III SA/Kr 1458/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Urszula Zięba Sędzia WSA Michał Niedźwiedź (spr.) Asesor WSA Magdalena Gawlikowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 5 maja 2026 r. sprawy ze skargi G. K. na postanowienie Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 21 sierpnia 2025 r., znak NE.906.1.68.2025 w przedmiocie stanowiska wierzyciela co do wniesionych zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.

Przedmiotem skargi skarżącego G. K. było postanowienie Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z 21 sierpnia 2025 r. (znak NE.906.1.68.2025) którym utrzymano w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Nowym Targu z 10 lipca 2025 r. (znak NEP.90802.149.2.2022) w przedmiocie stanowiska wierzyciela do zarzutów wniesionych w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Stan faktyczny i prawny tej sprawy był następujący: 1. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Nowym Targu (dalej: "organ I instancji"), na podstawie danych obejmujących listę osób uchylających się od obowiązku szczepień ochronnych, pismem z 06.05.2024 r. przypomniał skarżącemu o obowiązku poddania szczepieniom ochronnym m.in. syna W., wynikającego z ustawy z 5.12.2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (aktualny publikator Dz. U. 2025 r., poz. 1675; dalej: "ustawa"). Wskazał, że synowi skarżącego brakuje szczepienia przeciwko: WZW typu B, błonicy, tężcowi, krztuścowi, Haemophilus influenzae typu B oraz poliomyeltis, 2. Organ I instancji, działając na podstawie art. 15 par. 1 i 2 ustawy z 17.06.1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (aktualny publikator: Dz. U. 2026 r., poz. 268; dalej "u.p.e.a."), wystosował do skarżącego w dniu 16.12.2024 r. upomnienie wzywające do niezwłocznej realizacji obowiązku zaszczepienia syna przeciwko WZW typu B, tężcowi, błonicy, krztuścowi, odrze, różyczce, nagminnemu zapaleniu przyusznic oraz ostremu nagminnemu porażeniu dziecięcemu. Pouczył, że w przypadku niewykonania obowiązku zaszczepienia dziecka po upływie 7 dni od doręczenia upomnienia, zostanie wszczęte postępowanie egzekucyjne i nałożona grzywna celu przymuszenia w podanej wysokości. Upomnienie zostało doręczone skarżącemu 18.12.2024 r. 3.1. Wobec niewykonania przez skarżącego obowiązku zaszczepienia dziecka, PPIS będący wierzycielem, na podstawie art. 28 u.p.e.a., pismem z 18.02.2025 r. skierował do Wojewody Małopolskiego wniosek o wszczęcie egzekucji i zastosowanie grzywny w celu przymuszenia, wystawiając jednocześnie tytuł wykonawczy. 3.2. W części "B" tego tytułu wykonawczego, tj. danych dotyczących obowiązku o charakterze niepieniężnym wpisano: - w pkt. 1 (akt normatywny): art. 17 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy z 05.12.2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi; - pkt 2 (orzeczenie) – pozostało niewypełnione; - w pkt. 5 (treść obowiązku): obowiązek dotyczy zaszczepienia dziecka W. K., ur. 25.11.2016 r. przeciwko WZW typu B, tężcowi, błonicy, krztuścowi, odrze, różyczce, nagminnemu zapaleniu przyusznic oraz ostremu nagminnemu porażeniu dziecięcemu w punkcie szczepień wybranym przez zobowiązanego świadczeniodawcy. Jako wierzyciela wskazano PPIS w Nowym Targu. 4. W dniu 18.04.2025 r. Wojewoda Małopolski wydał postanowienie o nałożeniu na skarżącego grzywny w celu przymuszenia w wysokości 1 000 zł 5. Pismem z 12.05.2025 r. skarżący wniósł zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym, wskazując na: a) brak wymagalności obowiązku – podała, że rozporządzenie Ministra Zdrowia z 27.09.2023 w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. 