III SA/Kr 1349/25

|Sygn. akt III SA/Kr 1349/25 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 maja 2026 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Paweł Dąbek (spr.), Sędzia: WSA Inga Gołowska, Sędzia: WSA Grzegorz Klimek, Protokolant: Specjalista Renata Trojnar, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 maja 2026 roku, sprawy ze skargi L.P., na decyzję Rektora Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie, z dnia 23 czerwca 2025 roku nr 2024/2025/173969/0RHA/2, w przedmiocie odmowy przyznania stypendium rektora, , skargę oddala.,

Decyzją z 23 czerwca 2025 r., Rektor Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie (dalej: Rektor) po ponownym rozpatrzeniu sprawy utrzymał w mocy swoją decyzję Nr 2024/2025/173969/0RHA/1 z 10 grudnia 2024 r. odmawiającą L.P. (dalej: Skarżący) przyznania stypendium rektora na rok akademicki 2024/2025. Przyczyną wydania decyzji odmownej było przekroczenie przez Skarżącego okresu przysługiwania świadczeń w rozumieniu art. 93 ust. 4-8 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2024 r. poz.1571 ze zm. – dalej: P.s.w.n.). Rektor podał, że rok akademicki 2024/2025 był dla Skarżącego odpowiednio 30 i 31 semestrem studiowania na studiach łącznie, tj., odkąd rozpoczął pierwszy raz w życiu studia. Zgodnie natomiast z art. 93 ust. 4 P.s.w.n. łączny okres, przez który przysługują świadczenia, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1 - 4 i art. 359 ust. 1 P.s.w.n., w tym stypendium rektora, wynosi 12 semestrów, bez względu na ich pobieranie przez studenta, z zastrzeżeniem, że w ramach tego okresu świadczenia przysługują na studiach: pierwszego stopnia - nie dłużej niż przez 9 semestrów; drugiego stopnia - nie dłużej niż przez 7 semestrów. Rektor wyjaśnił, że zapis ustawy jest jednoznaczny, iż stypendium można pobierać tylko przez 12 semestrów "bez względu na ich pobieranie przez studenta", tj. nie ważne, czy student w czasie wcześniejszych studiów pobierał stypendia, czy nie, jeżeli już "przestudiował" 12 semestrów, to żadne stypendia na kolejnych semestrach studiów już nie przysługują. Skarżący w złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skardze, zarzucił decyzji Rektora naruszenie: 1/ prawa materialnego (art. 93 ust. 4 P.s.w.n.) poprzez błędne przyjęcie, że okres 12 semestrów liczy się od samego rozpoczęcia studiów i posiadania statusu studenta, podczas gdy zgodnie z utrwalonym orzecznictwem "przysługiwanie świadczenia" oznacza faktyczne jego pobieranie; 2/ art. 91 ust 1 P.s.w.n. przez nieuwzględnienie wybitnych wyników w nauce Skarżącego oraz ograniczenie się wyłącznie do formalnego kryterium semestrów; 3/ art 6, art. 7, art. 8 i art. 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572 ze zm. – dalej: k.p.a.) poprzez brak wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, pominięcie materiału dowodowego (w tym orzecznictwa sądów administracyjnych), odstąpienie od jednolitego traktowania podobnych spraw oraz nierespektowanie obowiązku stania na straży praworządności. 4/ art. 5 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm. – dalej: k.c.) (zasady współżycia społecznego) przez zastosowanie przepisu w sposób rażąco nieproporcjonalny i krzywdzący - eliminując z systemu pomocy materialnej studenta, który nigdy nie pobierał świadczeń, uzyskuje najlepsze wyniki w nauce, a przerwy w studiowaniu wynikały z ciężkiej choroby i licznych operacji. W oparciu o tak postawione zarzuty, Skarżący wniósł o uchylenie decyzji i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżący podał, że osiągnął najwyższą średnią ocen na kierunku, zajmując pierwsze miejsce na liście rankingowej. Mimo spełnienia kryteriów ustawowych