunkiem spadku terenu. Wzdłuż budynków (w poprzek linii spadku terenu) poprowadzone jest odwodnienie linijne (akodren) mające przechwytywać spływ powierzchniowy z podjazdu. Odpływ z tego odwodnienia poprowadzony jest do szczelnego zbiornika położonego w południowo-wschodnim rogu działki. Północna część działki nr [...] nie jest uszczelniona oraz pokryta jest trawnikiem oraz częściowo obiektami małej architektury (tarasy, domki dziecięce). Budynki mieszkalne posiadają dwuspadowy dach. Z północnej strony woda odprowadzana jest na trawnik, z kolei z południowej do zbiornika retencjonującego. Działki oddziela ogrodzenie z betonowych płyt prefabrykowanych. Z projektu budowlanego wynika, że przepuszczalne powierzchnie trawiaste powinny zajmować miały obszar ok. 478 m2. Po analizie ortofotomap, organ I instancji wywiódł, że powierzchnia terenu biologicznie czynnego została znacznie pomniejszona, na skutek utwardzenia pod parkingi, chodniki, tarasy i wiaty. Z kolei, działki nr [...] i [...] położone są poniżej działki nr [...]. Na terenie posesji znajduje się dom jednorodzinny oraz podjazd brukowany o powierzchni około 1 ara. Pozostała część działek nr [...] oraz [...] jest niezabudowana, pokryta trawnikiem oraz drzewami. Podczas obu wizji stwierdzono podmokłości na powierzchni działki nr [...] w jej południowo-zachodnim rogu, w pobliżu granicy z działką nr [...]. Grunt był całkowicie (skrajnie) przesycony wodą. O trwałości zawilgocenia świadczyło pokrycie działek wnioskodawczyni roślinnością hydrofilną (wilgociolubną) oraz mchem. Budynek mieszkalny został w celu ochrony przed wodą płynącą z kierunku południowo – zachodniego z terenu działki nr [...] zabezpieczony prowizorycznym rowem opaskowym. Organ I instancji zidentyfikował szkody w postaci zawilgocenia, podmokłości, ślady spływu powierzchniowego i wymywania gleby spod ogrodzenia. Organ I instancji stwierdził następnie, że oględziny działek wykazały silne oddziaływanie wód migrujących od strony działki nr [...], odbywający się okresowo jako: gwałtowne zalewanie wodami spływającymi po powierzchni terenu (spływ powierzchniowy w formie skoncentrowanej, a więc o nienaturalnym charakterze) oraz stale: zawilgacanie wodami w wymuszony sposób migrującymi płytko w gruncie (spływ podskórny). Burmistrz podniósł, że wnioskodawca udowodniła następujące szkody: podtapianie ogrodu, domu, zalewanie piwnic i garażu, usychanie (gnicie) tui. S. S. potwierdził w piśmie z 31 marca 2022 r., że dochodziło do zalewania działek. Wykonano drenaż wokół zbiornika retencyjnego. Ponadto, organ ustalił, że ogródki mieszkańców działki nr [...] wyposażone są w podziemną instalację służącą do ich podlewania. Służy ona głównie do spuszczania wody ze zbiornika retencyjnego na działkę wnioskodawcy. W oparciu o powyższe ustalenia, organ I instancji stwierdził, że w sposób jednoznaczny ustalił, że doszło do zmiany stosunków wodnych na działce nr [...], o znacznych skutkach i stanowią zagrożenie dla działek nr [...] i [...]. Powyższe zostało potwierdzone w opinii biegłego w sposób wskazany powyżej. Następnie, burmistrz podkreślił, że naruszenie stosunków wodnych powodujących szkodę na gruntach sąsiednich rodzi skutek w postaci nałożenia sankcji nakazu przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających powstawaniu szkody. Przepis art. 234 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 960 ze zm.; dalej: p.w.) kreuje dwie alternatywy nakazu, które w oparciu o uznanie administracyjne wybiera organ, tak aby przyjęte rozwiązanie skutecznie zapobiegało szkodom, było racjonalne i ekonomicznie uzasadnione oraz nie obciążało w sposób zbędny właściciela nieruchomości. Przesłanką orzeczenia ww. instrumentów jest wyłącznie stwierdzenie istnienia związku przyczynowego pomiędzy działaniami właściciela danego gruntu, a wystąpieniem niekorzystnej zmiany stosunków wodnych. Nawet podjęcie legalnych działań na podstawie decyzji właściwego organu, czy też odebrania budynków do użytku przez nadzór budowlany nie prowadzi do zwolnienia właściciela od zachowania prawidłowych stosunków wodnych na gruntach sąsiednich. Ponadto, organ I instancji dodał, że stan wody na gruncie art. 234 p.w. rozumiany jest jako naturalny stan wody na gruncie oraz stan wody, który powstał w wyniku legalnego zagospodarowania terenu. Następnie, burmistrz rozstrzygnął, że zmiana stosunków wodnych na gruncie nastąpiła na skutek działań inwestycyjnych polegających na budowie budynków jednorodzinnych w zabudowie szeregowej z infrastrukturą towarzyszącą oraz kanalizacją deszczową odprowadzającą wody opadowe do szczelnego zbiornika wybieralnego, która nie przejmuje wszystkich wód opadowych z dachów budynków. Zdaniem, organu I instancji nakazanie przywrócenia stanu pierwotnego kolidowałoby z istniejącym w obrocie prawnym pozwoleniem na budowę, zatem racjonalnym rozwiązaniem będzie nakaz wykonania kanalizacji deszczowej odprowadzającej wody z całej powierzchni dachu budynków oraz wykonanie zbiornika na wody deszczowe o odpowiedniej pojemności. Ponadto, organ I instancji nie zgodził się z przyjętymi w opinii biegłego wyliczeniami dotyczącymi objętości nadmiarowej wody opadowej odprowadzanej z analizowanej działki nr [...] z zastosowaniem modelu probabilistycznego PMAXTP, przyjętymi dla terenów podmiejskich i wiejskich. Zdaniem