2025 r., poz. 782; dalej "rozporządzenie z 27.09.2023 r.") - w § 2 i 3 określa terminy poszczególnych szczepień w zależności od wieku dziecka, a termin wymagalności nie nadszedł, gdyż dziecko nie ukończyło wieku określonego w tych przepisach. Powołał się na ogłaszany przez Głównego Inspektora Sanitarnego w formie komunikatu Program Szczepień Ochronnych (PSO) na dany rok oraz orzecznictwo dot. niezgodności z Konstytucją RP precyzowania kwestii szczepień w formie komunikatu GIS, który nie jest źródłem prawa; b) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej poprzez niewydanie postanowienia o nieprzystąpieniu do egzekucji mimo, że tytuł wykonawczy nie podlegał egzekucji administracyjnej. Zdaniem skarżącego, brak możliwości egzekucji wynika z braku istnienia obowiązku poddawania dziecka sczepieniom. Skarżący powołał się także na ochronę wolności człowieka wynikającą z art. 31 Konstytucji RP, prawo do odmowy wyrażenia zgody na udzielenie świadczeń zdrowotnych wynikające z ustawy o prawach pacjenta. Wskazała także na brak mocy komunikatu GIS, jako źródła prawa oraz na to, że rozporządzenie z 27.09.2023 r. zostało wydane z przekroczeniem delegacji ustawowej i jest niezgodne z Konstytucją RP. Podniósł, że PPIS nie jest uprawniony do wydawania decyzji administracyjnych dotyczących szczepień ochronnych oraz prowadzenia egzekucji administracyjnej w tym zakresie, powołując kolejne orzeczenia dotyczące stosowania komunikatu GIS. Wskazał, że 13.03.2025 r. jego żona zgłosiła się do lekarza POZ w celu uzyskania porady dotyczącej trwającej w domu "jelitówki", a także 8.04.2025 r. i 23.04.2025 r. z synem T. z powodu trwającej wówczas u niego infekcji. Zarzucił końcowo, że "dzieci są już ofiarami wadliwości podanych im szczepionek, a lekarze nie potrafią stawiać prawidłowej diagnozy". 6. Organ I instancji postanowieniem z 10.07.2025. oddalił zarzuty. Wskazał, że obowiązek wykonania szczepień ochronnych wynika z ustawy z 05.12.2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, natomiast aktem wykonawczym tej ustawy jest rozporządzenie z 27.09.2023 r. PPIS wyjaśnił, że wbrew twierdzeniom skarżącego górna granica wiekowa dla danego szczepienia określona w § 2 nie określa wieku, przed którym nie można domagać się wykonania szczepienia, lecz wiek, do którego dane szczepienie jest możliwe i dopuszczalne. Termin, w którym dane szczepienie powinno być wykonane jest natomiast określony w załączniku nr 1 do rozporządzenia. Organ podkreślił, że syn skarżącego nie został poddany szczepieniu zgodnie ze wskazanymi terminami wykonania obowiązku szczepień ochronnych, natomiast w jego wieku nadal wymagane jest wykonanie wskazanych szczepień. W ocenie organu, nietrafne były twierdzenia skarżącego o mocy obowiązującej Komunikatu GIS, gdyż organ w wystosowanym upomnieniu oraz wniosku do Wojewody Małopolskiego o wszczęcie egzekucji nie powoływał się na Program Szczepień Ochronnych, a terminy szczepień określone są wprost w załączniku do rozporządzenia. PPIS wyjaśnił także, że nie wydawał decyzji administracyjnej, wobec czego stanowisko skarżącego o wydaniu takiej decyzji, jest niezrozumiałe. Niezasadne były także zarzuty dotyczące niedopuszczalności egzekucji z powodu braku obowiązku szczepień wynikającego z wadliwości rozporządzenia. Wskazał, że jest zobowiązany jest do stosowania obowiązujących przepisów. Końcowo odnosząc się do konstytucyjnej gwarancji wolności i praw człowieka PPIS podkreślił, że obowiązek poddania się szczepieniu ochronnemu ma silne oparcie w przepisach Konstytucji RP, a przede wszystkim w art. 31 ust. 3. Związek pomiędzy szczepieniami ochronnymi, a ochroną zdrowia społeczeństwa jest oczywisty, przede wszystkim chronione powinny być inne osoby narażone na rozprzestrzenianie się chorób zakaźnych. 7. W zażaleniu na opisane postanowienie skarżący wskazał m.in., że rozporządzenie z 27.09.2023 r. wydane zostało z przekroczeniem delegacji ustawowej, jest niezgodne z Konstytucją RP, która ma nadrzędną moc względem ustaw i rozporządzeń. Podkreślił, że ogłoszony w formie komunikatu Program Szczepień Ochronnych został uznany przez TK za niebędący aktem prawa powszechnie obowiązującego i tym samym nie mógł stanowić podstawy wystawienia tytułu wykonawczego. Skarżący zwrócił również uwagę na przymuszanie przyjęcia preparatu będącego w fazie badań. 8. Małopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny postanowieniem z 21.08.2025 r. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Wskazał, że art. 12 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 3 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej nadają organom PPIS właściwość do sprawowania nadzoru nad wykonaniem szczepień, pozycję wierzyciela uprawnionego do żądania wykonania obowiązku oraz czuwania nad wykonaniem obowiązku poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym. Z kolei art. 5 § 1 pkt 2 u.p.e.a. określa uprawnienia PPIS do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązków wynikających wprost z przepisów. Wyjaśnił, że zawarty w komunikacie GIS z 31.10.2024 r. w sprawie Programu Szczepień Ochronnych - schemat szczepień, obowiązujący w dniu wystosowania do skarżącego upomnienia z 16.12.2024 r. określający szczepienia obowiązkowe dzieci i młodzieży według wieku - jest zbieżny ze wskazaniami rozporządzenia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych, zawartymi w załączniku nr 1 do rozporządzenia tj. "Schemat obowiązkowych szczepień dzieci i młodzieży", wyznacza bowiem wspólny obowiązek poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym, wskazuje szczegółowo terminy wykonania obowiązkowych szczepień ochronnych, wiek w którym powstaje obowiązek szczepienia oraz liczby poszczególnych dawek tych szczepień. Jeżeli okresy realizacji schematu obowiązkowych szczepień ochronnych przeciwko poszczególnym chorobom wskazanym w rozporządzeniu z 27.09.2023 r. zostaną zaburzone, lekarz przeprowadzający badanie kwalifikacyjne, będące integralną częścią szczepienia ochronnego, kieruje osobę objętą obowiązkiem szczepienia ochronnego do konsultacji specjalistycznej do poradni. Po przeprowadzonej konsultacji specjalistycznej, w wyniku której lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia, lekarz specjalista odnotowuje jej wynik w karcie uodpornienia, z uwzględnieniem okresu przeciwskazania do wykonania szczepienia, rodzaju szczepionek przeciwskazanych do stosowania lub w postaci indywidualnego programu szczepień ochronnych, ze wskazaniem rodzajów stosowanych szczepionek oraz terminu kolejnej konsultacji specjalistycznej. Organ odwoławczy zaznaczył, że w dokumentacji brak jest odroczenia obowiązku szczepień ochronnych syna skarżącego – W. Wyjaśnił przy tym, że skarżący pomimo pism i zaproszeń na szczepienia, nie stawił się na nie z synem. Następnie organ odwoławczy - wskazując na treść wytycznych zawartych w Programie Szczepień Ochronnych z 31.10.2024 r. obowiązującym w dniu przesłania do skarżącego upomnienia oraz w "Schemacie obowiązkowych szczepień dzieci i młodzieży" (załącznik nr 1 do rozporządzenia) – podał terminy realizacji schematu szczepień - dla dziecka urodzonego 25.11.2016 r. względem poszczególnych chorób zakaźnych. Podkreślił, że w sytuacji, kiedy doszło do zaburzenia realizacji obowiązującego schematu szczepień podanego w PSO, pominięte dawki szczepienia przeciw: wirusowemu zapaleniu wątroby typu B, błonicy, krztuścowi i tężcowi, ostremu nagminnemu porażeniu dziecięcemu (poliomyelitis}, odrze, nagminnemu zapaleniu przyusznic (śwince), różyczce - powinny być uzupełnione do ukończenia 19 roku życia, w oparciu o indywidualny kalendarz szczepień. Odnosząc się do zarzutu braku wymagalności obowiązku szczepień ochronnych w oparciu o PSO, który jest ogłaszany przez GIS w formie komunikatu, organ wskazał, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 09.05.2023 r. (sygn. akt SK 81/19) nie zakwestionował istnienia obowiązku szczepień, a wskazał na konieczność dostosowania stanu prawnego PSO zgodnie z art. 47 w związku z art. 31 ust. 3 w związku z art. 87 Konstytucji RP. Minister Zdrowia realizując ww. wyrok, określił w drodze rozporządzenia z 27.09.2023 r. wydanego na podstawie art. 17 ust. 10 ustawy - terminy wymagalności oraz liczby dawek poszczególnych obowiązkowych szczepień ochronnych, natomiast PSO na dany rok ogłoszony w formie komunikatu w dzienniku urzędowym Ministra Zdrowia - ma charakter instrukcji, co do sposobu realizacji szczepień ochronnych w określonych schematach. MPWIS podkreślił, że informacje zawarte w Programie Szczepień Ochronnych z 31.10.2024 r. obowiązującym w dniu przesłania do skarżącego upomnienia, są zbieżne z wytycznymi rozporządzenia Ministra Zdrowia z 27.09.2023 r. i wyznaczają wspólny obowiązek poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym zarówno w zakresie wymagalności, jak i liczby dawek. Podsumowując wskazał, że obowiązek poddania małoletniego W. obowiązkowym szczepieniom ochronnym był na dzień 10.07.2025 r. wymagalny. W kwestii argumentacji skarżącego o wysokim ryzyku szczepienia wyjaśnił, że zatrudniony w POZ lekarz, przed