odmówiono mu przyznania stypendium rektora z powodu rzekomego przekroczenia limitu 12 semestrów. Nigdy wcześniej nie pobierał żadnego stypendium ani pomocy materialnej, a przerwy w studiowaniu były spowodowane ciężką nieuleczalną chorobą (kilkanaście operacji) oraz kilkuletnią koniecznością pracy za granicą. Odpowiadając na skargę, Rektor wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację w sprawie oraz dodając, że zgodnie z danymi pozyskanymi z systemu POLON (Zintegrowana Sieć Informacji o Nauce i Szkolnictwie Wyższym) rok akademicki 2024/2025 był dla Skarżącego 30 i 31 semestrem studiowania, a po ponownym przeliczeniu okazało się nawet, iż były to 31 i 32 semestr. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje. Podstawy i tryb przyznawania studentowi stypendium socjalnego regulują przepisy P.s.w.n. Spór w przedmiotowej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia kwestii, czy Rektor zasadnie odmówił przyznania Skarżącemu stypendium rektora na rok akademicki 2024/2025. Zasadnicza istota sporu zaistniałego w niniejszej sprawie dotyczyła kwestii ilości semestrów, które powinny być zaliczone na poczet okresu studenckiego, którego limit, zgodnie z przepisami P.s.w.n., ogranicza prawo do korzystania ze stypendium rektora. Zdaniem Rektora liczyć należy wszystkie semestry studiów kiedykolwiek podjętych, zaś w ocenie Skarżącego że do ustawowego limitu należy zaliczać jedynie te semestry, podczas których student pobierał świadczenie. W ocenie Sądu skarga nie jest zasadna, ponieważ Skarżący w dacie złożenia wniosku rozpoczął 31 semestr studiów, a nie miało przy tym znaczenia, że na poprzednich etapach studiowania nie starał się o przyznanie stypendium rektora, czy też takie stypendium nie przysługiwało mu z innych przyczyn. Sąd zaakceptował ustalenia faktyczne poczynione przez Rektora, uznając, że w dacie złożenia wniosku o przyznanie stypendium semestr zimowy 2024/2025 był 31 rozpoczętym przez Skarżącego semestrem studiów (posiadania statusu studenta). Okoliczność ta nie została przez Skarżącego zanegowana. W tym stanie faktycznym, Rektor prawidłowo zinterpretował i zastosował art. 93 ust. 4 do 6 P.s.w.n. W szczególności ma znaczenie dla rozstrzygnięcia, że art. 93 ust. 4 P.s.w.n. stanowi, że łączny okres, przez który przysługują świadczenia, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4 i art. 359 ust. 1, wynosi 12 semestrów, bez względu na ich pobieranie przez studenta, z zastrzeżeniem, że w ramach tego okresu świadczenia przysługują na studiach: 1) pierwszego stopnia - nie dłużej niż przez 9 semestrów; 2) drugiego stopnia - nie dłużej niż przez 7 semestrów. W konsekwencji, skoro Skarżący rozpoczął 31 semestr studiów to w świetle wyraźnego brzmienia tego przepisu, stypendium mu nie przysługiwało. Należy zwrócić uwagę, że ustawa z dnia 17 listopada 2021 r. o zmianie ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2021 r. poz. 2232), dalej: "ustawa nowelizująca", dokonała radykalnej zmiany przesłanek materialnoprawnych przyznawania uprawnień studentowi w zakresie świadczeń materialnych z art. 86 ust. 1 pkt 1-4 i art. 359 ust. 1 ustawy. Na gruncie poprzednio obowiązującego stanu prawnego w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmowano, że pod pojęciem "przysługiwania świadczenia" użytego w art. 93 ust. 2 ustawy sprzed nowelizacji należy rozumieć tylko taką sytuację, że w danym okresie dana osoba posiadała status studenta, ubiegała się o świadczenie i wobec spełnienia warunków jego otrzymania, dane świadczenie materialne faktycznie otrzymała. Oznacza to, że na gruncie poprzedniego stanu prawnego okres otrzymywania świadczeń przez studenta nie był powiązany z czasookresem studiów, a