organu, W. jest coraz bardziej szczelnie zabudowywana nie jest terenem podmiejskim. W. jest miastem i znajduje się w aglomeracji K.. Dodał w tym zakresie, że zgodnie z art. 84 § 1 k.p.a., organ nie może ograniczyć się w uzasadnieniu decyzji do powołania się na konkluzję zawartą w opinii biegłego i powinien skontrolować jej prawidłowość, może także nie zgodzić się z jej treścią. Wypowiadając się co do treści opinii biegłego, organ I instancji stwierdził, że ustalenia biegłego w zakresie wyjściowego stanu wody przed postaniem zabudowy i skutki inwestycji pokrywają się z ustaleniami organu, przy czym organ nie zgodził się z wyliczeniami objętości zbiornika retencyjnego (zbyt mała). Na podstawie własnych wyliczeń, organ I instancji stwierdził, że minimalna pojemność zbiornika powinna wynosić 19 m3. Obliczenia objętości zbiornika retencyjnego przeprowadzono przyjmując wartość natężenia deszczu miarodajnego zdarzającego się minimum raz na 10 lub więcej lat, obliczaną jako maksymalną wartość objętości wód opadowych pomiędzy 5 a 4320 minutą, uwzględniającego najbardziej aktualne dla badanego terenu warunki atmosferyczne. Organ prowadzący postępowanie ustalił w niniejszej decyzji obowiązek, wykonania zbiornika retencyjnego (bądź zbiorników retencyjnych) zbierającego wody opadowe z całego dachu budynków mieszkalnych i podjazdów znajdujących się na działce nr [...] jako urządzenia zapobiegającego szkodom na działkach nr [...] i [...]. W przypadku przepełnienia się zbiornika należy wodę wywozić wozem asenizacyjnym. Przy realizacji nowych zbiorników do pojemności należy wliczyć zbiornik już istniejący. Ponadto, istniejąca kanalizacja deszczowa i zbiornik bezodpływowy nie stanowią wystarczającego zabezpieczenia działek sąsiednich. Nie dopuszcza się wylewania wody ze zbiornika na teren zielony w ilości powodującej przelewanie się wody na grunty sąsiednie, co również wynika z opinii biegłego ze względu na wielkość terenu zielonego i jego konfigurację. Dlatego też nakazał likwidację otwartych spustów orynnowania połaci dachowych na obszar terenu zielonego. Wody z dachu powinny być przechwytywane do szczelnego zbiornika. W tym stanie sprawy, organ I instancji przesądził, że zaktualizowały się przesłanki z art. 234 ust. 1 pkt 1 i 2, ust. 2 i ust. 3 p.w. Skonstatował więc, że z ustalonego wyjściowego stanu wody na gruncie wynika, że doszło do jego zmiany na działce nr [...]. Końcowo dodał, że w toku postępowania poinformował o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. Od powyższej decyzji z dnia 13 marca 2025 r. odwołanie wnieśli skarżący, zarzucając jej naruszenie art. 7, 8, 9 k.p.a. poprzez niepodjęcie z urzędu wszystkich niezbędnych do załatwienia sprawy czynności oraz art. 234 p.w. poprzez nienależyte uzasadnienie decyzji, w tym art. 11 i art. 107 k.p.a. Odwołujący się podnieśli, że nie mogli zapoznać się z materiałem dowodowym sprawy, w tym wyliczeniami organu. Zakwestionowali brak zezwolenia na regularne podlewanie ogródków i obowiązek likwidacji instalacji, wykroczenie poza ustalenia opinii biegłego, w tym powiększenie wielkości zbiornika do 19 m3 i zbieranie wody z całego dachu jako wyłączne remedium na powstające szkody na działkach wnioskodawcy. Zarzucono decyzji organu I instancji, że nieprawidłowo ustalił, że woda deszczowa z południowej strony działki wpływa do budynków na podstawie jednej wizji lokalnej z dnia 15 lutego 2024 r. Odwołujący się podkreślili, że organ I instancji nie uwzględnił zaleceń opinii biegłego także o konieczności ustalenia zasad opróżniania zbiornika. Uznali, że decyzja jest sprzeczna, gdyż nakazuje likwidację instalacji do podlewania ogródków, ocenianie pozytywnie w uzasadnieniu i opinii biegłego oraz niewykonanie zaleceń zawartych w decyzji kolegium z dnia 27 czerwca 2023 r. Po rozpoznaniu odwołania, organ II instancji wydał decyzję z dnia 17 grudnia 2025 r., nr SKO.PW/4171/38/2025, którą utrzymał zaskarżoną decyzję burmistrza. W uzasadnieniu decyzji kolegium stwierdziło, że zaskarżona decyzja z dnia 13 marca 2025 r. jest prawidłowa. Jako podstawę prawną wydanej decyzji organ II instancji wskazał art. 234 p.w. i dodał, że z przepisu tego wynika, że na właścicielu gruntu zatem ciąży obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie na skutek przypadku lub działania osób trzecich, ze szkodą dla gruntów sąsiednich, stosuje się odpowiednio do posiadaczy samoistnych oraz użytkowników wieczystych. Nakaz powinien być więc skierowany do właściciela gruntu, a nie faktycznego sprawcy naruszenia. Sankcję przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom, ustalając termin ich wykonania stosuje się, gdy zachodzą okoliczności wymienione w art. 234 ust. 1 p.w. Rozstrzygnięcie poprzedza więc ustalenie, że właściciel gruntu zmienił stan wody, w szczególności kierunek odpływu wody opadowej lub kierunek odpływu wody ze źródeł lub odprowadza wody lub ścieki na grunty sąsiednie. Organ II instancji zaznaczył, że zmiana stanu wody to każde działanie, którego efektem jest zmiana ilościowa wody lub zmiana w zakresie jej przepływu przez grunt, także dotycząca wód podziemnych. Przepis odnosi się do sytuacji, gdy na skutek pewnych zdarzeń doszło do naruszenia naturalnych stosunków wodnych. Przepisy prawa wodnego nie zobowiązują organu do ustalenia wszelkich przyczyn stanu wody na gruncie, ale nakazują wyjaśnienie czy powstałe szkody mogą być następstwem zmiany stanu wody na gruncie sąsiednim. Wykazuje się bowiem zasadność danego nakazu. Następnie, organ II instancji przeszedł do oceny, czy organ I instancji wypełnił dyspozycję art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. W tym kontekście stwierdził, że wykazano realność szkody poprzez zalewanie działek nr [...] i [...]