zaszczepieniem dziecka zobowiązany jest do przeprowadzenia badania kwalifikacyjnego w celu wykluczenia przeciwskazań do jego przeprowadzenia, jak też rozwiania wątpliwości rodziców dot. ewentualnych powikłań Dodał, że w.w. argumentacja skarżącego nie stanowi podstawy zarzutu z art. 33 § 2 u.p.e.a. 11. W skardze na opisane postanowienie skarżący zarzucił niedokładne zbadanie sprawy. Podkreślił, że wielokrotnie stawiał się w przychodni POZ z chorymi dziećmi, informował lekarza o tym, że dostał upomnienia, jednak sytuacje nie zostały powiązane w toku sprawy. Skarżący wskazał, że w dniu 12.08.2025 r. odbyła badanie kwalifikacyjne z synem W., które zakończyło się odroczeniem szczepienia i skierowaniem do poradni konsultacyjnej do spraw szczepień. Powtórzył argumentację, iż rozporządzenie z 27.09.2023 r. wydane zostało z przekroczeniem delegacji ustawowej oraz że Komunikat dot. szczepień nie jest źródłem prawa. Do skargi dołączyła szereg dokumentów medycznych dotyczących jego dzieci, w tym małoletniego W. oraz zaświadczenie z dnia 12.08.2025 r. o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym stwierdzającym przeciwskazania do przeprowadzenia obowiązkowego szczepienia ochronnego dające podstawy do długotrwałego odroczenia wykonania szczepienia i skierowaniu do poradni konsultacyjnej. 12. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do przedłożonego przez skarżący zaświadczenia z 12.08.2025 r. wskazał, że "działania te odbyły się dwa tygodnie po odebraniu przez skarżącego kwestionowanego rozstrzygnięcia", a zatem nie mogły podlegać ocenie na etapie postępowania odwoławczego. Ponadto podkreślił, że zaświadczenie to wystawione niezgodnie ze wzorem zawartym w rozporządzeniu z 27.09.2023 r. Podał, że w przypadku stwierdzenia przez lekarza, przeciwwskazań do przeprowadzenia ochronnego, dającego podstawy do długotrwałego odroczenia wykonania szczepienia, lekarz jest obowiązany wskazać dane poradni (adres) celem wykonania konsultacji specjalistycznej. Ponadto powinien również wystawić skierowanie do takiej poradni. Dopiero na tym etapie, zgodnie z § 11 rozporządzenia, po przeprowadzonej konsultacji specjalistycznej w wyniku której lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, lekarz specjalista odnotowuje jej wynik w karcie uodpornienia, z uwzględnieniem okresu przeciwwskazania do wykonania szczepienia, rodzaju szczepionek przeciwwskazanych do stosowania lub indywidualnego programu szczepień ochronnych, ze wskazaniem rodzajów stosowanych szczepionek oraz terminu kolejnej konsultacji specjalistycznej. Organ zaznaczył, że żadnego z tych dokumentów nie ma w aktach sprawy. Nie ma też informacji, ani o tym by został choćby ustalony termin w poradni konsultacyjnej, a tym bardziej brak jej wyniku. 13. W piśmie z 11.12.2025 r. skarżący wskazał, że nie ma wpływu na to, na jakim druku otrzymał to zaświadczenie, a co więcej, badanie zostało wykonane na dwa tygodnie przez wydaniem zaskarżonej decyzji. Wyjaśnił, że termin wizyty w Wojewódzkiej Poradni Szczepień Ochronnych został ustalony na 18.05.2026 r., na dowód czego przedłożyła potwierdzenie rejestracji wizyty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: 14. Skarga podlegała oddaleniu. 15.1. Przedmiotem kontroli Sądu było stanowisko wierzyciela (organu inspekcji sanitarnej) w kwestii zarzutów wniesionych przez skarżącego w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego dotyczącego wykonania obowiązku zaszczepienia dziecka. 15.2. W związku z przedmiotem kontroli podkreślić należy, iż zarzuty stanową swoisty dla postępowania egzekucyjnego w administracji środek prawny. Postępowanie dotyczące zgłoszonego zarzutu egzekucyjnego nie dotyczy bowiem sprawy administracyjnej, lecz jest toczącym się w ramach sprawy egzekucyjnej postępowaniem, w którym bada się argumenty strony (dłużnika) zmierzające do zakwestionowania dopuszczalności wszczęcia lub dalszego prowadzenia egzekucji administracyjnej albo dopuszczalności, tudzież zasadności zastosowania określonego środka egzekucyjnego. Postępowanie to ma zatem charakter wpadkowy i szczególny w stosunku do wdrożonego postępowania egzekucyjnego. Ustalenia faktyczne w takiej sprawie mogą zatem dotyczyć jedynie podstaw zgłoszonych zarzutów, a nie kwestii związanych z oceną prawną zasadności lub prawidłowości obowiązku określonego w tytule wykonawczym. Powyższe wprost wynika z art. 29 § 1 u.p.e.a (por. wyrok NSA z 29.03.2022 r., III FSK 546/21). 