do ustalenia prawa do świadczenia badano czas faktycznego pobierania świadczenia, nie zaś faktycznych lat studiów. Limitowanie czasookresu świadczeń następowało zatem przez czas ich pobierania. Nowelizacja ustawy doprowadziła jednak do zmiany przesłanek materialnoprawnych przyznawania świadczeń studentowi, uzależniając prawo do nich dodatkowo od czasookresu studiowania, co nastąpiło w sposób jednoznaczny na poziomie językowym przez zmianę treści art. 93 ust. 4 P.s.w.n. Z przepisu tego wynika, że łączny okres, przez który przysługują świadczenia, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4 i art. 359 ust. 1 ustawy., wynosi 12 semestrów, bez względu na ich pobieranie przez studenta. Sformułowanie "bez względu na ich pobieranie przez studenta" łączy zatem prawo do świadczenia także z okresem studiowania, a nie - jak uprzednio - z okresem korzystania przez studenta ze świadczenia (zob. wyroki NSA z 9 kwietnia 2025 r., sygn. akt III OSK 353/24; z 3 kwietnia 2025 r., sygn. akt III OSK 2033/24; z 11 czerwca 2025 r. sygn. akt III OSK 2447/23 oraz wyrok WSA w Krakowie z 11 lutego 2026 r., sygn. akt III SA/Kr 445/25 - wszystkie powołane orzeczenia dostępne są na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Skoro Skarżący składając wniosek o przyznanie stypendium rektora w roku akademickim 2024/2025, studiował łącznie ponad 30 semestrów, to przekroczony został limit, o którym mowa w art. 93 ust. 4 P.s.w.n., a tym samym brak było podstaw do przyznania mu wnioskowanego stypendium. W związku z powyższym zarzuty naruszenia prawa materialnego (wskazane w skardze art. 91 i 93 P.s.w.n.) uznać należało za niezasadne. Sąd nie podzielił również zarzutów skargi dotyczących naruszenia przepisów postępowania: art. 7 i art. 77 k.p.a., odnoszących się do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, zebrania i rozważenia materiału dowodowego. Istotnym materiałem dowodowym były dokumenty znajdujące się w aktach sprawy, do których Skarżący miał dostęp, a ustalenia co do łącznego okresu studiów Skarżącego, które bezpośrednio determinowały kierunek rozstrzygnięcia, jak wyżej zaznaczono, nie były przez niego kwestionowane. Rozstrzygnięcie Rektora wydane zostało w oparciu o obowiązujące przepisy prawa i tym samym nie można zasadnie twierdzić, że naruszona została zasada praworządności, o której mowa w art. 6 k.p.a. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia art. 8 k.p.a. w którym wskazano na zasadę zaufania do organów administracji publicznej. W szczególności zasady tej nie narusza wydanie rozstrzygnięcia odmiennego od oczekiwanego przez stronę postępowania. Zaznaczenia wymaga, że w rozpatrywanej sprawie, mające zastosowanie przepisy prawa materialnego, nie pozostawiały jakiegokolwiek luzu decyzyjnego. Odnosząc się zaś do powołanych przez Skarżącego wyroków sądów administracyjnych, które jego zdaniem potwierdzały zaprezentowane w skardze stanowisko, wskazać należy, że wydane zostały w odmiennym stanie prawnym, gdyż odnosiły się do spraw sprzed wejścia w życie ustawy nowelizacyjnej. Na uwzględnienie nie zasługiwał także zarzut naruszenia art. 6 k.c., gdyż przepis ten nie znajdował zastosowania w sprawie. Wszystkie zarzuty Skarżącego okazały się niezasadne. Niemniej jednak Sąd nie będąc na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm. – dalej: p.p.s.a.) związany granicami skargi, czyli jej zarzutami, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną, dokonał pełnej kontroli zaskarżonej decyzji i postępowania zmierzającego do jej wydania. W jej wyniku nie stwierdził naruszeń prawa, dających podstawę do uchylenia decyzji Rektora. Z tych wszystkich powodów Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.