. Potwierdzono ten stan na wizji lokalnej i w dokumentacji zdjęciowej. Powyższe nie jest sporne, a kwestionowany jest wyłącznie zakres prac związanych z wykonaniem urządzeń zapobiegających szkodom. W tym zakresie, organ II instancji wskazał na prawidłowe w jego ocenie ustalenia organu I instancji dotyczące pomniejszenia terenu biologicznie czynnego względem projektu budowlanego, nieprawidłowe odprowadzanie wód opadowych z dachu budynku i terenu utwardzonego, co powoduje koncentrację spływu wód i zalewanie działek. Następnie, organ odwoławczy podniósł, że nie można zakwestionować zasadności wszczęcia i prowadzenia postępowania w sprawie, bowiem został złożony wniosek właścicielki zalewanych działek, którego argumentacja była powiązana bezpośrednio z budową nowy budynków na działce nr [...]. Zostało ocenione, że organ I instancji podjął wszystkie możliwe czynności dowodowe zmierzające do prawidłowego i dokładnego wyjaśnienia sprawy oraz rzetelnego i kompletnego ustalenia przesłanek z art. 234 ust. 3 p.w. Ustalono brak szkodliwości zmian stanu wody, spowodowanych przez właściciela tego gruntu oraz wykazano szkodę bądź realność wystąpienia szkody dla gruntów sąsiednich. Wobec tego, organ odwoławczy stwierdził, że nie naruszono art. 7, 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Dodatkowo, organ II instancji podniósł, że ustalono stan działek za pomocą opinii biegłego, który określił przyczyny i skutki zmiany stanu wody na gruncie, w tym wywiódł z niej szkodliwość zmiany stanu wody poprzez wadliwe rozwiązanie zagospodarowania wód opadowych na działce nr [...], powodujące szkody dla działek wnioskodawcy. Zdaniem organu II instancji, burmistrz prawidłowo przyjął na tej podstawie wraz z wynikami oględzin, czynności protokołowanych oraz wyjaśnień stron, że doszło do naruszenia art. 234 p.w. Podkreślono, że w wyniku zawiadomienia w trybie art. 10 k.p.a. strony mogły zapoznać się z aktami sprawy. Organ II instancji przyjął więc, że ekspertyza biegłego była rzetelna i dokładna, a jej treść świadczy o możliwości przyznania racji wnioskodawcy, gdyż potwierdza jednoznacznie zmiany stanu wody. Kolegium podniosło także, że sprawy z zakresu prawa wodnego wymagają sięgnięcia do dowodu z opinii biegłego. Rolą biegłego jest także zajęcie stanowiska w zakresie stosowania środków w celu wyeliminowania szkodliwych zmian stanu wody. Jednakże, nakaz sformułowany przez organ administracji powinien w okolicznościach danej sprawy przedstawiać najskuteczniejszy i najprostszy do wykonania sposób zapobieżenia szkodom. Opinia biegłego podlega, zdaniem organu II instancji, ocenie jak każdy inny dowód w sprawie. Organ administracji nie może wkraczać w jej treść merytoryczną, bowiem nie dysponuje wiedzą specjalistyczną, jednak organ I instancji nie rozstrzygnął sprzecznie z opinią. Przeciwnie stwierdził, że jest dowodem wiarygodnym i przydatnym, bowiem zawiera ustosunkowanie się do wszystkich kluczowych aspektów w sprawie. Odnosząc się więc do zarzutów odwołania, organ II instancji wskazał, że biegły wyraźnie podkreślił, że zbiornik na wodę musi zostać opróżniony niezwłocznie po każdym opadzie. Związane jest to z koniecznością instalacji tak dużego zbiornika, który pomieści wody opadowe, których rozprowadzanie ze względu na mały teren biologicznie czynny nie jest możliwe. Organ II instancji wskazał, że biegły potwierdził, że obecny zbiornik retencyjny jest większy niż standardowy, jednak musiałby być opróżniany niezwłocznie po każdym opadzie. Stwierdził, że odwołujący się nie wypełniali tych obowiązków systematycznie od 2022 r., zatem według kolegium, działania naprawcze nakazane przez organ I instancji były niezbędne i uzasadnione, skoro w pobliżu nieruchomości brak jest systemu kanalizacji deszczowej, do której możliwe byłoby podłączenie się. Wobec tego, organ II instancji rozstrzygnął, że wielkość zbiornika (19m3) uwzględnia wszystkie okoliczności sprawy i jest odpowiednia wobec braku systematycznego realizowania opróżniania zbiornika istniejącego już na nieruchomości. Z decyzją z dnia 17 grudnia 2025 r. nie zgodzili się skarżący i pismem z dnia 14 stycznia 2026 r. wnieśli skargę, opisaną na wstępie, zaskarżając decyzję w całości. Zaskarżonej decyzji zarzucili: "- naruszenie przepisów postępowania art. 7, 8, 9 k.p.a. przez nie podjęcie wszelkich niezbędnych do załatwienia sprawy czynności z urzędu z uwzględnieniem słusznego interesu społecznego i strony odwołującej w sposób budzący zaufanie oraz nie wyjaśnienie podstaw wydania decyzji, a także naruszenie art. 234 prawo wodne oraz nie należyte uzasadnienie decyzji a przez to naruszenie art. 11 kpa oraz 107 §3 k.p.a. w szczególności pominięcie zarzutów złożonych w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji, - naruszenie przepisów postępowania przez nie zapewnienia stronie wypowiedzenia się co do wyliczeń i nie uwzględnienie zarzutów i uwag do opinii oraz oparcie się na własnym