15.3. Podstawą zarzutu – stosownie do art. 33 par. 2 u.p.e.a. mogą być: (1) nieistnienie obowiązku; (2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: (a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, (b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1, (c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; (3) błąd co do zobowiązanego; (4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; (5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części; (6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: (a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, (b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, (c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b. 15.4. Zgodnie z art. 33 § 4 u.p.e.a. zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej określa istotę i zakres żądania oraz dowody uzasadniające to żądanie. 16. Wniesione przez skarżącego w tej sprawie zarzuty obejmowały: a) brak wymagalności obowiązku, czego skarżący upatrywał w tym, że jego dziecko nie ukończyło wieku określonego w przepisach, jak też w niezgodnym z Konstytucją precyzowaniu kwestii szczepień w formie Komunikatu GIS) oraz b) niedopuszczalność samej egzekucji administracyjnej, co skarżący postrzegał jako nieistnienie obowiązku szczepień dziecka oraz przekroczenie delegacji ustawowej do wydania rozporządzenia z 27.09.2023 r. 17.1. Analiza uwarunkowań rozstrzyganego przypadku prowadziła do wniosku, że orzekające organy Inspekcji Sanitarnej niewadliwie – w zaskarżonych postanowieniach – wyraziły swoje stanowisko względem zarzutów sformułowanych przez skarżącego, zasadnie zarzuty te oddalając. 17.2. Stosownie do art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy z 5.12.2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (aktualny publikator Dz. U. 2025 r., poz. 1675; dalej: "ustawa") osoby przebywające na terytorium RP są obowiązane na zasadach określonych w ustawie do poddawania się szczepieniom ochronnym, co należy rozumieć, zgodnie z art. 2 pkt 26 ustawy, jako podanie szczepionki przeciw chorobie zakaźnej w celu sztucznego uodpornienia przeciwko tej chorobie. W przypadku osoby nieposiadającej pełnej zdolności do czynności prawnych, odpowiedzialność za wypełnienie obowiązków, o których mowa w ust. 1, ponosi osoba, która sprawuje pieczę nad osobą małoletniego lub bezradną, albo opiekun faktyczny w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (art. 5 ust. 2). W myśl art. 17 ust. 1 ustawy, osoby określone na podstawie ust. 10 pkt 2, są obowiązane do poddawania się szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym określonym na podstawie ust. 10 pkt 1, zwanym dalej "obowiązkowymi szczepieniami ochronnymi". Samo natomiast wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego - zgodnie z art. 17 ust. 2 ustawy - jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Każdorazowo musi to być badanie kwalifikacyjne aktualne, wykonane w czasie nieprzekraczającym 24 godzin przed szczepieniem (art. 17 ust. 3). Po przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym lekarz wydaje zaświadczenie ze wskazaniem daty i godziny przeprowadzonego badania (art. 17 ust. 4 ustawy). W przypadku, gdy lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, lekarz kieruje osobę objętą obowiązkiem szczepienia ochronnego do konsultacji specjalistycznej (art. 17 ust. 5). Z perspektywy zarzutów skarżącego, w tym argumentacji sformułowanej na etapie postępowania sądowego – istotne jest zwrócenie szczególnej uwagi na - art. 17 ust. 10 ustawy. Przepis ten zawiera kompetencję do określenia przez ministra właściwy do spraw zdrowia, w drodze rozporządzenia: wykazu chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych (pkt 1), osób lub grup osób obowiązanych do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym, wieku i innych okoliczności stanowiących przesłankę do nałożenia obowiązku szczepień ochronnych na te osoby (pkt 2), schematu szczepienia przeciw chorobie zakaźnej obejmujący liczbę dawek i terminy ich podania wymagane dla danego szczepienia uwzględniające wiek osoby objętej obowiązkiem szczepienia (pkt 2a). Jednocześnie, w art. 17 ust. 11 ustawy przewidziano, że Główny Inspektor Sanitarny ogłasza w formie komunikatu, w dzienniku urzędowym ministra właściwego do spraw zdrowia, Program Szczepień Ochronnych na dany rok, ze szczegółowymi wskazaniami dotyczącymi stosowania poszczególnych szczepionek, wynikającymi z aktualnej sytuacji epidemiologicznej, przepisów wydanych na podstawie ust. 10 i art. 19 ust. 10 oraz zaleceń, w terminie do dnia 31 października roku poprzedzającego realizację tego programu. W wykonaniu wyżej wskazanej delegacji ustawowej, Minister Zdrowia wydał rozporządzenie z 27.09.2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych, w którym uregulował szczegółowo zagadnienia, które wskazane zostały w delegacji ustawowej. Przy ocenie argumentacji skarżącego zwrócić należy szczególną uwagę na par. 3 dotyczącą grup osób obowiązanych do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym ze względu na wiek, jak też na par. 11 określający procedurę postępowania lekarza wykonującego konsultację specjalistyczną dla osoby, w przypadku której lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, jak też załącznik 1 określający schemat obowiązkowych szczepień (por. niżej). 18.1. W realiach ocenianej sprawy dostrzec trzeba, iż w wystawionym tytule wykonawczym (k. 13 a.a.) wskazano, zgodnie ze schematem obowiązkowych szczepień dzieci i młodzieży, że brakujące szczepienia ochronne u dziecka skarżącego dotyczą: wirusowego zapalenia wątroby typu B, błonicy, tężca, krztuśca, ostrego nagminnego porażenia dziecięcego (poliomyelitis), odry, nagminnego zapalenia przyusznic (świnka) i różyczki. Wskazane szczepienia zostały wymienione w załączniku nr 1 do rozporządzenia z 27.09.2023 r., a choroby, których dotyczą, zostały wyszczególnione w § 2 rozporządzenia. Z kolei, w § 3 ust. 1 rozporządzenia – co istotne z perspektywy zarzutów – wymienione zostały grupy osób obowiązane do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym ze względu na wiek. Zgodnie z powołanym przepisem, następujące grupy osób są obowiązane do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym ze względu na wiek: 1) dzieci i młodzież od dnia urodzenia do ukończenia 15. roku życia - szczepieniom przeciw gruźlicy, 2) dzieci i młodzież od ukończenia 6. tygodnia życia do ukończenia 19. roku życia - szczepieniom przeciw: a) błonicy, b) krztuścowi, c) tężcowi, 3) dzieci od ukończenia 6. tygodnia życia do ukończenia 5. roku życia - szczepieniom przeciw: a) inwazyjnym zakażeniom Haemophilus influenzae typu b, b) inwazyjnym zakażeniom Streptococcus pneumoniae, 4) dzieci i młodzież od ukończenia 6. tygodnia życia do ukończenia 19. roku życia - szczepieniom przeciw ostremu nagminnemu porażeniu dziecięcemu (poliomyelitis), 5) dzieci i młodzież od ukończenia 12. miesiąca życia do ukończenia 19. roku życia - szczepieniom przeciw: a) odrze, b) nagminnemu zapaleniu przyusznic (śwince), c) różyczce, 6) dzieci od ukończenia 6. tygodnia życia do ukończenia 32. tygodnia życia - szczepieniom przeciw zakażeniom powodowanym przez rotawirusy, 7) dzieci i młodzież od dnia urodzenia do ukończenia 19. roku życia - szczepieniom przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu B. 18.2. Z kolei, par. 11 rozporządzenia stanowi, iż lekarz przeprowadzający konsultację specjalistyczną dla osoby, w przypadku której lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, odnotowuje w dokumentacji medycznej, o której mowa w § 12 ust. 1, wynik konsultacji specjalistycznej, z uwzględnieniem okresu przeciwwskazania do wykonania szczepienia, rodzaju szczepionek przeciwwskazanych do stosowania lub indywidualnego programu szczepień ze wskazaniem rodzajów stosowanych szczepionek oraz terminu kolejnej konsultacji specjalistycznej. 