uznaniu organu nie mającego wiadomości specjalnych w tak istotnej i kosztownej dla skarżących sprawie, - pominięcie zarzutu nie rozpoznania stanu faktycznego i nie zasięgnięcia opinii Burmistrza W. w zakresie możliwości podłączenia przedmiotowej kanalizacji deszczowej Wspólnoty Mieszkaniowej do kanalizacji deszczowej Gminy W. pomimo wskazania tego rozwiązania przez biegłego prof. R. w opinii w aktach sprawy (str. 17 opinii zalecenia) - pominięcie zarzutu sprzeczności ustaleń organu pierwszej instancji - wbrew poprzedniej własnej decyzji z 2023 r. zezwalającej na regularne podlewanie ogródków nie zezwolenie w skarżonej decyzji z 2025 r. na wykorzystywanie zgromadzonej w zbiorniku wody do podlewanie ogródków i zakazanie wykorzystywania wykonanej instalacji przez je j likwidację, nawet w przypadku suszy a przez to naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 234 prawa wodnego przez wykroczenie poza wskazane zalecenie biegłego - błędy w ustaleniu stanu faktycznego obejmujące ustalenie przez organ na zasadzie dowolności i wbrew opinii biegłego że powiększenie zbiornika do 19m3 i zbieranie wody z całego dachu spowoduje brak zalewania sąsiada przy jednoczesnym braku zobowiązania do opróżniania zbiornika 19m3 w odpowiednich warunkach, co nastąpiło wbrew obliczeniom biegłego R. który wskazał (str. 16 opinii z 12.03.2024r) wystarczającą objętość 6,6 m3 co skwitował wręcz stwierdzeniem że jest to zaskakujące ale zbiornik jest wystarczający, organ nie ma wiadomości specjalnych pozwalających na podważanie decyzji biegłego prof. R. a to spowodowało błędność decyzji, - błąd w ustaleniu że zagospodarowana woda deszczowa w ramach odprowadzenia z południowej strony działki [...] wpływa do budynków na tej działce i oparcie się na jednej wizji 15 lutego 2024 r. oraz ustalenie że jest ona zagospodarowana nieprawidłowo i powoduje szody, które w ciągu postępowania nie zostały zweryfikowanie ponownie wizją lokalną od 2024 roku, w tym pominięcie że z działki w wyniku opadów wpływa woda z opadów i uznanie że jest to wyłącznie woda spływająca od sąsiadów a także nie ustalenie sposobu drenażu budynku na działce [...] i [...] co mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy, - nie rozpoznanie innych technicznych sposobów zagospodarowania wody deszczowej w tym kanalizacji deszczowej w drodze bądź też wykonania dołu chłonnego w miejsce szczelnego zbiornika tj. kilkunastometrowej studni wypełnionej kamieniem celem zbierania i wchłaniania nadmiaru wody w niższe warstwy gleby. Zarzucam że Organ ma wiedzę o innych technicznych rozwiązaniach gdyż pełnomocnik występował w innej sprawie w gminie W. gdzie nakazano właśnie budowę takiego dołu chłonnego. - w wyniku powyższego stwierdzenie, że pomimo ustalenia w ramach wizji lokalnej że woda opadowa z dachów budynku od strony północnej odprowadzana jest na teren zielony to że jest to odprowadzenie nieprawidłowe i konieczne jest wykonanie dodatkowych urządzeń odprowadzających wodę z całego dachu do zbiornika 19m3, wbrew opinii biegłego prof. R. - nie uwzględnienie zaleceń opinii z 12 marca 2024 r. biegłego prof. R. o konieczności ustalenia zasad opróżniania zbiornika co ma o tyle istotne znaczenie że zalecenie takie w decyzji mogłoby mieć decydujące znaczenie dla członków wspólnoty i spowodować podjęcie uchwały określonej treści - wobec sporu wewnątrz wspólnoty (kolejna sprawa o uchylenie kolejnej uchwały Wspólnoty o opróżnianiu zbiornika jest w ponownie zaskarżona Sądzie Okręgowym) - wreszcie wydanie decyzji z pominięciem odpowiedzi biegłego prof. R. z dnia 17.10.2024 r. - który to biegły stwierdził, że "nakazanie budowy większego zbiornika nie jest konieczne i w efekcie nie można go formalnie nakazać" a to należy uznać za rozstrzygniecie wbrew stanowisku powołanego biegłego, następnie pominięcie kwestii zapewnienia ciągłej gotowości do opróżniania istniejącego zbiornika, - pominięcie sprzeczności decyzji organu pierwszej instancji która nakazuje likwidację instalacji do podlewania ogródków która jest w uzasadnieniu decyzji oceniana pozytywniej (przepisy nakazują gromadzenie i wykorzystywanie własnej wody deszczowej), podobnie jak w opinii biegłego prof. R. (str. 3 opinii uzup. z 17.10.2024 r.) "w ogólnym ujęciu zagospodarowanie wody na własnym gruncie jest dopuszczalne" i uznanie że jest to wyrwane zdanie z kontekstu i jedynie brakuje ustalenie warunków wykorzystywania własnej wody co byłoby wystarczającym zabezpieczeniem sąsiada przez zalewaniem. - nie wykonanie zaleceń zawartych w poprzedniej decyzji SKO z 27 czerwca 2023 r. SKO.PW/4171/1/2023 zalecającej przeprowadzenie wizji lokalnej z udziałem rzeczoznawcy, przesłuchanie stron postępowania co nie nastąpiło, przesłuchanie świadków mających wiedzę na ten temat - co nie nastąpiło - materiał w tym zakresie nie został uzupełniony i nie pozwala na ocenę mechanizmu zalewania oraz szkód. - przez powyższe błędy organ dopuścił się dowolności w wydanej decyzji poprzez nakazanie zbierania wody z całej powierzchni dachu, nakazanie budowy zbiornika dodatkowego ponad istniejący do łącznej objętości 19m3, z narażeniem na nieproporcjonalnie duże koszty w stosunku do innych możliwych rozwiązań, nie ustalenie zasad jego opróżnienia, nie zezwolenie na rozprowadzanie wody systemem nawadniania ogródków w precyzyjnie ustalonych warunkach - to stoi w sprzeczności z przepisami prawa wodnego które nakazuje magazynowanie i wykorzystywanie zmagazynowanej wody do takich celów (takie działania korzystają nawet z dotacji). - wreszcie naruszenie konstytucyjnej zasady proporcjonalności nałożonych obowiązków i sprzeczności z zasadami i celami ustawy prawo wodne (retencji własnej wody)". Wobec tak sformułowanych zarzutów skargi, skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji oraz o uchylenie decyzji organu I instancji, a także rozpoznanie sprawy na rozprawi i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżący podnieśli m.in., że decyzja jest rażąco lakoniczna i nie zawiera merytorycznego odniesienia do stawianych w odwołaniu zarzutów, a organy nie wyjaśniły, dlaczego nakazały powiększenie zbiornika do 19 m3 w sprzeczności z opinią biegłego, w której zbiornik powinien wynosić 6,6 m3. Zdaniem skarżących wielkość zbiornika jest wystarczająca, gdyby organ zawarł w decyzji nakaz regularnego opróżniania zbiornika, co zapewniałoby funkcjonowanie systemów zabezpieczających. Organ dowolnie, według skarżących, przyjął objętość zbiornika do wybudowania chcąc zastąpić obowiązek opróżniania zbiornika jego dodatkową objętością, a przy nakazie opróżniania zbiornika wspólnota mieszkaniowa mogłaby zabezpieczyć wykonanie obowiązku poprzez podjęcie stosownej uchwały. Ponadto, zdaniem skarżących z opinii wynika, że wspólnota mieszkaniowa mogłaby podłączyć się do kanalizacji deszczowej gminy W., jednakże organ nie zaproponował takiego rozwiązania, w tym pokrycia części kosztów przyłączenia się do sieci. Rozwiązanie to w opinii skarżących byłoby najbardziej trwałe i skuteczne. Dodatkowo, organy powinny sprecyzować w decyzji warunki podlewania terenów zielonych. Skarżący stwierdzili także, że z opinii wynika, że nakazanie budowy większego zbiornika nie jest konieczne i w efekcie nie można go formalnie nakazać. Zwrócono także uwagę, że dla wspólnoty mieszkaniowej, składającej się z ośmiu lokali koszty decyzji są ogromne i stanowią naruszenie zasady proporcjonalności. W odpowiedzi na skargę, organ II instancji wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Stwierdził także, że nie zachodzą podstawy do zmiany decyzji w trybie autokontroli. Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U.2024.1267 t.j. z dnia 2024.08.21) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U.2026.143 t.j. z dnia 2026.02.09), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Zgodnie natomiast z art. 134 § p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wskazać również należy, że jak stanowi art. 133 § 1 p.p.s.a. Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, że sąd przy ocenie legalności decyzji lub postanowienia bierze pod uwagą okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw zaskarżonego aktu. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest, zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia (wyrok NSA z dnia 9 lipca 2008 r., sygn. II OSK 795/07, LEX nr 483232). Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji według tych kryteriów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie doszedł do wniosku, że skarga jest częściowo zasadna i w konsekwencji prowadzi do uchylenia zaskarżonej decyzji, bowiem jej wady są tego rodzaju, że mogą zostać usunięte przez organ II instancji orzekający w sprawie jako organ merytoryczny, po uzupełnieniu dotychczasowego postępowania. W kontrolowanym postępowaniu organ dopuścił się naruszeń prawa materialnego, a to art. 234 ust 1 pkt 2 i 3 ustawy prawo wodne a także procedury administracyjnej w szczególności art. 7 , art 77 § 1 , art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a., oraz powiązanego art. 80 k.p.a. ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r kodeks postepowania administracyjnego ( Dz. U. Nr 30 , poz. 168 z późn. zm.). Stosownie do art. 234 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r prawo wodne (t.j. Dz.U.2025.960 t.j. z dnia 2025.07.21) 1. Właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może: 1) zmieniać kierunku i natężenia odpływu znajdujących się na jego gruncie wód opadowych lub roztopowych ani kierunku odpływu wód ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich; 2) odprowadzać wód oraz wprowadzać ścieków na grunty sąsiednie. 2. Na właścicielu gruntu ciąży obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie na skutek przypadku lub działania osób trzecich, ze szkodą dla gruntów sąsiednich. 3. Jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, z urzędu lub na wniosek, w drodze decyzji, nakazuje właścicielowi gruntu, przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom ustalając termin wykonania tych czynności. 4. Nakaz, o którym mowa w ust. 3, nie zwalnia z obowiązku uzyskania pozwolenia wodnoprawnego albo dokonania zgłoszenia wodnoprawnego, jeżeli są wymagane. 