19. Mając na uwadze przywołane regulacje prawne, w stanie sprawy podkreślić należy, że: - po pierwsze, w dacie wystawienia tytułu wykonawczego (18.02.2025 r.), jak również na dzień wydania zaskarżonego postanowienia, wszystkie wymienione w tytule szczepienia były - w stosunku do dziecka skarżącego- obowiązkowe i wymagalne; - po drugie, dziecko skarżącego niewątpliwie nie zostało zaszczepione, mimo że upłynęły już terminy podania poszczególnych dawek szczepionek określone w załączniku nr 1 do rozporządzenia; - po trzecie, wbrew wniesionym zarzutom - wyznaczony cytowanymi wyżej przepisami par. 3 rozporządzenia - maksymalny termin wykonania obowiązku szczepienia nie oznacza, że dopiero po upływie tego terminu obowiązek jest wymagalny i podlega egzekucji administracyjnej. Wyznaczenie w omawianej regulacji maksymalnej granicy wieku osoby podlegającego szczepieniu nie oznacza ustanowienia cezury czasowej przed którą nie można domagać się wykonania szczepienia, lecz oznacza wiek, do którego dane szczepienie jest możliwe i dopuszczalne. Kwestię tę celnie wyjaśnił organ I instancji w wydanym postanowieniu. Nadto podkreślić trzeba, iż wbrew stanowisku prezentowanemu w zarzutach, wdrożenie egzekucji administracyjnej nie było niedopuszczalne z uwagi na to, iż "obowiązek poddania się szczepieniom ochronnym nie istnieje". Podkreślić bowiem należy, że obowiązek poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym powstaje z mocy prawa, gdyż sam przepis art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy (cytowany wyżej) - rodzi już ten skutek, że osoba sprawująca pieczę nad dzieckiem staje się zobowiązana do realizacji szczepień ochronnych. Odnosząc się z kolei do podnoszonego przez skarżącego zarzutu o niezgodnym z Konstytucją RP sprecyzowaniu kwestii szczepień w formie komunikatu GIS, w tym z perspektywy tego, że komunikat nie jest źródłem prawa powszechnie obowiązującego oraz w kontekście - także przywoływanego przez skarżącego - wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 9.05.2023 r. (sygn. akt SK 81/19) należy zaznaczyć, że w obecnym stanie prawnym program szczepień ochronnych nie wynika już wyłącznie z komunikatu wydawanego przez Głównego Inspektora Sanitarnego. W konsekwencji bowiem wydania przez TK powyżej wskazanego wyroku, ustawodawca z dniem 1.10.2023 r. znowelizował brzmienie ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych w ten sposób, że wprowadził do tej ustawy m.in. art. 17 ust. 9a. Przepis ten stanowi, że szczepienia obowiązkowe przeprowadza się zgodnie ze schematem szczepienia określonym dla danego szczepienia w przepisach wydanych na podstawie ust. 10. Minister Zdrowia dostosowując się do wytycznych sformułowanych przez Trybunał Konstytucyjny, wydał na podstawie art. 17 ust. 9a oraz art. 17 ust. 10 ustawy - cytowane wyżej rozporządzenie z 27.09.2023 r. - w którym uregulował omawianą kwestię. Przepisy rozporządzenia są natomiast źródłem powszechnie obowiązującego prawa (por. art. 87 ust. 1 Konstytucji RP). W kwestii zarzutu, iż rozporządzenie z 27.09.2023 r. wydane zostało z przekroczeniem delegacji ustawowej Sąd, badając zgodność z prawem zaskarżonego postanowienia, dokonał również oceny, czy w.w. rozporządzenie, zostało wydane w zgodzie z delegacją zawartą w przepisie art. 17 ust. 10 ustawy. W tym celu Sąd zapoznał się z powszechnie dostępną dokumentacją urzędową opublikowaną na stronie internetowej Rządowego Centrum Legislacji (http://legislacja.rcl.gov.pi/projekt/12376156/katalog/13001616#13001616). W projekcie rozporządzenia wskazano, że stanowi on wykonanie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 9.05.2023 r. (sygn. akt SK 81/19) w zakresie określenia terminów wymagalności obowiązkowych szczepień ochronnych oraz liczby dawek poszczególnych obowiązkowych szczepień ochronnych, który to zakres, zgodnie z wyrokiem TK, powinien być określany w drodze rozporządzenia wydawanego przez ministra właściwego do spraw zdrowia, tj. w akcie prawa powszechnie obowiązującego. Projektowane rozporządzenie zgodnie z upoważnieniem ustawowym określa wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych, osoby lub grupy osób obowiązane do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym, wiek i inne okoliczności stanowiące przesłankę powstania obowiązku szczepień ochronnych, schemat szczepienia przeciw chorobie zakaźnej obejmujący liczbę dawek i terminy ich podania wymagane dla danego szczepienia uwzględniające wiek osoby objętej obowiązkiem szczepienia, kwalifikacje osób przeprowadzających szczepienia ochronne, sposób przeprowadzania szczepień ochronnych, tryb przeprowadzania konsultacji specjalistycznych dla osób, w przypadku których lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, wzory zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym, książeczki szczepień oraz karty uodpornienia, sposób prowadzenia dokumentacji medycznej dotyczącej obowiązkowych szczepień ochronnych i jej obiegu, wzory sprawozdań z przeprowadzonych obowiązkowych szczepień ochronnych oraz tryb i terminy ich przekazywania oraz papierową lub elektroniczną formę raportu o przypadkach niewykonania. Z dokumentów procesu legislacyjnego wynika, że projekt rozporządzenia został poddany konsultacjom i zaopiniowaniu m. in. przez: Naczelną Izbę Lekarską, Naczelną Izbę Pielęgniarek i Położnych, Naczelną Radę Aptekarską, Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego, Polskie Towarzystwo Pediatryczne, Polskie Towarzystwo Wakcynologii oraz Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych. W świetle powyższego Sąd przyjął, że w przedmiotowym rozporządzeniu Minister Zdrowia nie tylko uwzględnił treść powołanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 9.05.2023 r., ale także dane epidemiologiczne dotyczące zachorowań, aktualną wiedzę medyczną oraz zalecenia Światowej Organizacji Zdrowia. Sąd nie znajduje więc podstaw, by podzielić oceniany zarzut skarżącego. Ogół przyjętych w rozporządzeniu regulacji, ma stosowne umocowanie w delegacji ustawowej do jego wydania. Końcowo zająć należało stanowisko względem argumentacji przedstawionej przez skarżącego w postępowaniu sądowym, a opartej na odbyciu przez jego syna lekarskiego badania kwalifikacyjnego (w dniu 12.08.2025 r.) w ramach którego wydane zostało zaświadczenie (k. 25 a.s.) o istnieniu przeciwwskazań dających podstawę do długotrwałego odroczenia szczepień przy jednoczesnym skierowaniu syna skarżącego do poradni specjalistycznej. Skarżący wskazywał, że oczekuje na tę wizytę, dysponuje już bowiem terminem wyznaczonym na 18.05.2026 r., na co przedłożył potwierdzenie rejestracji (k. 47 a.s.). W tym aspekcie Sąd stwierdza, że argumentacja ta nie była zgłoszona na etapie zarzutów, które – jak wynika z art. 33 par. 4 u.p.e.a. – określać muszą istotę i zakres żądania oraz dowody uzasadniające to żądanie. Z uwagi na powyższe prezentowana dopiero w postępowaniu sądowym argumentacja nie mogła mieć już istotnej doniosłości dla podważenia prawidłowości kontrolowanych aktów. Niemniej jednak zauważyć i podkreślić należy, iż przeprowadzenie lekarskich badań kwalifikacyjnych przed wykonaniem obowiązkowego szczepienia ma za zadanie ustalenie, czy dziecko może zostać poddane szczepieniu, a precyzyjniej mówiąc – badanie kwalifikacyjne ma na celu wykluczenie przeciwwskazań do wykonania tego szczepienia (por. art. 17 ust. 2 ustawy). Samo zatem stawienie się na badanie kwalifikacyjne i skierowanie dziecka przez lekarza podstawowej opieki zdrowotnej do konsultacji specjalistycznej – z uwagi na dostrzeżenie przez tego lekarza w takcie badania pacjenta podstaw ku temu - nie może być jeszcze uznane za odroczenie, czy wykonanie obowiązku szczepień (por. np. wyrok NSA z 7.02.2018 r., sygn. akt. II OSK 933/16, z 6.08.2025 r., II GSK 227/25). W tym aspekcie dostrzec bowiem trzeba, że z cytowanych już wyżej art. 17 ust. 5 ustawy w zw. z par. 11 rozporządzenia z 27.09.2023 r. wynika, że to lekarz przeprowadzający konsultację specjalistyczną (po uprzednim skierowaniu przez lekarza przeprowadzającego badanie kwalifikacyjne) decyduje o ewentualnym odroczeniu obowiązkowego szczepienia ochronnego, zaś wynik tej konsultacji odnotowuje w stosownej dokumentacji wskazując tam okres przeciwwskazania do wykonania szczepienia, jak też rodzaj szczepionek przeciwwskazanych do stosowania oraz terminu kolejnej konsultacji specjalistycznej. Z przedstawionych przez skarżącego informacji wynikało natomiast, że dopiero oczekuje on na wizytę w poradni specjalistycznej, a więc nawet na datę orzekania przez Sąd, wynik tej konsultacji nie był znany. Sam zaś fakt jedynie skierowania na konsultację specjalistyczną – w świetle przepisów – nie stanowi jeszcze odroczenia wykonania szczepień obowiązkowych. 20. Mając powyższe na uwadze Sąd skargę oddalił. Podstawą prawną rozstrzygnięcia był art. 151 ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143).