5. Postępowania w sprawie decyzji, o której mowa w ust. 3, nie wszczyna się, jeżeli upłynęło 5 lat od dnia, w którym właściciel gruntu sąsiedniego dowiedział się o szkodliwym oddziaływaniu na jego grunt. Uregulowanie wynikające z art. 234 ust 1 pkt 2 prawa wodnego ma charakter bezwzględny i nie jest uzależnione od tego czy na nieruchomości sąsiedniej wystąpi szkoda czy też nie. Takie naruszenie zakazu ustawowego może spowodować wszczęcie postępowania administracyjnego w wyniku, którego możliwe jest wydanie decyzji nakazującej właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom (alternatywny sposób załatwienia sprawy). Prowadzone postępowanie administracyjne powinno, zatem zmierzać do wyjaśnienia i ustalenia czy istnieją podstawy do nałożenia na właściciela obowiązków określonych w art. 234 ust 3 prawa wodnego. W tej normie prawnej mowa o każdej zmianie stanu wód, która pociąga za sobą szkodliwe skutki dla sąsiednich nieruchomości. Ustawa prawo wodne dotyczy szeroko rozumianych "stosunków wodnych", a z wymienionymi w art. 234 ustawy nagannymi działaniami właściciela wobec gruntów sąsiednich wiąże określoną odpowiedzialność. Organ administracji ma, zatem obowiązek zastosować art. 234 ust 3 w przypadku stwierdzenia zaistnienia okoliczności, o których mowa w art. 234 ust 1 pkt 1 i 2 a następnie nałożyć w drodze decyzji administracyjnej sankcję za spowodowanie zmiany stosunków wodnych. Podobne stanowisko zaprezentował Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w uzasadnieniu wyroku z dnia 8 lutego 2007 r (mającym również zastosowanie do aktualnego stanu prawnego) , sygn. akt II SA/KR 3049/03 , w którym wyjaśnił, że : zastosowanie sankcji przewidzianej w art. 29 ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (Dz.U. Nr 115, poz. 1229 ze zm.), może mieć miejsce w przypadku stwierdzenia, iż zachodzi którakolwiek z okoliczności wymienionych w ust. 1 tej normy. Sankcja przewidziana w ust. 3 nie dotyczy natomiast sytuacji unormowanej w ust. 2, ponieważ unormowano tam obowiązki właściciela gruntu dotyczące usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody powstałych na skutek działań osób trzecich lub wskutek przypadku, niezależnie od woli właściciela gruntu. Nałożenie obowiązku wynikającego z ust. 3 ustawy musi być zatem poprzedzone ustaleniem, że właściciel gruntu zmienił stan wody na gruncie, zwłaszcza kierunek odpływu wody opadowej, lub kierunek odpływu wody ze źródeł, bądź też, że odprowadza wody lub ścieki na grunty sąsiednie. Oceniając dotychczasowy przebieg postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie stwierdzić należy że choć organy oceniły należycie że spełnione zostały przesłanki art. 234 ust 3 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r prawo wodne do wydania decyzji, nakazującej zobowiązanym przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, w kontekście możliwego odprowadzania przez nich wód (ust. 1 pkt 2 ) na działkę uczestników postępowania. Jednak w odniesieniu do wydanego nakazu i zastosowanego rozwiązania organ II instancji nie przeprowadził wystarczająco kompleksowego postępowania, a także nie dokonał ich wnikliwej oceny. Zaskarżona decyzja została wydana bez dokładnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia, a zatem z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i 80 ustawy z 14 czerwca 1960 r kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2024.572 t.j. z dnia 2024.04.15) W tym zakresie zasadne okazały się zarzuty skargi. Z zasady, sprawy z zakresu prawa wodnego są na tyle skomplikowane, że ustalenie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia (przede wszystkim zaś związku przyczynowego pomiędzy powstałą szkodą a poprzedzającymi ją działaniami właściciela działki) wymaga posiadania wiadomości specjalnych. Pogląd taki jest powszechnie akceptowany w orzecznictwie sądów administracyjnych. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 3 lutego 2015 r., sygn. II OSK 1621/13 (LEX nr 1794210) aktualnym również w obecnym stanie prawnym stwierdził, że "postępowanie wyjaśniające w sprawie dotyczącej uregulowania stosunków wodnych na gruncie, w tym ewentualnego nałożenia w trybie administracyjnym obowiązków na podstawie art. 29 ust. 3 p.w., z racji na jego specyfikę i skomplikowanie wymaga sięgnięcia do wiedzy specjalistycznej. Nie może ograniczać się wyłącznie do stwierdzenia wykonania określonych prac na gruncie. Organ musi ustalić oraz wykazać istnienie związku przyczynowo - skutkowego między dokonaną zmianą na działce a wynikłą z powodu tej zmiany szkodą na gruncie sąsiednim. Wymaga to, co do zasady odpowiedniej wiedzy z zakresu hydrologii, gospodarki wodnej, postępowań wodnoprawnych i melioracji wodnych oraz ewentualnie przeprowadzenia odpowiednich badań, analiz i obliczeń. Celowe jest zatem w tej kategorii spraw dopuszczenie dowodu z opinii biegłego". Podobny pogląd wyraził NSA również w wyroku z dnia 19 grudnia 2012 r., sygn. II OSK 1538/11 (LEX nr 1367319) aktualnym również w obecnym stanie prawnym: "Wydanie decyzji o nałożeniu lub o odmowie nałożenia sankcji określonej w art. 29 ust. 3 p.w. wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, którego celem jest ustalenie czy właściciel nieruchomości w istocie dokonał zmiany stosunków wodnych na swoim gruncie i czy zmiany te spowodowały szkodę dla sąsiadujących gruntów. Postępowanie takie wymaga wiedzy specjalistycznej i nie może ograniczyć się do stwierdzenia wykonania prac powodujących podwyższenie gruntu. Błędny jest przy tym pogląd, że wykonanie tego rodzaju prac powoduje automatycznie zmianę stosunków wodnych w rozumieniu przepisu art. 29 ust. 1 pkt 1 p.w.". W rozpoznawanej sprawie taka opinia została 12 marca 2024 r., wraz z odpowiedzią na zarzuty z dnia 17 października 2024 r fachowo sporządzona przez prof. U.J. dr hab. inż. B. R. specjalistę w zakresie hydrogeologii i hydrologii. Wnioski opinii są przekonujące, choć nie są wystarczająco kategoryczne w kwestii sposobu wykonania stosownych urządzeń zapobiegających szkodom. Organ II instancji zbyt powierzchownie odczytał te wnioski, co doprowadziło do braku pełnych ustaleń stanu faktycznego. Istnienie jakichkolwiek wątpliwości w tym względzie prowadzić musi do uzupełnienia opinii biegłego bądź przeprowadzenia dodatkowych dowodów, a nie arbitralnego utrzymania w mocy decyzji organu I instancji, jak orzeczono w kontrolowanej decyzji. Biegły ustalił, że przed zagospodarowaniem działki [...] na cele mieszkaniowe jej powierzchnia była nieuszczelniona, tzn umożliwiająca infiltrację części wód opadowych i roztopowych w głąb gruntu. Aktualne użytkowanie i zagospodarowanie działki [...] uległo znaczącej zmianie względem stanu naturalnego po wybudowaniu na niej budynków mieszkalnych i brukowanego podjazdu. Uszczelnienie tak dużej powierzchni działki [...] bezpośrednio wpływa na stosunki wodne otoczenia. Oznacza to bowiem, że na ponad połowie terenu działki niemożliwa jest infiltracja wody w głąb gruntu, jak to miało miejsce w warunkach naturalnych, co doprowadziło do radykalnego powiększenia spływu powierzchniowego, co stanowi zmianę stanu wody na gruncie względem działek sąsiednich. Aby rozwiązać problem zagospodarowania wód wykonano odwodnienie liniowe (akodren) oraz podziemny zbiornik retencyjny o objętości około 9 mł. Choć zdaniem biegłego rozwiązanie opiera się na poprawnej koncepcji odbierania i magazynowania wody spływającej z uszczelnionych powierzchni działki [...], jednak jest niewydajne i nieefektywne. Znaczne ilości wód ze zbiornika rozprowadzane są na niewielkich terenach zielonych a zbiornik ten nie jest opróżniany niezwłocznie po wystąpieniu opadów. Przepełnienie zbiornika sprawia, że w danym momencie zupełnie nie spełnia on swojej roli retencyjnej. Takie zagospodarowanie wód na działce [...] jest wadliwym rozwiązaniem problemu zagospodarowania wód. Szkodliwy wpływ spływającej wody jest niewątpliwy a szkody realne. Niewątpliwie w tej sytuacji doszło do zmiany stanu wody na gruncie, co zostało prawidłowo ustalone przez organy obu instancji i zaistniały przesłanki ustawy do wydania decyzji o przywróceniu do stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom. W swojej opinii biegły wskazał na pilne rozwiązanie na działce [...] trzech kwestii: 1. Zbiornik na wody opadowe musi być opróżniany niezwłocznie po każdym opadzie. 2. Nie można rozprowadzać wód opadowych ze zbiornika po obszarze terenu zielonego w północnej części działki [...]. 3. Likwidacji muszą ulec otwarte spusty orynnowania połaci dachowych na obszar terenu zielonego w północnej części działki nr [...]. Wody z dachu powinny być przechwytywane do istniejącego szczelnego zbiornika, albo powinien zostać utworzony dodatkowy szczelny zbiornik (oczywiście także z rygorem niezwłocznego opróżniania po opadach). Zrzut wód z orynnowania na tereny zielone jest w tym konkretnym przypadku całkowicie niemożliwy). Organ I instancji wydał decyzje mocą której nakazał zobowiązanym wykonanie kanalizacji deszczowej zbierającej wody opadowe z całego dachu budynku mieszkalnego oraz terenu utwardzonego znajdującego się na działce nr [...] do zbiornika retencyjnego (bądź zbiorników retencyjnych) jako urządzenia zapobiegającego szkodom na działkach nr [...] i [...] obr 3.z ze wskazaniem , że minimalna objętość zbiornika retencyjnego (bądź zbiorników retencyjnych) wynosi 19 mł oraz że nie dopuszcza się wylewania wody ze zbiornika na teren zielony w ilości powodującej przelewanie się wody na grunty sąsiednie. Zlikwidowania instalacji rozprowadzającej wody opadowe ze zbiornika po obszarze terenu zielonego w północnej części działki nr [...]. Prace należy wykonać w terminie trzech miesięcy od ostateczności decyzji. Organ II instancji prawidłowo ocenił opinię biegłego jako dokładną i rzetelną, jednak nie wyjaśnił i nie ocenił w świetle konsekwentnych zarzutów odwołujących (skarżących), mając na względzie wnioski wynikające z opinii biegłego i realną sytuację na gruncie – czy zobowiązanie wynikające z decyzji organu I instancji jest prawidłowe i jaki jest rzeczywisty zakres nałożonych obowiązków. Budzi bowiem wątpliwości czy sformułowania użyte w decyzji wskazują na to, że zobowiązano właścicieli nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] do budowy zbiornika retencyjnego (bądź zbiorników retencyjnych) o minimalnej objętości 19 mł. Nie wiadomo również w jaki sposób obliczono pojemność takiego zbiornika (zbiorników) i dlaczego uznano ją za wystarczająca. Brak szczegółowego wywodu i obliczeń w tym względzie w kontrolowanej decyzji. Kwestia ta nie wynika również bezpośrednio z opinii biegłego. Zamiast tego organ II instancji poprzestał na ogólnych stwierdzeniach dotyczących potrzeby przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego i końcowo stwierdził, że "organ I instancji uwzględniając te zalecenia wskazał, iż zbiornik w wielkości 19 m ł wobec braku realizowania systematycznego i niezwłocznego opróżniania zbiornika istniejącego na nieruchomości [...] będzie spełniał swoją rolę zatrzymywania wód opadowych bez ciągłego wylewania się na teren nieruchomości sąsiadujących." Teza ta wydaje się o tyle błędna, że oczywiste jest, iż budowa większego zbiornika bez systematycznego opróżniania prędzej czy później i tak doprowadzi do jego przepełnienia. Organ II instancji w żaden sposób nie ustosunkował się i nie zweryfikował wyliczeń, na które powołuje się organ I instancji - Burmistrz Miasta i Gminy Wieliczka w decyzji z dnia 13 marca 2025 r. Organ I instancji wskazał, że "przeprowadził dodatkowe wyliczenia w celu ustalenia wymaganej minimalnej objętości zbiornika retencyjnego przyjmując powierzchnię terenów utwardzonych , dachów oraz pozostałych terenów biologicznie czynnych na całym obszarze zabudowy mieszkaniowej na działce [...] jednocześnie powołał się na "dokumenty" – gdzie znajdują się "dowody przeprowadzone przez pracownika organu stanowiące , że minimalna pojemność zbiornika winna wynieść 19 m ł ". Organ I instancji ogólnie wskazał, że "obliczenia objętości zbiornika retencyjnego przeprowadzono przyjmując wartość natężenia deszczu miarodajnego zdarzającego się minimum raz na 10 lub więcej lat, obliczaną jako maksymalną wartość objętości wód opadowych pomiędzy 5 a 4320 minutą (według modelu krakowskiego)" Takich dokumentów i wyliczeń w przekazanych Sądowi aktach administracyjnych brak. Nie wskazywał na nie, ani nie badał ich prawidłowości organ II instancji rozpoznając odwołanie. Samo to, istotne uchybienie sprawia, że decyzja organu odwoławczego jest wadliwa i podlega uchyleniu. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ będzie miał na względzie, że zakaz odprowadzania wód o którym mowa w art. 234 ust 1 pkt 2 dotyczy głównie wód opadowych, które wskutek utwardzenia powierzchni nieruchomości, bądź jej zabudowy spływają na grunty sąsiednie, gdyż zmieniona jest powierzchnia gruntu w którą woda opadowa może wnikać w sposób naturalny. Odprowadzanie wód jest efektem działalności człowieka w przeciwieństwie do odpływu wód, który ma charakter naturalny. Właściciel nieruchomości przeprowadzający jakiekolwiek roboty budowane na swojej nieruchomości nie może do takiej sytuacji dopuścić, bowiem wody opadowe zobowiązany jest zagospodarować na własnym terenie. Organ odwoławczy rozstrzygając ponownie w kwestii odpowiedzialności związanej ze zmianą stosunków wodnych ustali przy pomocy wszelkich dostępnych środków dowodowych, w tym ew. ponownych oględzin nieruchomości i ew. uzupełnienia opinii biegłego - jaka jest rzeczywista potrzeba wykonania stosownych urządzeń zapobiegających szkodom. Jeśli dojdzie do wniosku, że konieczne jest zwiększenie objętości zbiornika retencyjnego (zbiorników retencyjnych) na działce [...] to szczegółowo wypowie się o ich objętości, dokona sprawdzenia przeprowadzonych wyliczeń, bądź odwoła się do konkretnych wniosków opinii biegłego. Jednocześnie organ II instancji wyjaśni czy prawidłowo został określony adresat decyzji nakładającej obowiązki, bowiem jakichkolwiek rozważań w tym względzie w kontrolowanej decyzji brak. Brak również w przekazanych aktach administracyjnych dokumentów dotyczących stanu własnościowego nieruchomości, których dotyczy postępowanie. Dodatkowo zauważyć należy, że akta postępowania administracyjnego przedłożono Sądowi bez starannego zszycia. Organ zabezpieczy akta w taki sposób, by ich dotychczasowa zawartość nie uległa przypadkowemu rozproszeniu. Na podsumowanie stwierdzić należy, że w trakcie dotychczasowego postępowanie organ administracji II instancji nie dokonał wystarczających ustaleń faktycznych, dostatecznie nie wyjaśnił stanu sprawy (art. 7 i art. 77 § 1 , art. 80 k.p.a.), a zaprezentowana w zaskarżonej decyzji argumentacja była niewystarczająca w świetle wymogów art. 107 § 3 k.p.a., którym organ nie sprostał. Jednocześnie przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy mieć na względzie, że samo zalewanie terenu sąsiedniego, (które nie występowało wcześniej), jeśli nie stanowi normalnego i naturalnego zjawiska przyrodniczego, tylko spowodowane jest działalnością zewnętrzną, jest szkodliwą zmianą w rozumieniu przepisów prawa wodnego. Organ II instancji uzupełni postępowanie dowodowe we wskazanym kierunku, dokona wnikliwej oceny potrzeby i konkretnego sposobu wykonania urządzeń zapobiegających szkodom, oceni ich adekwatność do występującej zmiany stanu stosunków wodnych na gruncie i wyda ponownie decyzję merytoryczną. Nadto stwierdzić należy, że sąd administracyjny powołany jest do oceny prawidłowości zastosowania przez organy przepisów prawa powszechnie obowiązującego zgodnie z zasadą, że : "nie jest rzeczą sądu administracyjnego ustalanie stanu faktycznego sprawy oraz dokonywanie własnych ustaleń poprzedzonych oceną dowodów. Takie działanie prowadzi bowiem do nieuprawnionego zastępowania organów administracji publicznej w ich działalności" ( NSA w wyroku z 24 kwietnia 2012 r , sygn. akt I OSK 596/11, z 21 czerwca 2012 r, sygn. akt I OSK 888/11, z 12 lipca 2017 r., sygn. akt II FSK 1666/15, WSA w Krakowie z 3 listopada 2016 r., sygn.. akt II SA/Kr 968/16). Wszystkie naprowadzone motywy sprawiły, że orzeczono jak w sentencji wyroku na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 a i 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. Na zasądzone koszty postępowania składa się uiszczony wpis od skargi oraz wynagrodzenie pełnomocnika procesowego będącego radcą prawnym w wysokości minimalnej.